ΟΡΕΙΝΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ
3-11 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2001
ΜΕΓΑΛΟΧΑΡΗ ΑΡΤΑΣ

ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΜΕ ΘΕΜΑ:
"Η σημασία της Υπαίθρου και ο ρόλος των Περιφερειακών Θεσμών
στην διαμόρφωση της Ευρώπης του 21ου αιώνα"

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 3 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2001

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: κ. ΚΩΣΤΑΣ ΚΩΣΤΑΒΑΣΙΛΗΣ
Χαιρετισμoί:
ΚΩΣΤΑΣ ΓΡΙΒΑΣ Πρόεδρος του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας
Μεγαλόχαρης
ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΓΡΕΒΙΑΣ Δήμαρχος Τετραφυλίας
ΛΑΜΠΡΟΣ ΡΙΖΟΣ Νομάρχης Αρτας

Εισηγητές:
ΑΚΗΣ ΤΣΟΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ Υπουργός Εθνικής Αμυνας, Αντιπρόεδρος του
Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΝΩΜΕΡΙΤΗΣ Υπουργός Γεωργίας.
ΚΩΣΤΗΣ ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ Ευρωβουλευτής, Πρόεδρος της Επιτροπής
Περιφερειακής Πολιτικής, Μεταφορών και Τουρισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
ΜΕCHTILD ROTHE Γερμανίδα Ευρωβουλευτής, Πρόεδρος της Μικτής
Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ευρωπαϊκής Ενωσης - Κύπρου.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΤΗΦΟΡΗΣ Ευρωβουλευτής, Επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής
Ομάδας του ΠΑΣΟΚ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Τοποθετήσεις:
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΟΣΣΥΒΑΚΗΣ Βουλευτής ΠΑΣΟΚ Αρτας.
ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΡΑΜΠΙΝΑΣ Βουλευτής Ν.Δ. Αρτας.
ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΚΟΛΙΟΠΑΝΟΣ Βουλευτής ΠΑΣΟΚ Αρτας.

Ερωτήσεις - Τοποθετήσεις - Απαντήσεις

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Κυρίες και κύριοι, σας καλωσορίζουμε στην ημερίδα. Κατ' αρχάς σας καλωσορίζουμε στο όμορφο χωριό της Μεγαλόχαρης στην Αρτα. Σας καλωσορίζουμε στις εκδηλώσεις του "Ορεινού Αυγούστου", στην ημερίδα με θέμα: "Η σημασία της υπαίθρου και ο ρόλος των περιφερειακών θεσμών στην διαμόρφωση της Ευρώπης του 21ου αιώνα".

Εχουν γίνει ορισμένες αλλαγές στο πρόγραμμα λόγω αντικειμενικών δυσκολιών όπως θα παρατηρήσατε. Η δημοσιογράφος κα Εμυ Κροκίδη που επρόκειτο να ξεκινήσει αυτή την εκδήλωση βρίσκεται καθ' οδόν, έχει καθυστερήσει και την περιμένουμε, όπως επίσης και ο Υπουργός κ.Ανωμερίτης, ο οποίος βρίσκεται κι αυτός καθ' οδόν.

Ο κ.Καμχής, Δ/ντής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα ειδοποίησε ότι δεν θα μπορέσει να παρευρεθεί λόγω προσωπικού του κωλύματος, ενώ ειδοποίησε ότι δεν μπορεί να παρευρεθεί και ο κ.Λιακόπουλος, ο Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας Ηπείρου.

Το πρόγραμμα της ημερίδας έχει ως εξής: θα ξεκινήσουμε με χαιρετισμούς από τον κ.Κώστα Γρίβα, Πρόεδρος του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας Μεγαλόχαρης, τον Δήμαρχο Τετραφυλίας κ.Αθανάσιο Γρέβια και τον Νομάρχη Αρτας κ.Λάμπρο Ρίζο.

Θα περάσουμε στις εισηγήσεις από τον Υπουργό Εθνικής Αμυνας και Αντιπρόεδρο του Ευρωπαϊκού Σοσιαλιστικού Κόμματος κ.Ακη Τσοχατζόπουλο, φαντάζομαι ότι θα είναι εδώ ο Υπουργός Γεωργίας ο κ.Γιώργος Ανωμερίτης, από τον κ.Κωστή Χατζηδάκη, Ευρωβουλευτή και Πρόεδρο της Επιτροπής Περιφερειακής Πολιτικής Μεταφορών και Τουρισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, την κα Μέχτιλντ Ρότ, Ευρωβουλευτή από τη Γερμανία και Πρόεδρο της Μικτής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ε.Ε. - Κύπρου και τέλος τον κ.Γιώργο Κατηφόρη, Ευρωβουλευτή και επικεφαλή της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Θα ακολουθήσουν τοποθετήσεις από τους βουλευτές του νομού μας, Δημήτρη Κοσσυβάκη, Κώστα Καραμπίνα και Θεόδωρο Κολιοπάνο. Στο πρόγραμμα θα υπάρχουν κατόπιν ερωτήσεις για όσους έχουν τυχόν απορίες, κάποιες τοποθετήσεις και απαντήσεις και τα συμπεράσματα της ημερίδας. Αυτά για σήμερα.

Καλώ τον κ.Γρίβα, Πρόεδρο του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας Μεγαλόχαρης για τον πρώτο χαιρετισμό.
Κ.ΓΡΙΒΑΣ: Αξιότιμοι κ.Υπουργοί, κύριοι Ευρωβουλευτές, κύριοι βουλευτές, Σεβασμιότατε, κύριοι εκπρόσωποι της Τοπικής και Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης, κυρίες και κύριοι, φίλες και φίλοι. Σας καλωσορίζουμε και σας ευχαριστούμε θερμά για την παρουσία σας στην έναρξη των εκδηλώσεων και στην ημερίδα για τη σημασία της υπαίθρου και τον ρόλο των περιφερειακών θεσμών στη διαμόρφωση της Ευρώπης του 21ου αιώνα.

Τις εκδηλώσεις αυτές τις οραματιστήκαμε και τις πραγματοποιούμε για να προβάλλουμε το ρόλο και τη σημασία της υπαίθρου στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης Ευρώπης, ισόρροπα ανεπτυγμένης όχι μόνο οικονομικά, αλλά πρώτα απ' όλα κοινωνικά και πολιτιστικά.

Θέλουμε να αναδείξουμε και να καταστήσουμε σαφές προς όλες τις κατευθύνσεις ότι ο τόπος μας, οι ορεινοί όγκοι και η ύπαιθρος γενικότερα, παραμένει ζωντανή, αξιοποιώντας το καλύτερο δυναμικό στις νέες τροφοδότριες γενιές της. Οι εκδηλώσεις μας έχουν ως επίκεντρο τον άνθρωπο και τη σχέση του με το περιβάλλον που ζει, αναπτύσσεται και δημιουργεί.

Οι άνθρωποι του τόπου μας και της υπαίθρου γενικότερα, αγωνίζονται για να ξεφύγουν από την απομόνωση, την εγκατάλειψη και την μιζέρια. Προσπαθούν από τη δική τους γωνιά με τον δικό τους λόγο και πολιτισμό να συνδιαφωνήσουν μαζί με όλους τους Ευρωπαίους πολίτες στο αυριανό πρόσωπο της Ελληνικής και ευημερούσας Ευρώπης, στο κοινό πολιτιστικό μας περιβάλλον.

Η κοινή μας προσπάθεια επενεργεί ως παγκόσμιο παράδειγμα και αποτελεί την κύρια προωθητική δύναμη έμπνευσης για τους λαούς της Ευρώπης και όλου του κόσμου αναδεικνύοντας και τοποθετώντας την ευρωπαϊκή ήπειρο στη θέση που της αρμόζει, στην πρωτοπορία δηλαδή του σύγχρονου κόσμου.

Αξιότιμοι κύριοι, τα χαρακτηριστικά του παγκόσμιου οικονομικού τοπίου έχουν μεταβληθεί ριζικά κατά τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Η παγκοσμιοποίηση της παραγωγής και της αγοράς και η ταχύτατη τεχνολογική πρόοδος έχουν οδηγήσει σε εκτεταμένες μεταβολές των εθνικών και περιφερειακών οικονομιών, των σχημάτων απασχόλησης και της οργάνωσης της εργασίας.

Οι μεταβολές αυτές είχαν επιπτώσεις θετικές και αρνητικές. Στις αρνητικές προφανώς καταγράφεται η αύξηση της ανεργίας και του κοινωνικού αποκλεισμού που έχουν καταστεί διαρθρωτικά προβλήματα της οικονομίας της Ενωσης την ώρα που μπαίνει σε μια κρίσιμη περίοδο για την περαιτέρω πορεία της, όπου βασικά σημεία στην ημερήσια διάταξη είναι η διεύρυνση και η μελλοντική χρηματοδότηση των κοινών ευρωπαϊκών πολιτικών όπως η περιφερειακή και η αγροτική.

Μπροστά στις προκλήσεις τα κράτη μέλη, η Ενωση, όλοι μας, πρέπει να εργαστούμε προσαρμοσμένοι στις νέες περιστάσεις και εκμεταλλευόμενοι τις νέες ευκαιρίες προς όφελος όλων των περιφερειών και του συνόλου των πολιτών.

Ο βασικός ρόλος σ' αυτή την απαιτούμενη μεγάλη προσπάθεια ανάπτυξης και βελτίωσης της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής ανήκει στα κράτη μέλη. Αυτό σημαίνει πως χρειάζονται κυβερνήσεις σταθερές, με στόχους υψηλούς, που θα τους πετύχουν με ορίζοντα στις ανερχόμενες γενιές και όχι στις ερχόμενες εκλογές.

Υπάρχουν και θα υπάρχουν εργαλεία που θα μπορούν να χρησιμοποιούνται προς όφελος του Ευρωπαίου πολίτη. Αρκεί να χρησιμοποιούνται σωστά. Τέτοια εργαλεία δημιούργησε πολλά η Ευρωπαϊκή Ενωση με σημαντικότερα τα περίφημα πια και μεγαλόπνοα προγράμματα προώθησης της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής, γνωστά σε όλους μας Κοινοτικά Πλαίσια Στήριξης.

Πιστεύουμε ότι οι περιφερειακές και τοπικές αρχές θα κληθούν στο άμεσο μέλλον να παίξουν ιδιαίτερο ρόλο στην Ε.Ε. του 21ου αιώνα και ως εκ τούτου επιδιώκουμε να διασώσουμε τις ιδιαιτερότητες του ευρωπαϊκού πολιτισμού και να τις καταστήσουμε κοινό κτήμα όλων των Ευρωπαίων πολιτών. Θεωρούμε ότι η Ευρώπη δεν είναι μόνο οι Βρυξέλλες, το Παρίσι και η Αθήνα, αλλά και η μακρινή και ολιγότερο ευημερούσα ορεινή ύπαιθρος της Περιφέρειας, είτε είναι της Ηπείρου, είτε κάθε άλλης Περιφέρειας.

Σας καλούμε όλους εδώ σήμερα, εκπροσώπους της Κυβέρνησης, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, των Περιφερειών και απλούς πολίτες για να ανταλλάξουμε απόψεις και ιδέες και να συζητήσουμε για το μέλλον της Ευρώπης, για το μέλλον των παιδιών μας και να θέσουμε τους προβληματισμούς για την Ευρώπη που προσδοκούμε και οραματιζόμαστε. Πρέπει να βρούμε απαντήσεις στα ερωτήματα που τίθενται.

Η ύπαιθρος γενικότερα και οι λιγότερο ευημερούσες περιοχές της Ευρώπης θα εξακολουθούν να υπάρχουν και να αναπτύσσονται ή οι πολίτες θα εγκαταλείψουν αυτές τις περιοχές για να συγκεντρωθούν στις μεγάλες πόλεις και στις πλούσιες περιοχές για να αντεπεξέλθουν στο ολοένα και πιο δύσκολο και αβέβαιο μέλλον;

Η απλή ζωή της υπαίθρου, η σχέση του ανθρώπου με τη φύση, οι βιολογικές καλλιέργειες θα διατηρηθούν και θα αναπτυχθούν ή θα υποκύψουμε όλοι και γενικά στα μεταλλαγμένα προϊόντα και στο αβέβαιο μέλλον των τρελών αγελάδων ή οποιωνδήποτε άλλων ασθενειών προκύψουν από την απληστία της ανθρώπινης βούλησης;

Αλήθεια, θα μπορέσουμε άραγε να τιθασεύσουμε τις ακόρεστες ανθρώπινες διαθέσεις; Ποιες είναι οι σταθερές πολιτικές που προβλέπουν και εξασφαλίζουν ένα ανεκτό επίπεδο ζωής για τους ανθρώπους της υπαίθρου και πως αντιμετωπίζονται οι διάφορες πολιτικές συνιστώσες της Ε.Ε. στην ύπαιθρο χώρα;

Ποιος θα είναι ο ρόλος της πολιτικής για τη συνοχή σε μια διευρυμένη Ενωση 30 περίπου κρατών-μελών στο πλαίσιο ραγδαίων οικονομικών και κοινωνικών αλλαγών; Πως είναι δυνατόν να προωθηθεί η οικονομική σύγκλιση και να διατηρηθεί το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο; Με ποιο τρόπο πρέπει να καταστούν οι συνεκτικές και οι κοινοτικές πολιτικές;

Με ποιον τρόπο πρέπει να βελτιωθεί η συμβολή άλλων κοινοτικών πολιτικών και επιτεύξεων συνοχής; Με ποιον τρόπο μπορεί η πολιτική για τη συνοχή, να επικεντρωθεί σε μέτρα με υψηλή κοινωνική προστιθέμενη αξία; Ποιες πρέπει να είναι οι προτεραιότητες, για την επίτευξη ισόρροπης και βιώσιμης περιφερειακής ανάπτυξης στην Ενωση;

Με ποιον τρόπο πρέπει να προωθηθεί η οικονομική σύγκλιση των περιφερειών της Ευρώπης που υστερούν; Ποιες μέθοδοι πρέπει να χρησιμοποιηθούν για τον καθορισμό της κατανομής των κονδυλίων στα κράτη-μέλη και στις περιφέρειες; Αυτά είναι μερικά από τα κύρια ερωτήματα που απασχολούν πιστεύω σχεδόν όλους μας.

Εχουμε κοντά μας σήμερα ανθρώπους -και αναφέρομαι φυσικά στους εισηγητές μας- που η πολύχρονη παρουσία τους στα πολιτικά δρώμενα τόσο της πατρίδας μας, όσο και της Ε.Ε. και η μακρόχρονη εμπειρία τους, μας δημιουργούν την προδιάθεση, ότι θα λάβουμε αρκετές απαντήσεις στα ερωτήματα που τέθηκαν, αλλά και σε αυτά που πρέπει να τεθούν σε όλους εσάς.

Γιατί αυτό είναι το τελικό ζητούμενο. Ενας γόνιμος διάλογος που παραμερίζει τις διαχωριστικές γραμμές γιατί απευθύνεται και αγκαλιάζει όλους τους πολίτες της υπαίθρου και αναδεικνύει τη σημαντική και ξεχωριστή συμβολή προς όλους τους συνανθρώπους μας στην διαμόρφωση της σύγχρονης Ευρώπης του 21ου αιώνα. Γιατί τελικά αυτή η Ενωμένη Ευρώπη είναι ο καθένας από μας και είμαστε όλοι εμείς μαζί.

Τελειώνοντας, θα ήθελα και πάλι να σας ευχαριστήσω θερμά για τη σημερινή σας παρουσία στην έναρξη των εκδηλώσεων μας και πιστεύω ότι θα χαράξουμε μια νέα εποχή για τον τόπο μας, την περιφέρεια και την ύπαιθρο γενικότερα. Σας ευχαριστώ που με ακούσατε. Τον λόγο έχει το Προεδρείο.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Γρίβα. Καλούμε τον κ.Αθανάσιο Γρέβια, Δήμαρχο Τετραφυλίας για τον επόμενο χαιρετισμό.
Α.ΓΡΕΒΙΑΣ: Σεβασμιότατοι, κύριε Υπουργέ, κύριοι Βουλευτές, κύριοι εκπρόσωποι της Νομαρχιακής και Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κυρίες και κύριοι, φίλες και φίλοι. Σας καλωσορίζουμε στον Δήμο μας και σας ευχαριστούμε θερμά για την παρουσία σας, στην έναρξη των εκδηλώσεων και στην ημερίδα για την σημασία της υπαίθρου και τον ρόλο των περιφερειακών θεσμών στη διαμόρφωση της Ευρώπης του 21ου αιώνα.

Είμαστε όλοι εδώ σήμερα, χάρη στην πρωτοβουλία των ανθρώπων του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας της Μεγαλόχαρης, που οδηγούμενοι από αγάπη για την ιδιαίτερη πατρίδα τους και χωρίς να λογαριάσουν χρόνο και κόπο έκαναν πραγματικότητα τον "Ορεινό Αύγουστο", που εκτός από τη σημερινή ημερίδα, περιλαμβάνει ένα πολυδιάστατο πολιτιστικό πρόγραμμα, που αποτελεί πρόκληση πρόσκληση σε όλους τους κατοίκους της Ηπείρου να επισκεφθούν τον όμορφο, ορεινό Δήμο μας.

Τέτοιες πρωτοβουλίες αξίζουν τα συγχαρητήρια όλων μας και αποτελούν λαμπρό παράδειγμα για μελλοντικές παρόμοιες προσπάθειες. Τέτοιες προσπάθειες θα έχουν την αμέριστη συμπαράσταση της Δημοτικής μας Αρχής και θα τις αγκαλιάσουμε όπως κάναμε και με τον "Ορεινό Αύγουστο".

Το μήνυμα που θέλουμε να αγγίξει κάθε γωνιά της Ευρώπης μας, είναι ότι εμείς οι κάτοικοι των ορεινών όγκων, μιας από τις ομορφότερες χώρες της Ευρώπης μας, αγωνιούμε, αγωνιζόμαστε και οραματιζόμαστε για το μέλλον της Ευρώπης του τόπου μας. Μια Ευρώπη, που θέλουμε να συνεχίσει και μετά την διεύρυνση της, να έχει σαν κύριο στόχο, την εξάλειψη κάθε κοινωνικής ανισότητας, μεταξύ όλων των Ευρωπαίων συμπολιτών μας.

Μια Ευρώπη που το κοινωνικό της μοντέλο θα συνεχίσει να αποτελεί παράδειγμα για τον υπόλοιπο κόσμο. Μια Ευρώπη που θα αναδεικνύει ακόμα περισσότερο, τη σημασία της υπαίθρου, τόσο στην διατήρηση της πολιτιστικής της ταυτότητας, αλλά πολύ περισσότερο στη δημιουργία ενός μοντέλου βιώσιμης ανάπτυξης, με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον σε οποιαδήποτε περιφέρεια της.

Με έρεισμα τις τοποθετήσεις των εισηγητών της σημερινής ημερίδας, θα ήθελα να καλέσω όλους εσάς, να πάρετε τον λόγο μετά. Γι' αυτό είμαστε άλλωστε εδώ, να ακούσουμε και να ακουστούμε, και να δώσει ο καθένας μας, το δικό του μικρό, αλλά εξίσου σημαντικό μήνυμα.

Τελειώνοντας, θα ήθελα να συγχαρώ ακόμα μια φορά τα μέλη του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας της Μεγαλόχαρης του Δήμου μας και να σας ευχαριστήσω ακόμα μια φορά για την παρουσία σας εδώ. Κάνω την ευχή και του χρόνου να είμαστε όλοι εδώ στον Δήμο Τετραφυλίας. Σας ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Γρέβια. Ο Νομάρχης Αρτας κ.Λάμπρος Ρίζος έχει τον λόγο. Καλωσορίζουμε επίσης τον Υπουργό Γεωργίας κ.Γεώργιο Ανωμερίτη και τον καλούμε να προσέλθει στο Προεδρείο.
Λ.ΡΙΖΟΣ: Αξιότιμοι κύριοι Υπουργοί, αξιότιμοι κύριοι Βουλευτές του Εθνικού και Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κυρίες και κύριοι. Θεωρώ ιδιαίτερη τιμή και χαρά που βρίσκομαι σήμερα σαν Νομάρχης Αρτας σ' αυτή τη θέση και να καλωσορίσω τόσους εκλεκτούς προσκεκλημένους.

Θα παραβίαζα δε, ανοιχτές πόρτες αν έλεγα προς όλους σας, ότι ο τόπος αυτός στον οποίον πατάμε σήμερα, είναι γεμάτος από ιστορία, δόξα και προσφορά, προς την πατρίδα μας. Είναι όμως, γεγονός αναμφισβήτητο, ότι είναι ίσως η φτωχότερη περιοχή της Ευρώπης. Οι άνθρωποι αυτοί εδώ και 4.000 χρόνια, μοχθούν με την γη. Επειδή όμως δεν έχουν άλλες διεξόδους, οδηγούνται στην ξενιτιά.

Χρόνιο πρόβλημα ήταν η πρόσβαση μας προς τη Θεσσαλία, την οποία εμείς θεωρούμε ότι είναι το καινούριο Ελ Ντοράντο, ότι εκεί θα μπορέσουμε να βρούμε καλύτερη τύχη. Δυστυχώς όμως μέχρι και σήμερα κι εμείς ακόμη ονειρευόμαστε αυτόν τον δρόμο ο οποίος ακόμα γίνεται.

Θα ήθελα να σας πω ότι η Ε.Ε. με το Β' και Γ' ΚΠΣ έκανε βήματα. Είναι γεγονός αναμφισβήτητο και ας πούμε και καμιά καλή κουβέντα, ας μην μεμψιμοιρούμε πάντοτε. Ομως η διαφορά μεταξύ των άλλων περιοχών της Ευρώπης εξακολουθεί και σήμερα να υπάρχει.

Θα θέλαμε από σας, αξιότιμοι κύριοι, να συμβάλλετε με τις δυνάμεις σας, να συγκλίνουμε στην ανάπτυξη μαζί με τις άλλες περιοχές της Ευρώπης. Διότι ο τόπος αυτός δυστυχώς κινδυνεύει από ερήμωση.

Θα ήθελα με την ευκαιρία της εδώ παρουσίας σας, αξιότιμε κ.Υπουργέ, χωρίς να θέλω να πλατειάσω το θέμα, ότι ένα από τα βασικότερα θέματα το οποίο μας απασχολεί, αξιότιμε κ.Υπουργέ Γεωργίας, είναι και τα εγγειοβελτιωτικά της πεδιάδας μας.

Είναι νωπή στα αυτιά μου η θέση του κ.Πρωθυπουργού στα Ιωάννινα, ο οποίος, μας διαβεβαίωσε ότι θα ενταχθεί στο Γ' ΚΠΣ και ότι υπάρχουν οι μελέτες και ότι υπάρχει προμελέτη για όλο τον κάμπο της Αρτας, υπάρχουν και μελέτες για τμήματα. Μέχρι στιγμής δεν έχει ξεκινήσει. Θα ήθελα να σας παρακαλέσω, διότι κινδυνεύει με ερήμωση η πεδιάδα της Αρτας, την οποία εμείς θεωρούμε ότι θα μπορούσε να γίνει η καινούρια Καλιφόρνια.

Σε σας αξιότιμε κ.Υπουργέ της Εθνικής Αμυνας είχα υποβάλει το αίτημα μου παρασυρόμενος και από άλλες εκδηλώσεις σας, ότι θα έπρεπε να παραχωρήσετε ένα τμήμα του στρατοπέδου Παπακώστα, που είναι στην Αρτα προκειμένου να ανεγείρουμε Διοικητήριο. Είναι μεγάλη υπόθεση για μας το ότι όλος ο Νομός δεν έχει Διοικητήριο.

Και μια άλλη παράκληση, να αποτρέψετε κάθε σκέψη απομάκρυνσης του ΚΕΙΓ από την Αρτα. Διότι αυτό είναι πράγματι ένα στολίδι για την πόλη μας κ.Υπουργέ. Εχει λαμπρούς αξιωματικούς και υπέροχους στρατιώτες, οι οποίοι έχουν ενσωματωθεί με την κοινωνία της Αρτας στην οποία ζούμε.

Αυτά τα λίγα είχα να σας πω. Σας καλωσορίζω πάλι στον νομό μας σαν Νομάρχης και εύχομαι καλή επιτυχία στους διοργανωτές στους ευγενικούς σκοπούς της εκδήλωσης αυτής. Σας ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε και εμείς τον κ.Νομάρχη. Περνάμε στις εισηγήσεις και δίνω αμέσως τον λόγο στον Υπουργό Εθνικής Αμυνας, τον κ.Α. Τσοχατζόπουλο.
Α.ΤΣΟΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ: Αγαπητοί φίλοι και φίλες, αγαπητοί προσκεκλημένοι, Σεβασμιότατοι, αγαπητοί συνάδελφοι στο Κοινοβούλιο, στην Κυβέρνηση, αγαπητοί εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης α' και β' βαθμού, εκπρόσωποι των στρατιωτικών αρχών, αγαπητοί και αγαπητές πολίτες.

Νομίζω ότι με κανέναν πιο εντυπωσιακό τρόπο δεν μπορούσε να επιβεβαιωθεί αυτή η μεγάλη αλλαγή την οποία ζούμε και στην Ελλάδα και σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες παρά με το γεγονός ότι ο "Ορεινός Αύγουστος", αυτή η θαυμάσια εκδήλωση στην Μεγαλόχαρη της Αρτας, συμπίπτει ουσιαστικά με την πρώτη χρονιά που η Ελλάδα είναι ισότιμο μέλος της νέας πορείας της Ε.Ε., στην Οικονομική και Νομισματική Ενωση.

Συγχρόνως βρίσκεται πολύ κοντά στη στιγμή που και οι Ελληνες όπως και όλοι οι άλλοι ευρωπαϊκοί λαοί από την 1η Ιανουαρίου του 2002 θα έχουμε κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα το Ευρώ, εγκαταλείποντας την παραδοσιακή μας δραχμή, οι άλλοι το φράγκο τους, οι άλλοι το μάρκο τους και εν πάση περιπτώσει, τα γεγονότα αυτά από μόνα τους σηματοδοτούν τις μεγάλες αλλαγές που ζούμε, στον ευρύτερο χώρο στον οποίο ανήκουμε.

Το γεγονός ότι με πρωτοβουλία της κας Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της κας Φοντέν, υποστηρίζεται αυτή η εκδήλωση εδώ στην Μεγαλόχαρη Αρτας, ο "Ορεινός Αύγουστος" για την περιφερειακή πολιτική της Ε.Ε., θέλει να δείξει ότι τελικά, αγαπητές φίλες και φίλοι, αγαπητοί πατριώτες, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι κάθε τι που αλλάζουμε στην Ελλάδα είναι και μια αλλαγή για την Ευρώπη και κάθε αλλαγή που διεκδικούμε στην Ευρώπη, πρέπει να είναι και μια αλλαγή στην Ελλάδα.

Είμαστε μαζί δεμένοι σε μια κοινή πορεία και μια κοινή κατεύθυνση. Ολοι οι λαοί. Βρισκόμαστε σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι, επίκειται η διεύρυνση της Ε.Ε. με νέα κράτη, όμως συνεχίζονται οι προσπάθειες των χωρών που απαρτίζουν σήμερα την Ε.Ε. να εντείνουμε όρους οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης για τους πολίτες, τις γυναίκες και τους άνδρες των ευρωπαϊκών λαών, που απαρτίζουν την Ε.Ε.

Το μεγάλο θέμα και η μεγάλη πρόκληση, είναι οικονομική ανάπτυξη και κοινωνική ανάπτυξη, παράλληλα με την προστασία του περιβάλλοντος και την ποιότητα ζωής ως ένας κοινός στρατηγικός στόχος. Οι πολίτες της Ευρώπης υποφέρουν από την απόσταση που υπάρχει μεταξύ της ευρωπαϊκής εξουσίας, εκεί που λαμβάνονται οι αποφάσεις και την αδυναμία παρέμβασης του πολίτη σ' αυτό που αποφασίζεται.

Το έλλειμμα δημοκρατίας, το οποίο διεκδικούν να μειώσουν οι λαοί, τα Κόμματα, οι Ευρωπαίοι πολίτες, είναι μια πρόκληση για όλους μας. Γι' αυτό έχει μεγάλη σημασία η συνεχής ανεμπόδιστη υλοποίηση των πολιτικών της περιφερειακής ανάπτυξης.

Τι είναι η περιφερειακή ανάπτυξη, η πολιτική της Ε.Ε.; Ανακατανομή πόρων από τα πλουσιότερα κράτη προς τα λιγότερα αναπτυγμένα για να μπορέσουν κι εκείνα να καλύψουν τις υποδομές οι οποίες μας λείπουν και να μπορέσουμε να συγκλίνουμε στο επίπεδο ανάπτυξης.

Εξι χρόνια ο Ελληνικός λαός στο σύνολο του πλήρωσε, και η μεγαλύτερη πλειοψηφία μάλιστα του λαού δυσανάλογα, το κόστος επιτυχίας της προσπάθειας του Ελληνικού λαού, να ενταχθεί στην Οικονομική και Νομισματική Ενωση.

Είναι πολύ σημαντικό γεγονός ότι πετύχαμε, πέτυχε ο Ελληνικός λαός αυτή την κατάληξη, να είναι ισότιμο μέλος της ΟΝΕ, να συμμετέχει στην Ευρω-ζώνη, να είναι δυνατός να επηρεάσει την πορεία της Ευρώπης, να εκμεταλλευθεί το νέο περιβάλλον, το οποίο είναι ευνοϊκότερο για την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη, να αξιοποιήσει τα πλεονεκτήματα.

Εδώ όμως πρέπει να τονίσουμε ότι δεν συμμετέχουμε όλοι το ίδιο σ' αυτό το οικονομικό αποτέλεσμα, το οποίο είναι πολύ σημαντικό, είναι πολύ υψηλό, αλλά συμμετέχουμε άνισα είτε γεωγραφικά, υπάρχουν ολόκληρες περιοχές που βρίσκονται πίσω με απόκλιση του μέσου ρυθμού ανάπτυξης στην Ελλάδα πάνω από 35% και εδώ δυστυχώς έχουμε το θλιβερό προνόμιο στην Ηπειρο, να συνεχίζουμε να είμαστε μία από τις φτωχότερες περιφέρειες της Ε.Ε.

Εχουμε μεγάλο δρόμο μπροστά μας να κάνουμε, αγαπητοί φίλες και φίλοι και ιδιαίτερα ο πολίτης της περιφέρειας το συνειδητοποιεί αυτό. Γι' αυτό διεκδικούμε την στρατηγική της αποκέντρωσης η οποία καθιερώθηκε στην δεκαετία του '80 που έσπασε τον απόλυτο συγκεντρωτισμό του κεντρικού κράτους, αυτού του ναπολεόντειου συγκεντρωτικού κράτους, που για 180 χρόνια χτίσαμε στην Ελλάδα.

Εσπασε κυριολεκτικά αυτόν τον μονολιθισμό, τον συγκεντρωτισμό και έδωσε με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, με την περιφερειακή ανάπτυξη, με την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση, με τους περιφερειακούς θεσμούς του Κράτους επιτέλους ένα νέο σχήμα δημοκρατικής συμμετοχικής πολιτείας για ολόκληρη τη χώρα.

Δεν μπορείς να μιλάς για περιφερειακή ανάπτυξη αξιοποίησης των πολιτικών της Ε.Ε. αν στον εθνικό μας χώρο δεν διαμορφώσουμε όρους περιφερειακής ανάπτυξης για την ίδια την Ελλάδα, άρα αν δεν μεταφέρουμε τις εξουσίες, πολιτικές, οικονομικές, διοικητικές, από την Αθήνα στην περιφέρεια. Πρώτα στις 13 Περιφέρειες που έχουμε το περιφερειακό Κράτος και δεύτερον στην Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση και στους νέους Καποδιστριακούς Δήμους.

Ολοι μας συνειδητοποιούμε ότι το πρόβλημα στη γειτονιά μας δεν πρόκειται να λυθεί ποτέ όσα χρόνια και να περιμένουμε, όσα λεφτά και αν υπάρχουν από την Αθήνα.

Μόνο στον βαθμό που αποκεντρώνεται η εξουσία, η αρμοδιότητα και η περιφέρεια και πηγαίνουμε είτε στην περιφερειακή ευθύνη, είτε στη νομαρχιακή ευθύνη, είτε στη δημοτική ευθύνη, είτε στην τοπική ευθύνη των συμβουλίων πρωτοβουλίας και τοπικής ανάπτυξης, τότε μόνο μπορούμε να ελπίζουμε, ότι με τη συμμετοχή, την πρωτοβουλία και την συλλογική προσπάθεια θα έχουμε αποτέλεσμα.

Να γιατί στην εποχή που ζούμε, φίλες και φίλοι, τόσα πολλά πράγματα όταν αλλάζουν γύρω μας πρέπει να καταλάβουμε ότι μία από τις μεγάλες αλλαγές είναι η ευθύνη του πολίτη.

Στο προσκήνιο πλέον των πραγμάτων παράλληλα με τις κυβερνητικές ευθύνες, παράλληλα με τις ευθύνες του Κράτους, αναδεικνύεται η ευθύνη της κοινωνίας των πολιτών, η ευθύνη του ίδιου του ανθρώπου, η ευθύνη του ίδιου του πολίτη, που μαζί με τους συμπολίτες του διεκδικεί την συμμετοχή στην ευθύνη.

Η συμμετοχή στην ευθύνη δεν μπορεί να είναι απλά αναμονή για συμμετοχή κάθε 4 χρόνια σε μια εκλογική διαδικασία είτε για δημοτικές, είτε για νομαρχιακές, είτε για βουλευτικές εκλογές. Η συμμετοχή στην ανάπτυξη είναι το κρίσιμο θέμα. Φίλες και φίλοι ποιο είναι το πρόβλημά μας, το μεγαλύτερο σήμερα; Στην Ελλάδα όχι μόνο στην Αθήνα, στην Ελλάδα, στις ελληνικές Περιφέρειες, στους Δήμους και στις Κοινότητες.

Το ίδιο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν όλοι οι λαοί, σε όλους τους Δήμους, σε όλες τις Περιφέρειες, σε όλα τα καντόνια, σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες έχουν ανάγκη υψηλού ρυθμού οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης. Η κάθε μια για τον χώρο της, η κάθε μια για τον εαυτό της. Αυτό είναι και το δικό μας ζήτημα. Χρειαζόμαστε υψηλό ρυθμό ανάπτυξης. Το θέμα είναι ότι η περιφερειακή υποστήριξη που προέρχεται από αυτά τα περιφερειακά διαρθρωτικά ταμεία, πράγματι μας στέλνει σημαντικούς πόρους.

Αν παρακολουθήσατε τα τελευταία χρόνια, οι πόροι είναι σημαντικότατοι. Στο Γ' ΚΠΣ, αυτό που θα εξελιχθεί ξεκινώντας φέτος τα επόμενα 6 χρόνια, 7 στην πραγματικότητα, θα διαθέσει 17,5 τρις δρχ. πόρους της Ε.Ε.

Επιπρόσθετα 9 περίπου τρις δρχ. είναι πόροι του κράτους που συμπληρώνει την ευρωπαϊκή συμμετοχή για να ολοκληρωθεί η επένδυση και είναι και άλλα 9,5 τρις δρχ. αν θυμάμαι καλά του ιδιωτικού τομέα, που συμβάλλει για την προώθηση έργων αυτοχρηματοδοτούμενων, ή μερικώς συγχρηματοδούμενων από τον ιδιωτικό τομέα.

Είναι τεράστια ποσά. Εχει σημασία να σκεφτούμε ότι το 80% περίπου όπως τόνισε επανειλημμένα ο κ.Πρωθυπουργός από αυτά τα ποσά πηγαίνουν στην Ελληνική Περιφέρεια. Εδώ όμως πρέπει να έχουμε και να εκφράσουμε μια ένσταση. Η Περιφέρεια πρέπει να διεκδικήσει αύξηση του ποσοστού διαχείρισης από τους περιφερειακούς θεσμούς στην υλοποίηση αυτών των έργων.

Η Περιφέρεια, η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση και οι Δήμοι όλοι μαζί από αυτό το 80% των χρηματοδοτούμενων έργων οι ίδιοι τελικά όλοι μαζί δεν κάνουν επάνω από το 25-30%. Αυτό είναι ένα μεγάλο μειονέκτημα διότι έτσι περιμένουμε πάλι όλο αυτό το υπόλοιπο 50% περίπου των επενδύσεων να καλυφθεί με ευθύνες των κεντρικών Υπουργείων.

Εδώ ξαναζούμε καταστάσεις και φαινόμενα του παρελθόντος. Διεκδικούμε, διεκδικούν οι Περιφέρειες, είναι θέμα των κοινωνικών κινημάτων, είναι θέμα των φορέων, των τοπικών κοινωνιών να διεκδικήσουν πράγματι αύξηση του ποσοστού αποκέντρωσης στην Περιφέρεια, στον Νομό, στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, στις τοπικές αναπτυξιακές πρωτοβουλίες, σε όλες αυτές τις πρωτοβουλίες ανάπτυξης που ξεκινούν όπως σε σας εδώ από τους πολίτες και έχουν ανάγκη εξασφάλισης απόλυτης υποστήριξης.

Να γιατί, φίλες και φίλοι, έχει μεγάλη σημασία να επικοινωνούμε, να ανταλλάσσουμε τις απόψεις, να καταθέτουμε τη γνώση, αλλά προπαντός την εξειδικευμένη άποψη ο καθένας από τον τρόπο με τον οποίο πετυχαίνει το αποτέλεσμα της περιφερειακής πολιτικής ανάπτυξης.

Οι πολιτικές είναι θαυμάσιες να ακούγονται με στόχους, με ποσά διάθεσης πίστωσης και εκτέλεσης, αλλά κρίνονται από το χειροπιαστό αποτέλεσμα, το έργο που παράγεται από τις μεγάλες πολιτικές ανάπτυξης, από τους μεγάλους σχεδιασμούς. Εκεί μετριέται τελικά και θέλει χρόνο για να φτάσεις από τον αρχικό σχεδιασμό, την έναρξη επένδυσης μέχρι την τελική ολοκλήρωση και χρήση.

Ποιος είναι εκείνος που μπορεί με τον πλέον αξιόπιστο τρόπο, να παρακολουθήσει όλη αυτή την μακρά διαδικασία υλοποίησης μιας αναπτυξιακής διαδικασίας; Οι ίδιοι οι πολίτες.

Εδώ μπαίνει το κρίσιμο θέμα. Η ευθύνη κοινωνικής παρέμβασης, ελέγχου και συμμετοχής, από φορείς της κοινωνίας των πολιτών, των κοινωνικών φορέων, πάσης μορφής, είναι η εγγύηση για την συνεπή ολοκλήρωση των έργων τα οποία στα διάφορα επίπεδα είτε στο πλαίσιο της διαρθρωτικής ανασυγκρότησης μέσω της Ε.Ε. είτε στα πλαίσια των τοπικών πολιτικών, Νομαρχίας, Δήμου ή Περιφέρειας πραγματοποιούνται.

Να γιατί δεν είναι απλά τυπικού χαρακτήρα αυτού του είδους οι συγκεντρώσεις. Είναι μια πρωτοβουλία για την οποία αξίζουν όπως είπε και ο Νομάρχης προηγουμένως πράγματι συγχαρητήρια σε όλους εσάς που συμβάλατε να πραγματοποιηθεί αυτή η εκδήλωση.

Το γεγονός μάλιστα ότι ήλθαν και τόσοι πολλοί από τόσες πολλές πλευρές και εγώ θα ήθελα μεταξύ όλων των άλλων ιδιαίτερα να χαιρετίσω και την συνάδελφο από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την κα Πρόεδρο της Ελληνοκυπριακής Επιτροπής του Κοινοβουλίου την κα Ματίλντε Ροτ, η οποία όχι μόνο για την Ελληνική Περιφέρεια, αλλά και τη σχέση Ελλάδας και Κύπρου κάνει πάρα πολλά πράγματα.

Είναι κάτι που εμείς στην Ελλάδα το εκτιμούμε ιδιαίτερα. Είναι κάτι που βρίσκεται στην καρδιά μας, διότι εμείς μάθαμε παράλληλα με την ανάπτυξη ιδιαίτερα σ' αυτά τα ορεινά μέρη της Ελλάδας να ξέρουμε ότι τα θέματα της πατρίδας, τα θέματα της ασφάλειας, τα θέματα της συνύπαρξης με τους γειτονικούς λαούς, ιδιαίτερα εδώ που βρισκόμαστε στα σύνορα έχουν πολύ μεγάλη σημασία.

Θέλουμε ειρήνη, θέλουμε ασφάλεια, θέλουμε σταθερότητα, θέλουμε συνεργασία με όλους τους γειτονικούς λαούς. Πάνω απ' όλα όμως θέλουμε να προσεγγίσουμε σε ένα κλίμα ισότητας και ασφάλειας μεταξύ μας και από κοινού να δώσουμε τη μάχη για την τοπική και την περιφερειακή οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική ανάπτυξη.

Αυτό είναι το μεγάλο στοίχημα, σ' αυτό καλούμαστε να συμμετέχουμε. Να ευχηθούμε η καινούρια χρονιά, ο καινούριος αιώνας που ξεκινάει με έναν τόσο εντυπωσιακό τρόπο εδώ από την Μεγαλόχαρη με τον "Ορεινό Αύγουστο", να έχει δημιουργική συνέχεια. Γεια σας και καλή επιτυχία.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Υπουργό. Ο Υπουργός Γεωργίας κ.Γεώργιος Ανωμερίτης έχει τον λόγο.
Γ.ΑΝΩΜΕΡΙΤΗΣ: Σεβασμιότατε, αγαπητοί συνάδελφοι στη Βουλή και το Κοινοβούλιο, κύριε Νομάρχη, κύριοι Δήμαρχοι, κύριοι εκπρόσωποι των Κομμάτων, των φορέων και των αρχών του τόπου. Θέλω κι εγώ να ευχαριστήσω τους διοργανωτές για την ευκαιρία που μας δίνουν.

Αν και συνήθως τη Μεγαλόχαρη τη γιορτάζουμε στα νησιά πολλές φορές, αλλά η γιορτή εδώ στη Μεγαλόχαρη όχι στη μέρα της, στην μεγάλη μέρα του Δεκαπενταύγουστου, αλλά σ' αυτό το ωραίο φυσικό τοπίο οι διοργανωτές μας δίνουν την ευκαιρία να ανταλλάξουμε κάποιες σκέψεις και να πούμε τις απόψεις μας γι' αυτό που ονομάζουμε Περιφέρεια και ιδιαίτερα γι' αυτό που ονομάζουμε Ελληνική Περιφέρεια.

Ο πρωτογενής τομέας της οικονομίας είχε και έχει πολύ μεγάλη σημασία για τον τόπο μας. Όχι γιατί μεγάλο ποσοστό του αγροτικού πληθυσμού, του πληθυσμού μας δουλεύει στον αγροτικό τομέα, ούτε γιατί είναι ένα μεγάλο ποσοστό του Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος, αλλά γιατί επάνω του ακουμπούν δύο πράγματα. Πρώτον, η συνολική οικονομία.

Αν δεν υπήρχε ο αγροτικός τομέας δεν θα υπήρχε η βιομηχανία τροφίμων. Δεν θα υπήρχαν οι βιομηχανίες εκείνες, που η αγροτική οικονομία είναι πελάτης αυτών των βιομηχανιών, οι αγροτικές εκμεταλλεύσεις είναι μεγάλοι καταναλωτές βιομηχανικών προϊόντων και επομένως δεν θα υπήρχε στην ουσία ούτε συνολική οικονομία αλλά ούτε και βιομηχανία.

Από την άλλη πλευρά όμως, στον αγροτικό τομέα ακουμπά το σύνολο της Ελληνικής Περιφέρειας. Το Υπουργείο Γεωργίας που το λέμε Γεωργίας, αλλά είναι και Κτηνοτροφίας και Αλιείας και Περιβάλλοντος και Δασών και Τροφίμων, ξέρει πολύ καλά ότι είναι επάνω από όλα και Υπουργείο Περιφέρειας.

Αυτός είναι ο λόγος που για πολλά χρόνια και επειδή στη δεκαετία ιδιαίτερα του 1950 υπήρχαν πολλά προβλήματα μετά τους πολέμους με τα τρόφιμα και τη διατροφή του πληθυσμού, η Ευρωπαϊκή Ενωση από τα πρώτα της βήματα μέχρι και σήμερα δαπανά το 50% του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού για τις δαπάνες της κοινής αγροτικής πολιτικής. Δηλαδή ο μισός προϋπολογισμός της Ενωμένης Ευρώπης πηγαίνει στον τομέα γεωργία.

Αυτό δεν είναι κάτι που γίνεται χαριστικά, αλλά είναι ένα πολύ μεγάλο θέμα που δεν μπορούμε φυσικά τώρα να το συζητήσουμε γιατί πάνω σ' αυτόν τον τομέα ακουμπά η συνολική διατροφή των πολιτών της Ευρώπης.

Πολλές φορές όμως οι ίδιοι εμείς κάνουμε κάποια λάθη θα έλεγα από μία σύγχυση που υπάρχει. Πολλές φορές οι ίδιοι εμείς μιλάμε για προβλήματα στον αγροτικό τομέα. Δεν είναι όμως έτσι. Τα προβλήματα -και θα την κάνω αυτή την διάκριση- είναι διαφορετικά στην αγροτική παραγωγή και την αγροτική εκμετάλλευση και τελείως διαφορετικά αυτά που ονομάζουμε προβλήματα της Περιφέρειας, προβλήματα της υπαίθρου.

Αυτός είναι και ο λόγος μαζί με τις άλλες στρατηγικές για την ανταγωνιστικότητα π.χ. των αγροτικών μας προϊόντων που σήμερα έχουμε ξεκαθαρίσει και σε ευρωπαϊκό επίπεδο ότι θέλουμε στρατηγικές για την ανάπτυξη της γεωργίας και στρατηγικές για την ανάπτυξη της υπαίθρου.

Αυτή η διάκριση είναι αναγκαία ιδιαίτερα σήμερα που αυτό που έχουμε πει ως περιφερειακές ανισότητες -και εκεί πρέπει να εστιάσουμε, εκεί πρέπει να δούμε τα κύρια θέματα μας- δεν είναι πια ανάμεσα στην μεγάλη πρωτεύουσα και την ελληνική Περιφέρεια. Είναι μέσα στην ίδια Περιφέρεια.

Εγώ ακούω πολλές φορές και το είδα και γραμμένο να λέμε ότι η Ηπειρος είναι μια από τις πιο φτωχές ή η πιο φτωχή Περιφέρεια της Ευρώπης. Αυτό θέλει πολύ συζήτηση. Πρώτα απ' όλα αν αρχίσουμε να συζητάμε για τα θέματα της ανάπτυξης δεν ξέρω αν θα συμφωνήσουμε, αλλά σίγουρα δεν είναι όλα μεταφρασμένα σε οικονομικούς δείκτες.

Δεύτερον, αν αρχίσουμε να συζητάμε θα δούμε ότι τα Ιωάννινα δεν είναι καθόλου μια πολύ φτωχή περιοχή της Ευρώπης. Η Ηπειρος συνολικά μπορεί να είναι. Αρα -και αυτό είναι μια βάση για κάθε συζήτηση- πρέπει να δούμε τις ανισότητες μέσα στην ίδια την Περιφέρεια.

Να μην κοιτάζουμε μόνο να συγκρίνουμε μία Περιφέρεια με την Αθήνα ή με τη Θεσσαλονίκη και με τα άλλα μεγάλα αστικά κέντρα. Να δούμε την ίδια την Περιφέρεια και τις ανισότητες που υπάρχουν μέσα στην κάθε περιφερειακή, μικρή περιοχή.

Εμείς, για να αντιμετωπίσουμε αυτές τις δυσκολίες ξεχωρίσαμε τα θέματα του αγροτικού τομέα, τα καθαρά θέματα της αγροτικής εκμετάλλευσης, από αυτά της περιφερειακής ανάπτυξης, της ανάπτυξης της υπαίθρου. Εχουμε χωριστές δράσεις, τις οποίες έχουμε φυσικά αποτυπώσει και στα εθνικά μας σχέδια και στις στρατηγικές μας, αλλά και στις δράσεις και τους άξονες του Γ΄ ΚΠΣ.

Θα πρέπει να πω ότι σ' αυτές τις δράσεις για την ανάπτυξη της Περιφέρειας δεν μπορούμε παρά να δούμε πρώτα απ' όλα τις υποδομές, δεν μπορούμε παρά να δούμε τα έργα και τη διαχείριση των υδατικών πόρων και δεν μπορούμε παρά να δούμε την μεγάλη στροφή στην ποιότητα συνολικά των παραγόμενων προϊόντων που θα αποτελέσει και ένα μεγάλο συγκριτικό πλεονέκτημα για την αγροτική παραγωγή της χώρας.

Πως όμως θα υλοποιηθούν αυτά; Το Υπουργείο Γεωργίας το 100% των πόρων του το έχει για την Περιφέρεια. Είναι ίσως το μόνο Υπουργείο που δεν έχει χρήματα για άλλες δράσεις. Πως όμως θα υλοποιηθούν αυτά; Εμείς έχουμε ξεκινήσει με την αποκέντρωση των φορέων.

Αλήθεια, ποιος ξέρει ότι το Υπουργείο Γεωργίας των 15.500 υπαλλήλων πριν λίγα χρόνια, είναι σήμερα το Υπουργείο Γεωργίας που χαράζει μόνο πολιτικές των 1.250 υπαλλήλων; Ποιος γνωρίζει ότι μεταφέρουμε -και ειλικρινά μεταφέρουμε- δράσεις πάντα προς τα δύο μεγάλα μέσα, σκέλη, πυλώνες επάνω στους οποίους μπορούμε να ακουμπήσουμε τις πολιτικές μας;

Αυτή δεν μπορεί παρά να είναι η Αυτοδιοίκηση και οι συνεταιριστικές οργανώσεις. Η Αυτοδιοίκηση και οι συνεταιριστικές οργανώσεις αποτελούν όμως πυλώνες που πρέπει αυτόνομα, με πόρους, αλλά και με δημιουργική δουλειά, να στηρίξουν αυτές τις δυνατότητες για την περιφερειακή και ενδοπεριφερειακή μείωση των ανισοτήτων. Βοηθούμε προς αυτή την κατεύθυνση; Αυτό είναι ένα μεγάλο θέμα.

Σε μια συνέντευξη μου πρόσφατα είπα και το ξαναλέω να αφήσουμε την Αυτοδιοίκηση ήσυχη, να αρχίσει η Αυτοδιοίκηση να πιστεύει στον εαυτό της και να παράγει έργο, να μην έχουμε Δημάρχους όποιους πολιτικούς θέλουν για να προβληθούν στους μεγάλους Δήμους ή στους μικρότερους Δήμους, αλλά και η Αυτοδιοίκηση να αναδιοργανωθεί και να λειτουργήσει ως κυρίαρχος μέσα στον δικό της χώρο. Να απαιτήσει να διαχειριστεί.

Εμείς ειδικά για τους υδατικούς πόρους την 17η Ιουνίου, Παγκόσμια Ημέρα των Πολιτικών κατά της Ερημοποίησης, πήραμε μια μεγάλη απόφαση. Πήραμε την απόφαση το σύνολο των μικρών και μεσαίων έργων του δικού μας τουλάχιστον Υπουργείου να πάει σε όλους τους βαθμούς της Αυτοδιοίκησης και στην Ελληνική Περιφέρεια και στην διοικητική Περιφέρεια. Δεν μπορεί να γίνει αλλιώς.

Θα σας πω μόνο ένα νούμερο. Αν συνεχίσουμε με κεντρικές λογικές, όπως είπε και ο κ.Τσοχατζόπουλος προηγουμένως, να θέλουμε να παράγουμε έργα αναδασμών, μόνο γι' αυτά που έχουμε προγραμματίσει χρειαζόμαστε 53 χρόνια. Δεν μπορούμε παρά να εμπιστευτούμε και πρέπει να εμπιστευτούμε, τους φορείς εκείνους, κυβερνητικούς και μη κυβερνητικούς, που δρουν, μέσα στην Ελληνική Περιφέρεια.

Δεν μπορούμε παρά να εμπιστευτούμε τους συνεταιρισμούς που μέσα όμως από την επιχειρηματικότητα και τη ζωντάνια θα ξαναστηρίξουν δράσεις μέσα στην Ελληνική ύπαιθρο.

Να πάρουμε το Κράτος, το οποίο στραγγάλισε το Συνεταιριστικό Κίνημα, δεν το βοήθησε, δεν βοηθάς έναν όταν τον θεωρείς συνέχεια αδύνατο και του δίνεις λεφτά. Να αφήσουμε ελεύθερες τις δυνάμεις εκείνες στην Ελληνική Περιφέρεια που μπορούν πραγματικά να υλοποιήσουν αυτά όλα που όλοι μαζί έχουμε σχεδιάσει.

Σίγουρα βρισκόμαστε μπροστά σε μια άλλη εποχή. Τώρα που μιλάμε γίνονται συζητήσεις, διαβουλεύσεις, διαπραγματεύσεις σε παγκόσμιο επίπεδο, στα πλαίσια του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο για όλα τα θέματα της νέας κοινής αγροτικής πολιτικής.

Αλλά ταυτόχρονα έχουμε μπροστά μας ακριβώς ένα τεράστιο πακέτο που στον δικό μας χώρο είναι 11 τρις δρχ. εκ των οποίων τα 7 τρις είναι επιδοτήσεις σε προϊόντα και τα υπόλοιπα είναι δράσεις για έργα. Πρέπει αυτά όχι μόνο να τα απορροφήσουμε αλλά να τα απορροφήσουμε σωστά και γρήγορα για να μπορούν να αποδώσουν και να πιάσουν τόπο.

Σίγουρα έχουν γίνει πολλά βήματα για την μείωση των ανισοτήτων μέσα στην Ενωμένη Ευρώπη. Οι πολιτικές της αλληλεγγύης και της συνοχής σίγουρα αποτελούν κορυφαίους πυλώνες πάνω στους οποίους έχουμε στηρίξει πολλές δράσεις.

Δεν έχει σημασία τι έγινε, αλλά σε σημερινές τιμές μόνο στον αγροτικό τομέα και μόνο από επιδοτήσεις έχουμε πάρει 17,5 τρις δρχ. Τώρα αν αυτά έγιναν πολυκατοικίες στα Ιωάννινα, ή στη Θεσσαλονίκη ή στη Λάρισα, αυτό είναι μια άλλη ιστορία. Αλλά αυτά τα χρήματα τα πήραμε, και με αυτά βελτιώσαμε το βιοτικό επίπεδο και με αυτά μειώσαμε ανισότητες, ακόμα και μέσα στις πιο αδικημένες περιοχές.

Κυρίες και κύριοι, πόρους έχουμε, πολιτικές έχουμε. Ξεκάθαρα όμως πρέπει να πούμε μια μεγάλη αλήθεια, ότι η Αυτοδιοίκηση και το Συνεταιριστικό Κίνημα στον δικό μας χώρο πρέπει να μην κοιτάζουν πια το κράτος ως τον Θεό ή το Δημόσιο ως τον μόνο πόρο από τον οποίο θα μπορούσαν να εισπράξουν κάποια χρήματα, αλλά να δουν, ότι αυτά τα χρήματα είναι δικά τους και πρέπει να τα διαχειριστούν.

Αυτή η διαχείριση μέσα σε νέες απαιτήσεις, που συνεχώς προβάλλουν και προς τα εκεί θα στραφούν και οι πολιτικές της νέας κοινής αγροτικής πολιτικής. Δράσεις που θα έχουν σχέση με το περιβάλλον, που θα έχουν σχέση με το οικοσύστημα, που θα έχουν σχέση με την ασφάλεια των παραγόμενων τροφίμων.

Σε αυτή την Περιφέρεια έχουμε πολλά σχεδιάσει και έχουμε πολλά να κάνουμε. Εχουμε πολλά σχεδιάσει και θα τα κάνουμε. Αλλά υπάρχουν και οι δυνατότητες για να τα κάνουμε, και για να αλλάξουμε, όλες εκείνες τις σχέσεις που μπορούν να κάνουν καλύτερη μια ζωή.

Αν και αυτό ξαναλέω, αν συζητούσαμε για τα θέματα της ανάπτυξης πιθανόν να διαφωνούσαμε, αν μέσα από τους όποιους οικονομικούς δείκτες, δεν προσθέταμε δείκτες ποιότητας ζωής, δείκτες πολιτιστικούς, δείκτες κοινωνικούς.

Η μεγάλη στροφή για τα επόμενα λίγα χρόνια μέσα και από τη νέα κοινή αγροτική πολιτική θα είναι στροφή προς την Περιφέρεια. Εγώ είμαι βέβαιος και μπορώ να το πω ότι δεν θα μειωθούν οι πόροι προς την γεωργία. Και δεν θα μειωθούν οι πόροι προς τον αγροτικό τομέα, διότι αυτό είναι πια μια παγκόσμια συνθήκη.

Διότι πραγματικά είναι ανάγκη να παράγουμε τρόφιμα και μάλιστα τρόφιμα συγκεκριμένων χαρακτηριστικών, συγκεκριμένης πιστοποίησης και συγκεκριμένης ποιότητας και δεν μπορούν αυτά τα πράγματα να γίνουν χωρίς τη στήριξη εκείνων και δεν έχουμε καμία ενοχή να λέμε ότι είμαστε στην Ενωμένη Ευρώπη, ότι έχουμε μία στηριζόμενη επιδοτούμενη γεωργία.

Μάλιστα όπως αποκάλυψε πρόσφατα και ο Επίτροπος Γεωργίας και Αλιείας ο κ.Φράντς Φίσλερ οι Ηνωμένες Πολιτείες δίνουν τριπλάσιες επιδοτήσεις, από αυτές που δίνει η Ενωμένη Ευρώπη, στους παραγωγούς της.

Θα ήθελα να κλείσω, λέγοντας ότι εμείς στο Υπουργείο Γεωργίας έχουμε ξεκινήσει να δούμε και βλέπουμε αυτή τη διάκριση. Δεν υπάρχει σχέδιο Νόμου ή δεν υπάρχει πλέον απόφαση που να μην διακρίνει την γεωργία σε πολλές ζώνες, γιατί δεν υπάρχει μία γεωργία, υπάρχουν πολλές γεωργίες στην Ελλάδα. Υπάρχει η γεωργία των πεδινών περιοχών, των ορεινών, των ημιορεινών, των νησιωτικών και δεν πρέπει να βάζουμε αυτό που λέμε γεωργία μέσα σε κάποιους γενικούς και αφηρημένους άξονες.

Με αυτή την εξειδίκευση έχουμε σχεδιάσει ειδικές δράσεις για τις ορεινές περιοχές και μπορεί στην κοινοτική γλώσσα να το λέμε μειονεκτικές περιοχές, οικονομικά μειονεκτικές περιοχές, κυρίως ορεινές και ημιορεινές, αλλά γι' αυτές τις περιοχές, έχουμε και πόρους και δράσεις συγκεκριμένες, τις οποίες οφείλουμε να ασκήσουμε.

Με αυτή τη στροφή, μια συνειδητή στροφή που ήδη σε νομοσχέδιο που έχουμε στη Βουλή, σε αποφάσεις που πήραμε πρόσφατα, αρχίζουμε και διαφοροποιούμε πάντα τους πόρους και τις δράσεις ανάμεσα στις λοιπές γεωργικές πολιτικές και ανάμεσα στις περιφερειακές, ιδιαίτερα τις ορεινές και ημιορεινές περιοχές, ακόμα και στην έννοια του αγρότη.

Ηδη σε νόμο που έχουμε σε εξέλιξη αυτή τη στιγμή στη Βουλή κάναμε μια καινούρια διάκριση. Ανάμεσα στον αγρότη πλήρους απασχόλησης, στον αγρότη μερικής απασχόλησης και στον αγρότη των μειονεκτικών περιοχών ως μία ειδική κατηγορία πάντα με διαφορετική, πιο θετική στήριξη, γιατί ακριβώς σ' αυτές τις μειονεκτικές περιοχές είναι που πρέπει να δώσουμε μεγαλύτερη βοήθεια.

Θα ήθελα να κλείσω, λέγοντας ότι σ' αυτή τη νέα στροφή της κοινής αγροτικής πολιτικής, για την οποία είπα ότι δεν θα υπάρξει απώλεια πόρων, οφείλω όμως να κάνω μια σαφή επισήμανση.

Οι πόροι που διατίθενται για ενισχύσεις ή επιδοτήσεις για τη γεωργία θα μειωθούν. Αλλά οι πόροι που διατίθενται για την ανασυγκρότηση της υπαίθρου θα αυξηθούν και αυτό θα είναι το καινούριο τουλάχιστον μετά το 2004.

Σ' αυτό το καινούριο, εμείς προετοιμαζόμαστε, αλλά όπως είπα και πριν, τίποτα δεν θα γίνει αν Αυτοδιοίκηση και Συνεταιριστικό Κίνημα δεν πάρουν ακόμα πιο σφιχτά στα χέρια τους, τους πόρους, τις πολιτικές και τις δράσεις. Εγώ είμαι βέβαιος ότι και σ' αυτή τη στροφή, στην στροφή για την Ελληνική Περιφέρεια, ότι μέσα και από τα δικά μας πακέτα θα πετύχουμε και δεν έχουμε άλλο δρόμο. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Υπουργό. Να ενημερώσω ότι θα υπάρξουν παρεμβάσεις εκ μέρους των εκπροσώπων των Κομμάτων που δεν βρίσκονται στο πάνελ των ομιλητών και χαιρετισμός εκ μέρους του Προέδρου της Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας Ελλάδας κ.Κώστα Αλεξίου.

Ο κ.Κωστής Χατζηδάκης, Ευρωβουλευτής, Πρόεδρος της Επιτροπής Περιφερειακής Πολιτικής Μεταφορών και Τουρισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, έχει τον λόγο.
Κ.ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ: Σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι του Εθνικού και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κ.Νομάρχη, κυρίες και κύριοι. Σε αυτές τις εκδηλώσεις συνηθίζουμε όλοι να δίνουμε συγχαρητήρια από λόγους ευγενείας στους οργανωτές.

Νομίζω ότι τούτη εδώ η εκδήλωση είναι πραγματικά μια από τις λίγες ίσως εκδηλώσεις που τα συγχαρητήρια αυτά έχουν κάθε λόγο να λέγονται. Και έχουν κάθε λόγο να λέγονται γιατί φέρνει η εκδήλωση αυτή στο επίκεντρο της προσοχής μια πραγματικά ξεχασμένη Ελληνική Περιφέρεια και ταυτόχρονα γιατί η διοργάνωση αυτής της εκδήλωσης δείχνει και το πάθος των διοργανωτών, το πάθος όλων των κατοίκων αυτής εδώ της περιοχής να αλλάξει η μοίρα αυτού του τόπου.

Σήμερα δεν είναι υπερβολή να πούμε πως εδώ κτυπά η καρδιά της Ευρώπης. Βλέπετε Υπουργούς, Βουλευτές, Ευρωβουλευτές, τα περίπτερα δεξιά και αριστερά. Την ίδια στιγμή όμως αυτός ο περήφανος τόπος και βλέπω τα βουνά την ώρα που μιλώ, αλλά και τους ανθρώπους που είναι απέναντι μου, δεν παύει να είναι η φτωχότερη Περιφέρεια, η φτωχότερη περιοχή του φτωχότερου Νομού, της φτωχότερης Περιφέρειας της φτωχότερης χώρας της Ε.Ε.

Αυτό ακριβώς μας δείχνει ακριβώς και την προσπάθεια που πρέπει να κάνουμε όλες και όλοι για να αλλάξει το ταχύτερο δυνατόν η μοίρα αυτού του τόπου. Μακριά από μένα η καταστροφολογία.

Η Ελλάδα αν το δείτε ιστορικά, προχωρεί. Προχωρεί με κάποιους ρυθμούς, οι οποίοι δεν είναι τέτοιοι που να μας οδηγούν από την άλλη μεριά όμως και στην ωραιοποίηση, ότι δεν υπάρχει κανένα απολύτως πρόβλημα. Υπάρχει πρόοδος, αλλά η πρόοδος είναι τέτοια που πρέπει όλους να μας συνεγείρει και να μας δείχνει τον δρόμο προς μια ακόμα εντονότερη, μεγαλύτερη πρόοδο.

Τι πρέπει να κάνουμε. Νομίζω, ότι θα πρέπει να σταθούμε σε τρεις παραμέτρους. Η πρώτη είναι ότι θα πρέπει να ταυτιστούν κάποτε σ' αυτόν τον τόπο τα λόγια με τα έργα. Η δεύτερη είναι ότι θα πρέπει να αξιοποιήσουμε τις μεγάλες ευκαιρίες της Ε.Ε., περισσότερο απ' ότι το κάνουμε. Το τρίτο είναι ότι θα πρέπει να δώσουμε την πρωτοβουλία στις Περιφέρειες, αλλά και στους ίδιους τους κατοίκους και οι ίδιοι οι κάτοικοι να αναλάβουν την πρωτοβουλία.

Δυό λόγια για το πρώτο, για το ότι δηλαδή θα πρέπει να ταυτιστούν τα λόγια με τα έργα. Θέλω να πω ότι όλοι μας θα πρέπει να λέμε λιγότερα και να κάνουμε περισσότερα. Στην Ελλάδα παραδοσιακά, από την αρχαία Ελλάδα, ήμασταν πάρα πολύ καλοί στα λόγια. Δεν ήμασταν πάντοτε, το ίδιο καλοί στα έργα. Στη χρήση των λέξεων ίσως είμαστε οι καλύτεροι στην Ε.Ε.

Δεν είναι τυχαίο, ότι τα κόμματα αρχίζουν να αναμασούν τα παλιά τους συνθήματα. Δεν έχουν καινούρια συνθήματα να δώσουν στον Ελληνικό λαό. Η πραγματικότητα όμως δεν είναι πάντοτε το ίδιο καλή με τα συνθήματα. Εγώ είμαι ο τελευταίος που θα αρνηθεί.

Το γεγονός ότι μπήκαμε στην ΟΝΕ είναι μια θετική εξέλιξη, δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία. Πρέπει τα εύσημα να τα πάρουν όλοι. Από τις κυβερνήσεις που συνέβαλαν, μέχρι τους απλούς πολίτες που έκαναν θυσίες από το ατομικό τους εισόδημα για να μπούμε στην ΟΝΕ.

Είναι το τέλος του δρόμου η ΟΝΕ; Δεν είναι το τέλος του δρόμου. Είναι ο σταθμός μιας πορείας. Ενας σταθμός μάλιστα που είναι στην αρχή αυτής της πορείας. Γιατί αν πετύχαμε την ονομαστική σύγκλιση, από δω και πέρα έχουμε το μεγαλύτερο και το πιο δύσκολο κομμάτι του δρόμου, που είναι η πραγματική σύγκλιση της Ελλάδας με τις άλλες χώρες της Ε.Ε.

Μην ξεχνάμε ότι είμαστε τελευταίοι στις νέες τεχνολογίες, στη σύνδεση με το Διαδίκτυο. Οτι είμαστε από την άλλη μεριά από τους πρωταθλητές στον τομέα της ανεργίας. Τουλάχιστον όσον αφορά την τάση. Πρόσφατα, τους τελευταίους μήνες άλλαξε η τάση. Ημασταν οι μόνοι στην Ε.Ε. που ανέβαινε η ανεργία.

Είμαστε οι πρώτοι σε εξαγωγή φοιτητών στις άλλες χώρες της Ε.Ε. γιατί το εκπαιδευτικό μας σύστημα δεν προσφέρει τις ευκαιρίες που θα έπρεπε να προσφέρει.

Βεβαίως είμαστε πάρα πολύ άσχημα από πλευράς Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος. Προχωρούμε. Ανεβαίνουμε. Αλλά ανεβαίνουμε πολύ αργότερα από ότι ανεβαίνει η Πορτογαλία που μας πέρασε στο δρόμο ή από την Ιρλανδία που είχαμε το ίδιο Ακαθάριστο Προϊόν το 1986 και τώρα έχει τραβήξει πολύ μπροστά εκείνη η χώρα και την κοιτάζουμε περίπου με τα κιάλια.

Πρέπει να γίνει μια προσπάθεια κατ' αρχήν από την όποια Κυβέρνηση βρίσκεται στην εξουσία, και από τη Δημόσια Διοίκηση, που πρέπει να συνδράμει την Κυβέρνηση. Χρειάζεται μια νέα εθνική εξόρμηση, που να έχει στο επίκεντρο της την Ελληνική επαρχία.

Γιατί το λέω; Οταν ερχόμουν, μου είπαν ότι εδώ παραπέρα είναι ένα φαράγγι, μια χαράδρα, όπου δεν μπορείς να περάσεις από την μια μεριά στην άλλη και υπάρχει ένα δικού σας τύπου τελεφερίκ, το οποίο το λέτε "περαταριά". Μπαίνει μέσα κανείς σ' αυτό το καλάθι και πηγαίνει από τη μια μεριά του βουνού στην άλλη μεριά του βουνού. Αυτό συμβαίνει στην Ελλάδα, που είναι μέλος της Ε.Ε. εν έτει 2001.

Και βεβαίως εγώ δεν είμαι Πταισματοδίκης, δεν θέλω να αποδώσω ευθύνες. Ούτε το λέω για να αποδώσω καμιά ευθύνη, στον οποιονδήποτε. Όλοι φταίμε. Και δεν είναι το σπουδαιότερο αυτό, όσοι πέρασαν κατά καιρούς από υπεύθυνες θέσεις. Το λέω διότι θα πρέπει να μην ικανοποιούμαστε με την μετριότητα. Θα πρέπει να αντιληφθούμε ότι χρειάζεται να κάνουμε ένα ποιοτικό άλμα. Τέτοιο που να επιτρέψει ας πούμε στην Αρτα να συνδεθεί με την Καρδίτσα, με τα Τρίκαλα, με την Ευρυτανία.

Δεύτερος άξονας. Αξιοποίηση των ευκαιριών της Ε.Ε. Δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι η Ε.Ε. ως στρατηγική επιλογή ήταν πάρα πολύ σωστή. Θα ήταν τεράστιο λάθος να μην είχαμε ενταχθεί όταν ενταχθήκαμε στην Ε.Ε. Και δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι η Ε.Ε. μας ωφέλησε και μας ωφελεί και από πλευράς εξωτερικής πολιτικής και από πλευράς οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής.

Περίπου το 16% των εσόδων του προϋπολογισμού μας είναι χρήματα, τα οποία έρχονται από τις Βρυξέλλες. Αλλά διερωτώμαι πόσο ορθολογική χρήση των χρημάτων αυτών έχει γίνει και στον αγροτικό τομέα και στον τομέα των διαρθρωτικών δράσεων.

Να σας πω ένα παράδειγμα. Το ίδιο το σχέδιο περιφερειακής ανάπτυξης, το οποίο υποβλήθηκε από την Κυβέρνηση το 1999 στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, λέει ότι αν το Β΄ ΚΠΣ είχε εφαρμοστεί με τον τρόπο με τον οποίο είχε εξαγγελθεί στην αρχή ότι θα εφαρμοζόταν, θα είχαμε ετησίως αύξηση του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος μεγαλύτερη κατά 0,6%.

Δεν θέλω να σας πω πόσα χιλιόμετρα αυτοκινητοδρόμων έλεγαν ότι θα γίνουν και πόσα έγιναν, πόσα χιλιόμετρα σιδηροδρόμων έλεγαν ότι θα γίνουν και πόσα έγιναν.

Δεν θέλω να σας κουράσω, ούτε έχω σκοπό να επεκταθώ σ' αυτό. Θέλω να πω όμως ότι αν είχε γίνει σωστότερη χρήση των πόρων θα μπορούσε ίσως η Ελλάδα να είχε ακολουθήσει αν όχι τους ρυθμούς της Ιρλανδίας, που είχε και άλλους λόγους που έφτασε εκεί που έφτασε, τους ρυθμούς της Πορτογαλίας.

Από εδώ και πέρα είναι προφανές ότι θα πρέπει να γίνει ορθολογικότερη διαχείριση των πόρων αυτών του ΚΠΣ. Θα πρέπει να υπάρξουν κίνητρα και κυρώσεις σε όσους χειρίζονται τα κοινοτικά κονδύλια. Θα πρέπει να υπάρχει επιστράτευση τεχνικών και τεχνοκρατών πέραν του δημοσίου τομέα.

Θα πρέπει να υιοθετήσουμε στην Ελλάδα αυτό που λέγεται διεθνώς το "bench marking", αξιολόγηση και χρήση των βέλτιστων πρακτικών. Να δούμε τι πάει καλά, να το αντιγράψουμε σε όλη την Ελλάδα, σε όλες τις Ελληνικές Pεριφέρειες. Θα πρέπει να αξιοποιούμε περισσότερο τον ιδιωτικό τομέα.

Να σας πω ένα παράδειγμα για να μην είμαι θεωρητικός σ' αυτό. Ακουσα και το χαιρετίζω, ότι θα γίνει η Αιώνια Οδός, από την Κακαβιά μέχρι το Ρίο - Αντίρριο και θα γίνει με ιδιωτικούς πόρους σε δύο τμήματα, με αυτοχρηματοδότηση. Το ερώτημα είναι: αφού το Κράτος τελικώς δεν θα συμβάλλει, ή θα συμβάλλει πολύ λίγο, στο να γίνει η Αιώνια Οδός, γιατί αυτή την απόφαση να την πάρουμε το 2001 και να μην την είχαμε πάρει το 1980, το 1960;

Θα μου πείτε ήταν άλλες οι εποχές και ήταν πιο δύσκολα. Κάνετε λάθος. Η διώρυγα της Κορίνθου, που έγινε τον 19ο αιώνα από τον Χαρίλαο Τρικούπη, έγινε με αυτή ακριβώς την μέθοδο, την αυτοχρηματοδότηση. Η υδροδότηση της Αθήνας έγινε με αυτή την μέθοδο, της αυτοχρηματοδότησης. Ο ηλεκτρικός σιδηρόδρομος Πειραιάς - Κηφισιά, έγινε με την μέθοδο της αυτοχρηματοδότησης.

Να που υπάρχουν καινούριες, στην πραγματικότητα παλιές ιδέες, τις οποίες τις έχουμε ξεχάσει λόγω διαφόρων προκαταλήψεων και που θα μπορούσαν να αλλάξουν την μοίρα αυτού του τόπου. Οπως θα άλλαζε, όπως θα βελτίωνε, τη μοίρα αυτού του τόπου και μια ριζική αναθεώρηση του συστήματος ανάθεσης και εκτέλεσης των δημοσίων έργων.

Διότι σήμερα κερδίζουν πολλά οι τεχνικές εταιρείες και λιγότερα η περιφερειακή ανάπτυξη. Μπορούμε με τα ίδια χρήματα και με καλύτερο σύστημα να κάνουμε περισσότερα έργα.

Βεβαίως θα πρέπει να αντιληφθούμε όλοι μας, Κυβέρνηση, περιφερειακές και τοπικές αρχές και κάτι άλλο: ότι ανάπτυξη δεν είναι μόνο δρόμοι. Γιατί την κάνουμε αυτή την παρεξήγηση στην Ελλάδα. Ανάπτυξη είναι ταυτόχρονα προστασία του περιβάλλοντος. Οσο καλύτερη ποιότητα έχουμε στο περιβάλλον, τόσο ελκυστικότερη κάνουμε την περιοχή μας για ανάπτυξη κάθε μορφής, και κυρίως τουριστικής.

Δεύτερον, θα πρέπει να δώσουμε βάρος στην ανεργία. Οι πόροι του Κοινωνικού Ταμείου θα πρέπει κάποτε -είμαστε στο Γ' ΚΠΣ- να διαχειρίζονται με καλύτερο τρόπο. Και το Α' ΚΠΣ και το Β' ΚΠΣ από διαφορετικές Κυβερνήσεις, δεν έτυχαν της καλύτερης αντιμετώπισης, όσον αφορά ειδικά τους πόρους του Κοινωνικού Ταμείου. Παίρνουμε δισεκατομμύρια δραχμές για να καταπολεμήσουμε την ανεργία με τα αποτελέσματα τα οποία σας είπα προηγουμένως.

Ταυτόχρονα θα πρέπει να αντιληφθούμε και κάτι άλλο. Οτι αλλάζει η εποχή μας. Οτι δεν μπορούμε να μιλάμε, όπως σας είπα και πριν, μόνο για δρόμους, όταν μπήκαμε στην εποχή της Κοινωνίας των Πληροφοριών. Πρέπει να επενδύσουμε και εκεί.

Ημουν πριν από 8-9 μήνες στην βόρεια Σουηδία και Φιλανδία. Λίγα χιλιόμετρα από τον αρκτικό κύκλο. Η περιοχή αυτή, που είναι και το καλοκαίρι ακόμα υπό το μηδέν, δεν υστερεί από τη νότια Σουηδία, από τις υπόλοιπες περιοχές ακριβώς λόγω των δικτύων των σύγχρονων τεχνολογιών, της τηλεματικής, της πληροφορικής. Λόγω του ότι έχουν μπει οι άνθρωποι αυτοί στην νέα εποχή.

Τα παιδιά που ζουν σ' αυτή την περιοχή έχουν τις ίδιες ευκαιρίες με τα παιδιά που ζουν στην Στοκχόλμη. Οι ασθενείς που είναι σ' αυτή την περιοχή έχουν τις ίδιες δυνατότητες θεραπείας με τους ασθενείς που ζουν στην πρωτεύουσα της Σουηδίας.

Αυτό μπορεί να γίνει μάθημα και εδώ και να δούμε την τηλεκπαίδευση, να δούμε την τηλεϊατρική, να δούμε χιλιάδες εφαρμογές και κυρίως βεβαίως, να αξιοποιήσουμε σωστά τις δυνατότητες που μας δίνονται και σ' αυτόν τον τομέα.

Σας είπα για τα λόγια και τα έργα που πρέπει να ταυτιστούν, σας είπα για τις δυνατότητες που μας δίνει η Ε.Ε. και θα είναι η τελευταία μεγάλη ευκαιρία το ΚΠΣ, γιατί από το 2006 και μετά θα έχουμε τη διεύρυνση προς Ανατολάς. Η πίτα θα είναι ίδια, αλλά θα μοιραστεί σε μικρότερα κομμάτια.

Πρέπει να σταθώ λίγο και στον αγροτικό τομέα για να πω ότι προφανώς από δω και πέρα, ήταν σωστή η αναφορά του Κ.Υπουργού, θα υπάρξει μια πίεση όσον αφορά τις επιδοτήσεις που πηγαίνουν στα εσπεριδοειδή, στο λάδι, στην αιγοπροβατοτροφία κλπ. Και λόγω της διεύρυνσης και λόγω του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου και λόγω του ότι το 45% του προϋπολογισμού της Ε.Ε. πηγαίνει στο 6% του πληθυσμού που είναι οι αγρότες κ.ο.κ.

Αλλά δίνονται εναλλακτικές δυνατότητες πάλι από τον προϋπολογισμό της Ε.Ε. για μια ολοκληρωμένη αγροτική ανάπτυξη, που σημαίνει οικοτεχνία, που σημαίνει βιοτεχνία, που σημαίνει περιβαλλοντικές δράσεις, που σημαίνει αγροτουρισμός, που σημαίνει προώθηση της βιολογικής γεωργίας, βοήθεια στους νέους αγρότες.

Αυτές τις δράσεις είναι που πρέπει να αξιοποιήσουμε. Πρέπει να δούμε ότι αλλάζει η γεωργία και θα πρέπει να στραφεί ο κόσμος της υπαίθρου προς αυτή την κατεύθυνση. Αλλά βεβαίως δεν είναι μόνο ευθύνη των ιδίων των γεωργών να στραφούν προς αυτή την κατεύθυνση. Είναι ευθύνη και της Πολιτείας και των περιφερειακών αρχών να τους κατευθύνουν προς την κατεύθυνση που πρέπει.

Το Υπουργείο Γεωργίας σήμερα, είναι εκ των πραγμάτων καταδικασμένο, να είναι ένα Υπουργείο στρατηγείο. Να είναι ένα Υπουργείο, που από τη μια μεριά, να κάνει σωστές διαπραγματεύσεις στην Ε.Ε., από την άλλη μεριά, να είναι σύμβουλος του αγρότη στο χωράφι.

Οι γεωπόνοι εκ των πραγμάτων για πάρα πολλά χρόνια και παρά τη θέληση τους εγώ πιστεύω, έχουν μεταβληθεί σε ένα πολύ σημαντικό βαθμό σε γραφιάδες, οι οποίοι μετρούν τις επιδοτήσεις της Ε.Ε. Το ίδιο και οι κτηνίατροι. Θα πρέπει να έχουμε περισσότερους γεωπόνους, περισσότερους κτηνιάτρους και στραμμένους προς τα έξω, προς την αγροτική παραγωγή.

Δεν θέλω να καταλογίσω καμιά ευθύνη και κυρίως στον παρόντα Υπουργό, ο οποίος -το ξέρω, γιατί παρακολουθώ αυτά τα θέματα- κάνει προσπάθειες καθημερινά να αλλάξει την κατάσταση. Η κατάσταση δεν αλλάζει βεβαίως με μαγικές συνταγές, αλλά χρειάζεται να τον ενισχύσουμε και χρειάζεται να πιέσουμε ακόμα περισσότερο προς αυτή την κατεύθυνση. Να γίνουν πιο αποφασιστικά βήματα αν θέλουμε πραγματικά ο αγρότης να μείνει στην επαρχία και να μην έχουμε απερήμωση ακόμα μεγαλύτερη της Ελληνικής υπαίθρου.

Τελειώνω με τον τρίτο και τελευταίο άξονα, που είναι αυτό που σας είπα πριν, πρωτοβουλία στις Περιφέρειες, πρωτοβουλία στους ίδιους τους κατοίκους. Πρωτοβουλία στις περιφέρειες σημαίνει βεβαίως περιφερειακές δομές. Προχωρούμε στην Ελλάδα στην δημιουργία περιφερειακών δομών. Αλλά θα πρέπει να προχωρήσουμε πιο τολμηρά.

Δεν θα έλεγα να προχωρήσουμε όπως η Δανία ή η Σουηδία, που τα 2/3 του προϋπολογισμού πηγαίνουν στην Αυτοδιοίκηση, περιφερειακή και Α' βαθμού, αλλά να προχωρήσουμε όπως η Ισπανία, η οποία έχει κάνει καταπληκτικά βήματα τα τελευταία χρόνια σε σχέση με τον συγκεντρωτισμό ο οποίος υπήρχε.

Πρέπει όταν δίνουμε αρμοδιότητες να είναι ξεκάθαρες οι αρμοδιότητες και ταυτόχρονα να συνοδεύονται και από αντίστοιχους πόρους. Οι περιφερειακές και τοπικές αρχές θα πρέπει να πιστέψουν στις δυνάμεις τους ταυτόχρονα, να μην έχουν την αντίληψη του συνδικαλιστή, αλλά να έχουν την αντίληψη του δημιουργού. Αλλά την αντίληψη του δημιουργού ταυτόχρονα να την έχουν και οι απλοί κάτοικοι.

Υπάρχουν περιοχές της Ελλάδας, για να σταθούμε στη χώρα μας, οι οποίες έχουν αναπτυχθεί γρηγορότερα από άλλες περιοχές. Αυτό δεν συμβαίνει μόνο γιατί οι κυβερνήσεις τις έχουν βοηθήσει περισσότερο. Συμβαίνει γιατί στις περιοχές αυτές υπήρξαν επιχειρηματίες, υπήρξαν ιδιώτες, υπήρξαν προσωπικότητες οι οποίες πήραν το φορτίο στους ώμους τους και είπαν εγκαταλείπουμε τη μοιρολατρία και ξεκινούμε δυναμικά την προσπάθεια για να αλλάξουμε την περιοχή μας.

Νομίζω ότι το βασικό μήνυμα αυτής της σημερινής εκδήλωσης, πέρα από τα άλλα δύο, που σας είπα είναι να ταυτιστούν τα λόγια με τα έργα και να αξιοποιήσουμε τους πόρους της Ε.Ε. πιο αποτελεσματικά, είναι οι κάτοικοι οι ίδιοι, οι περιφερειακές και τοπικές αρχές να πάρουν τον αγώνα στα χέρια τους, είτε πιέζοντας την Δημόσια Διοίκηση στην Αθήνα, είτε δημιουργώντας οι ίδιοι μια νέα πραγματικότητα.

Ξέρω ότι τα μέσα δεν είναι επαρκή. Αλλά έχετε μέσα σας πιστεύω και τις γνώσεις και την ψυχή για να αλλάξει αυτός ο τόπος. Γι' αυτό άλλωστε μαζευτήκατε εδώ πέρα. Δεν μαζευτήκατε μόνο για να μας ακούσετε. Μαζευτήκατε για να προβληματιστούμε, για να καταθέσετε τις απόψεις σας, για να πάρει ο καθένας τη σκυτάλη της δημιουργίας μιας νέας πραγματικότητας γι' αυτή την φτωχή, αλλά ιστορική περιοχή που αξίζει ένα καλύτερο μέλλον.

Πιστεύω βαθύτατα σε κάτι, το οποίο θέλω να το μοιραστώ μαζί σας. Για να αλλάξει η Ελλάδα, πρέπει πρώτα να αλλάξουμε εμείς. Πρέπει ο καθένας από μας να αλλάξει νοοτροπία και να ξεκινήσει την προσπάθεια, έτσι ώστε η Ελλάδα όχι μόνο στα λόγια, αλλά στην πραγματικότητα, να είναι ισότιμος εταίρος στην Ε.Ε.

Ο καθένας από σας ας ξεκινήσει αυτή την προσπάθεια και νομίζω δίπλα του πρέπει να έχει συμπαραστάτες και την Κυβέρνηση και τα πολιτικά Κόμματα και όλους εμάς στις Βρυξέλλες, ιδιαίτερα στο Ευρωκοινοβούλιο, που πρέπει να κάνουμε ότι μπορούμε, έτσι ώστε αυτός ο τόπος, να γνωρίσει τη μοίρα και το μέλλον που του αξίζει. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Χατζηδάκη. Η κα Μ.Rothe, Γερμανίδα Ευρωβουλευτής και Πρόεδρος της Μικτής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ε.Ε. - Κύπρου, έχει τον λόγο.
Μ.ROTHE: Κυρίες και κύριοι, αγαπητοί φίλοι, αγαπητές φίλες. Χαίρομαι ιδιαίτερα που είμαι σήμερα μαζί σας και πρέπει να σας πω ότι ποτέ δεν έχω μιλήσει σε ένα πιο εντυπωσιακό περιβάλλον. Οι εικόνες που κέρδισα όταν ερχόμουν στο ελικόπτερο με τον Υπουργό, τον κ.Τσοχατζόπουλο πραγματικά με άφησαν άναυδη και θέλω να ευχαριστήσω θερμά όλους εκείνους, οι οποίοι ανέλαβαν την πρωτοβουλία να κάνουν αυτή την οργάνωση εδώ σήμερα.

Πρέπει να σας πω ότι σας ευχαριστώ θερμά για την πρόσκληση σας, χαίρομαι που μιλάμε σήμερα στην περιοχή της Μεγαλόπολης, σ' αυτό το τόσο ωραίο περιβάλλον και πρέπει να σας πω ότι η σημασία των Περιφερειών της Ευρώπης για τον 21ο αιώνα και η σημασία του διαλόγου γύρω από αυτές γίνονται σαφείς μπροστά σ' αυτό το πλαίσιο. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι εδώ καθίσταται σαφές ότι πρέπει να προστατεύσουμε, να δώσουμε ασφάλεια, αλλά να δώσουμε και πνεύμα και ανάσα ζωής στις Περιφέρειες.

Κυρίες και κύριοι, θα πρέπει να αναρωτηθεί κανείς τι είναι πραγματικά η Ευρώπη, τι είναι αυτό που κάνει αυτή την Ηπειρο τόσο ενδιαφέρουσα, τι είναι αυτό που κάνει την Ε.Ε. να έχει τόση δύναμη, αλλά πάνω απ' όλα τι κάνει την Ε.Ε. να είναι ένα μοντέλο επιτυχίας.

Η Ε.Ε. είναι πάνω από όλα μια Ενωση ειρήνης και δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι σήμερα κανείς δεν πιστεύει ότι υπάρχει μια πιθανότητα πολέμου μεταξύ των μελών της. Θα θέλουμε να ελπίζουμε ότι αυτό είναι ένα μήνυμα, μια ιδέα, η οποία θα περάσει και θα ενεργοποιηθεί και στον Βορρά της πατρίδας σας, όπου όπως ξέρετε τα προβλήματα είναι πάρα πολλά.

Θέλω όμως να ελπίζω πάνω απ' όλα ότι η Ε.Ε. θα βρει την καρδιά και την τόλμη ώστε να τελειώσει και η τουρκική κατοχή στη Βόρεια Κύπρο. Δεν θα πρέπει να αγνοούμε το γεγονός ότι οι Κύπριοι, είτε είναι Τουρκοκύπριοι, είτε είναι Ελληνοκύπριοι, πρέπει να έχουν το δικαίωμα να ζουν ειρηνικά σε μια ελεύθερη νήσο.

Η Ε.Ε. όμως είναι πάνω απ' όλα ένα σύστημα αξιών. Είναι μια κοινότητα αξιών. Η διατήρηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της δημοκρατίας, της ελεύθερης οικονομίας, είναι αξίες οι οποίες δένουν την Ευρώπη μεταξύ τους και είναι ένας στενός δεσμός, ο οποίος επιτρέπει στα μέλη να συνυπάρχουν μεταξύ τους. Αυτές είναι οι αξίες τις οποίες θέλουμε να προωθήσουμε και πέραν των συνόρων μας.

Η Ε.Ε. όμως είναι και μια κοινότητα πραγματικά του πλούτου και του ευ ζειν. Η κοινή αγορά και σε λίγους μήνες και το κοινό νόμισμα, το εμπόριο και η δυνατότητα αναπτύξεως είναι κάτι το οποίο υποστηρίζει όλες αυτές τις πρωτοβουλίες. Θα πρέπει όμως να πούμε και να το παραδεχτούμε ότι η έννοια του πλούτου και του ευ ζειν δεν είναι κάτι το οποίο ισχύει σε όλες τις Περιφέρειες με τον ίδιο τρόπο. Δυστυχώς η ψαλίδα μεταξύ φτωχών και πλουσίων Περιφερειών ανοίγει όλο και περισσότερο.

Ολα αυτά είναι η Ευρώπη. Και πρέπει να σας πω ότι εδώ όταν το βλέπω στην Ηπειρο το καταλαβαίνω πάρα πολύ καλά, αυτή τη διαφορά και την διαφοροποίηση η οποία υπάρχει. Το βλέπω όμως και στην πατρίδα μου τη Γερμανία, όπου η Γερμανία είναι ένα από τα πλουσιότερα κράτη και έχουμε όμως μία από τις πλουσιότερες και μία από τις φτωχότερες περιοχές της Ευρώπης.

Πριν από 2 χρόνια η περιοχή του "Meklabour Fopoman" ίσως ήταν η φτωχότερη περιοχή της Ευρώπης, η οποία υπήρχε. Ολα αυτά που σας είπα είναι η Ευρώπη, αλλά ταυτόχρονα η Ε.Ε. σαν Ηπειρος, η Ευρώπη η ίδια σαν Ηπειρος είναι και κάτι παραπάνω. Ο πλούτος της Ευρώπης είναι το πνεύμα της Ευρώπης. Η δύναμη της Ευρώπης είναι ακριβώς το πολυσχιδές της Ευρώπης.

Η βάση στην οποία στηρίζεται η Ευρώπη, η παραγωγικότητα της, η δύναμη ζωής και η δυνατότητα της είναι οι Περιφέρειες της. Εδώ θα βρούμε το πνευματικό, το πολιτιστικό, το ανθρώπινο, το οικολογικό και το οικονομικό, που αποτελούν τον πλούτο της Ευρώπης και τον πλούτο, ο οποίος πραγματικά μας κάνει υπερήφανους, τις Περιφέρειες της.

Οι Περιφέρειες χωρίς αμφιβολία δίνουν στον άνθρωπο τη δυνατότητα της ταύτισης. Στις Περιφέρειες κανείς έχει τις ρίζες του. Οι Περιφέρειες είναι εκείνες οι οποίες αποφασίζουν για συνήθειες, για θρησκεία, για πολιτισμό, για πάρα πολλά πράγματα. Η Περιφέρεια είναι εκεί που είναι η πατρίδα του καθενός. Οι άνθρωποι χρειάζονται τέτοιες ρίζες. Οι άνθρωποι χρειάζονται την πατρίδα τους.

Μόνο όποιος έχει ρίζες, μόνο όποιος έχει ταυτότητα, μόνο όποιος έχει πραγματικά πατρίδα, είναι εκείνος, ο οποίος μπορεί να τολμήσει και θα τολμήσει να δει το καινούριο, να μάθει το άγνωστο, το καινούριο και το διαφορετικό και να μάθει και για την πολιτιστική διαφορά, που έχουν οι άνθρωποι, οι οποίοι ζουν σε άλλες Περιφέρειες με άλλες ρίζες και με άλλες συνήθειες.

Επιτρέψτε μου να διευκρινίσω κάτι ευθύς εξαρχής. Οταν λέω ότι θα πρέπει να διατηρηθεί η ταυτότητα των Περιφερειών, δεν εννοώ ότι θα πρέπει η κάθε Περιφέρεια να γίνει ένα είδος λαογραφικού μουσείου. Οταν μιλάμε για ταυτότητα και διατήρηση της ταυτότητας, μιλάμε για τη διατήρηση του παλιού, του παραδοσιακού. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι θα πρέπει να το υπερασπιστούμε χωρίς να αποδεχτούμε και τις πιθανές αναγκαίες αλλαγές.

Διατηρώ την ταυτότητα μου, σημαίνει πάντοτε και εγώ το πιστεύω αυτό, διατηρώ τις αξίες που πιστεύω, τις διευρύνω όμως, τις αλλάζω, τις προσαρμόζω. Για να το εξηγήσω αυτό. Αν θέλουμε να διατηρήσουμε τις οικολογικές προδιαγραφές για οποιαδήποτε Περιφέρεια, θα πρέπει να αλλάξουμε ορισμένα πράγματα όσον αφορά την πολιτική της ενέργειας και την πολιτική των μεταφορών.

Αν θέλουμε πραγματικά να διατηρήσουμε αυτό το τόσο ωραίο πολιτιστικό και πολιτισμικό περιβάλλον που είδα και από το ελικόπτερο, τότε χωρίς αμφιβολία, θα πρέπει να αλλάξουμε αυτό το οποίο εννοούμε σήμερα με αγροτική πολιτική. Εδώ πρέπει να γίνουν αλλαγές.

Δυστυχώς ακόμα καθυστερούμε και στα πλαίσια της Ε.Ε. διότι η αγροτική πολιτική έχει ακόμα μια εντελώς διαφορετική υφή και διάσταση. Μια υφή και διάσταση, η οποία διαμορφώθηκε από τη βόρεια Ευρώπη, η οποία σε πολύ μεγάλο βαθμό αποσκοπούσε σε μεγάλες ενότητες, σε ομοιογένεια και αποτελούσε και στην παραγωγή περισσότερο σε βιομηχανικό επίπεδο.

Σήμερα ξέρουμε ότι πρέπει να στραφούμε προς την ποιότητα και την ποιότητα να υποστηρίξουμε και να διατηρήσουμε. Εδώ πρέπει να γίνουν αλλαγές. Επίσης ξέρουμε ότι πρέπει να κάνουμε αλλαγές, οι οποίες θα είναι πολύ περισσότερο κοινωνικές και πολιτιστικές αν θέλουμε να διατηρήσουμε και να υποστηρίξουμε την ύπαιθρο χώρα.

Εγώ έρχομαι από μία περιοχή, η οποία πριν από 20 χρόνια είχε τους τριπλούς αγρότες απ' ότι έχουμε σήμερα. Πρέπει να κάνουμε κάτι αν θέλουμε να παίξουμε το πολύ σημαντικό χαρτί της καταπολεμήσεως της ανεργίας με ανοιχτό μυαλό.

Η Ευρώπη των Περιφερειών είναι χωρίς αμφιβολία ένας σκοπός μας. Είναι ένας σκοπός της Ε.Ε. Πρέπει να σας πω ότι τώρα στις Βρυξέλλες γίνονται πάρα πολλά ώστε αυτή η Ευρώπη των Περιφερειών να υλοποιηθεί. Το έχουμε θεσμοθετήσει κιόλας.

Στα πλαίσια της Συνθήκης του Μάαστριχτ δημιουργήθηκε η έννοια της αρχής της αλληλεγγύης και της επικουρικότητας. Αυτό σημαίνει ότι κατ' ουσίαν θα προσπαθήσουμε αποφάσεις οι οποίες λαμβάνονται στην Ευρώπη, να λαμβάνονται σ' εκείνο το επίπεδο που πραγματικά ανήκουν. Αν η απόφαση είναι καλύτερο να ληφθεί στην Αθήνα ή στην Αρτα, θα πρέπει να λαμβάνεται στην Αθήνα ή στην Αρτα. Ούτε στις Βρυξέλλες ούτε στο Στρασβούργο. Αυτή είναι μία αρχή της Ε.Ε., η οποία πραγματικά θεσμοθετήθηκε.

Από το 1994 και μετά υπάρχει η Επιτροπή των Περιφερειών στην οποίαν υπάρχουν 222 μέλη από 15 κράτη. Ταυτόχρονα υπάρχει η Περιφερειακή Επιτροπή, στην οποία αναφέρθηκε προηγουμένως ο συνάδελφος κ.Χατζηδάκης. Προσπαθούμε να κάνουμε πολλά για τις Περιφέρειες, προσπαθούμε να υποστηρίξουμε τις Περιφέρειες γιατί νομίζουμε ότι πραγματικά μόνο τότε θα μπορέσουμε να βοηθήσουμε την ίδια την Ευρώπη.

Η Ευρώπη και η σημασία της είναι μια Ευρώπη και μία σημασία, η οποία ξεκινά από τις ιδιαιτερότητες της. Υποστηρίζοντας τις Περιφέρειες, υποστηρίζουμε την Ευρώπη. Υποστηρίζοντας τις φτωχότερες Περιφέρειες της Ευρώπης, είμαστε σε θέση πραγματικά να βοηθήσουμε την ίδια την Ευρώπη να εξελιχθεί. Ξέρουμε ότι αν επιτρέψουμε την περαιτέρω αιμορραγία, η Ευρώπη είναι εκείνη η οποία θα πάθει. Πρέπει να βοηθήσουμε οικονομικά, πολιτιστικά για να βοηθήσουμε την εξέλιξη.

Η Ε.Ε. θέλει να προχωρήσει προς αυτή την κατεύθυνση. Θέλει να ανακόψει μια κακή πορεία. Ξέρετε ότι πάρα πολλά κονδύλια από τα Ταμεία Συνοχής πηγαίνουν προς αυτή την κατεύθυνση. Το ακούσατε και προηγουμένως. Θέλω να ελπίζω ότι αν βρεθούμε εδώ ίσως σε 5 χρόνια, ίσως και περισσότερο, να έχουμε βρει και τη δύναμη και το θάρρος να υλοποιήσουμε όλες αυτές τις αποφάσεις, οι οποίες θα μας οδηγήσουν προς την καλύτερη δυνατή κατεύθυνση.

Δεν σας κρύβω ότι είναι μια ελπίδα μου, η οποία θα ελπίζω ότι όταν σε 5 χρόνια θα έχουν έλθει και άλλες Περιφέρειες της Ευρώπης, όταν θα έχουμε και άλλα κράτη και θα έχουμε διευρυνθεί παρ' όλα αυτά να μπορούμε να συζητάμε επί ίσων όρων όλοι με όλους.

Δεν σας κρύβω και έναν απώτερο δικό μου σκοπό και μια ελπίδα. Θέλω να ελπίζω ότι όταν θα είμαστε μια Ε.Ε. διευρυμένη θα μιλάμε και για τις Περιφέρειες της Μόρφου και της Αμμοχώστου και δεν θα είναι μόνο οι Ελληνοκύπριοι οι οποίοι θα έχουν προσχωρήσει, αλλά θα είναι όλη η Κύπρος και θα έχουμε υπερπηδήσει και το μεγάλο πρόβλημα των κατεχομένων. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε την κα Rothe. Ο κ.Γιώργος Κατηφόρης, Ευρωβουλευτής, επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, έχει τον λόγο.
Γ.ΚΑΤΗΦΟΡΗΣ: Σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κύριοι συνάδελφοι του Εθνικού και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κύριοι εκπρόσωποι των στρατιωτικών αρχών, φίλοι και φίλες, γνωστοί και άγνωστοι, το ξέρω ότι έχετε κουραστεί, έχουμε πει πολλά ως τώρα, αλλά εγώ κοντά σας επειδή έχω έλθει από χθες δεν κουράστηκα.

Εγώ κοντά σας ξεκουράστηκα σ' αυτό το υπέροχο, μοναδικό, σ' αυτό το απίστευτης ομορφιάς φυσικό περιβάλλον, όπως αυτό που έχουμε γύρω μας, που εδώ η βουνίσια Ελλάδα μας γνέφει, μας καλεί, μας μαγεύει.

Για έναν άνθρωπο της πόλης όπως είμαι εγώ, που μεγάλωσα τα παιδικά μου χρόνια φυλακισμένος από τις συνθήκες εκείνης της εποχής μέσα στην Αθήνα, ποτέ δεν ξέχασα ότι ένα από τα ωραιότερα -η εμπειρία της βουνίσιας Ελλάδας ήλθε στη συνείδηση μου σαν ένα παραμύθι- το οποίο δεν ξέχασα, ότι ένα από τα ωραιότερα -τι λέω- το ωραιότερο αναγνωστικό που γράφτηκε ποτέ για δημοτικό σχολείο ήταν ένα βιβλίο του λογοτέχνη Ζαχαρία Παπαντωνίου που είχε ακριβώς τον τίτλο "Τα ψηλά βουνά".

Είναι κρίμα που δεν πολυχρησιμοποιήθηκε το θαυμάσιο εκείνο κείμενο. Θα άξιζε όλα τα Ελληνόπουλα να έχουν βυζάξει το πρώτο τους γάλα, να έχουν πάρει το πρώτο βάπτισμα της γνώσης μαζί με το πρώτο βάπτισμα της αγάπης για τα βουνά και για την όμορφη και ρωμαλέα ζωή που θέλησε να ζωντανέψει στις σελίδες του ο Παπαντωνίου. Το γεμάτο αγάπη για τους βουνίσιους ανθρώπους.

Αλλά βέβαια με την μανία που έχουμε από τότε από τον μεσοπόλεμο με τις εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, μόλις φτιάχνουμε κάτι καλό θέλουμε αμέσως να φτιάξουμε κάτι καλύτερο, ζητώντας το καλύτερο, συχνά χαλάμε το καλό, δεν χρησιμοποιήθηκε ποτέ αυτό το ωραιότατο βιβλίο που θα έπρεπε να είναι κτήμα όλων μας αυτή τη στιγμή όσων τουλάχιστον έχουν την δική μου ηλικία.

Η δεύτερη γνωριμία με το βουνό ήταν κι αυτή κάπως μυθική γιατί για άνθρωπο της δικής μου ηλικίας το βουνό ήταν ο μύθος του αντάρτικου. Το βουνό του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα. Ενός αγώνα που ξαναζωντάνεψε το 1821 σε μερικά, ξαναζωντάνεψε και τις αδυναμίες του 1821, κατέληξε στην γνωστή τραγωδία του εμφύλιου πολέμου και από κει ξεκίνησε και ο χαλασμός της βουνίσιας κοινωνίας, που την αποτέλειωσαν οι οικονομικές ανακατατάξεις μέσα στη σύγχρονη εποχή.

Οταν έφτασε ο καιρός να γνωρίσουμε από κοντά τα βουνά, είτε γιατί το θελήσαμε, είτε γιατί η πατρίδα μας έστειλε επάνω στα ψηλά βουνά να την υπηρετήσουμε σαν στρατιώτες, αντιμετωπίσαμε μια κατάσταση ζωής του πληθυσμού πρωτόγονη.

Χωριά απρόσιτα χωρίς δρόμους, ζούσαν μέσα στη σκόνη το καλοκαίρι, και στη λάσπη το χειμώνα, χωρίς ηλεκτροφωτισμό, αλλά και χωρίς εκείνη την άλλη ζωή την αγροτική, τη νομαδική, που μπορεί να μην είχε ηλεκτροφωτισμό και μπορεί να μην είχε δρόμους, αλλά ήταν μια ολοκληρωμένη κτηνοτροφική, νομαδική κοινωνία με τους θεσμούς της, με τα έθιμα της, με τα τραγούδια της, με την αλληλοϋποστήριξη της, με τη δική της ζωή που έσφυζε.

Οταν εμείς γνωρίσαμε από κοντά τη βουνίσια πραγματικότητα της Ελλάδας η παλιά κοινωνία είχε χαλάσει και η καινούρια κοινωνία δεν είχε ακόμα ξεκινήσει. Νομίζω ότι αυτό συνοψίζει την ιστορία της βουνίσιας Ελλάδας, μια κοινωνία που χάθηκε, μια κοινωνία που προσπαθεί καινούρια να φτιαχτεί, που δεν έχει ακόμα φτιαχτεί, αλλά που βρίσκεται στο δρόμο για να φτιαχτεί.

Από τότε, εκείνο που βλέπει κανείς με γυμνό μάτι είναι ότι στη βουνίσια Ελλάδα έχει πραγματοποιηθεί μια ολόκληρη υλική και τεχνολογική -το τονίζω, υλική και τεχνολογική, όχι κοινωνική- επανάσταση. Μια επανάσταση υποδομών. Περίπου δεν υπάρχει χωριό που να μην ανεβαίνει αυτοκίνητο. Δεν υπάρχει χωριό χωρίς τηλέφωνο έστω και κινητό τηλέφωνο. Βλέπει κανείς καινούρια, όμορφα σπίτια εκεί που πολλές φορές δεν έβλεπε παρά ερείπια και χαμοκέλες.

Βλέπει το ηλεκτρικό που το πήγε παντού η Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού σε όλη την Ελλάδα χωρίς να έχει γίνει ιδιωτική ανάθεση. Πολύ αμφιβάλλω αν με ιδιωτική ανάθεση μπορούσε να έχει πραγματοποιηθεί ο άθλος του εξηλεκτρισμού της Ελλάδας μέσα σε εκείνες τις συνθήκες που τον πραγματοποίησε η Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού και τόσα άλλα. Δεν λέω ότι δεν πρέπει να γίνουν περισσότερα. Ασφαλώς πρέπει να γίνουν πολύ περισσότερα και πάντα είναι σωστό να ζητούν οι κάτοικοι της υπαίθρου να γίνουν αυτά τα περισσότερα.

Χτες πήγαμε μια επίσκεψη στα κανάλια. Δεν ξέρω αν ήλθε η κα Φωτεινή που μας υποδέχτηκε στα κανάλια και μας έδωσε κρύο νερό και ωραίο τσίπουρο να πιούμε. Δεν ξέρω αν είναι εδώ. Μας είπε κι αυτή τον πόνο της, ότι θέλει την υποστήριξη, γιατί βέβαια σωστό είναι πάντα κανείς να βλέπει αυτό που μένει ακόμα να γίνει, αλλά ας μη ξεχνά και αυτό που έχει γίνει γιατί χωρίς αυτό που έχει γίνει δεν έχουμε που να πατήσουμε για να προχωρήσουμε παραπέρα.

Δεν λέω ότι δεν πρέπει να γίνουν πράγματα. Δεν λέω ότι δεν πρέπει να τρυπήσουν κι αυτοί οι ορεινοί όγκοι κάποτε από σήραγγες που θα μας πηγαίνουν σε μια ώρα στην Λάρισα. Είναι λίγο δύσκολο να τρυπήσουν, αλλά κάποτε θα γίνει κι αυτό όπως έγινε στην Ελβετία, στην Αυστρία.

Βέβαια στην Αυστρία σ' εκείνα τα θαυμάσια τούνελ, για να μη νομίζουμε ότι μονάχα εμείς έχουμε προβλήματα και δυσκολίες, πριν από 2-3 χρόνια κάηκε ένα ολόκληρο τραίνο με τους επιβάτες του μέσα σε ένα απ' αυτά τα θαυμάσια τούνελ, πράγμα που έγινε στην Ευρώπη του 21ου αιώνα.

Εγώ οικογενειακά κατάγομαι από μία περιοχή που είναι ίσως πιο φτωχή από την Ηπειρο, αν υπάρχει τέτοια περιοχή. Είναι η Λευκάδα, η γειτόνισσα η Λευκάδα. Και λέω ότι έγινε μια επανάσταση στην ύπαιθρο τα τελευταία 20 χρόνια στην ελληνική ύπαιθρο. Γιατί το λέω; Γιατί όταν ήμουν παιδί, μιλάμε για εδώ και 4 δεκαετίες αλλά έτσι μετρούνται αυτά, με τέτοιες διαστάσεις μετριούνται αυτά, ήθελα 15 ώρες να πάω από την Αθήνα στην Λευκάδα.

Δεκαπέντε ώρες ήθελε ο Λευκαδίτης να πάει από την Λευκάδα στην Αθήνα ή από την Αθήνα στην Λευκάδα. Αν τυχόν κατέβαινε το ποτάμι εις το Ξηρόμερο, το περίφημο Γοργοπλί, που είναι γραμμένο εις τας αθανάτους δέλτους της εμπειρίας των ταξιδιών του Λευκαδίτη μπορεί και να μην έφτανε ποτέ και δεν υπήρχε ούτε καν περαταριά εκεί να τον περάσει. Εμενε εκεί στο Ξηρόμερο και περίμενε να πέσει το ποτάμι για να περάσει.

Τώρα πόσες ώρες θέλει να πάει κανείς από την Αθήνα στην Λευκάδα; Με ένα καλό αυτοκίνητο το κάνει σε 4 ώρες. Πόσο θέλει να έλθει από την Αθήνα στην Αρτα; Μα και τότε ήθελε 12-14 ώρες να έλθει από την Αθήνα στην Αρτα. Τώρα σε πόσες ώρες έρχεται; Σε 4 ώρες; Ζήτημα είναι. Πέντε ώρες. Θέλω να πω ότι έχει γίνει μια ολόκληρη επανάσταση στην ύπαιθρο τα τελευταία 20 χρόνια.

Η επανάσταση αυτή έχει γίνει βέβαια σε μεγάλο βαθμό από την Ευρώπη. Αυτό δεν πρέπει να το ξεχνάμε ούτε να το αγνοούμε. Εγινε από τις τεράστιες επιδοτήσεις που μας έκανε η κοινή αγροτική πολιτική. Αλλαξε η μοίρα της ελληνικής υπαίθρου. Δεν άλλαξε όσο έπρεπε, σύμφωνοι. Αλλαξε όμως και άλλαξε στις υποδομές. Δεν άλλαξε σαν κοινωνία ακόμα γιατί αυτό είναι δύσκολο, αλλά σαν υποδομές έχει αλλάξει, η μοίρα της ελληνικής υπαίθρου.

Εκείνο όμως που πρέπει να ξέρουμε και να μην ξεχνάμε, είναι ότι όλοι αυτοί οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, η κοινή αγροτική πολιτική, η περιφερειακή πολιτική, δεν έγιναν για μας, δεν έγιναν για τις χώρες του Νότου, δεν φτιάχτηκαν για τις χώρες του Νότου. Δεν φτιάχτηκαν ούτε για την Ελλάδα, ούτε για την Πορτογαλία, ούτε για την Ισπανία. Φτιάχτηκαν από τους πρώτους εταίρους, δηλαδή από τους βόρειους Ευρωπαίους για τους δικούς τους σκοπούς, με τους δικούς τους στόχους.

Αυτοί οι βόρειοι Ευρωπαίοι είναι που έφτιαξαν την κοινή αγροτική πολιτική και εμείς επωφεληθήκαμε έτσι από πλάι. Δεν έγινε με σκοπό τη δική μας κοινωνία. Ωφελήθηκε, αλλά ωφελήθηκε πλάγια αν θέλετε, δεν ωφελήθηκε γιατί ήταν ενταγμένη σε ένα ευρωπαϊκό σχέδιο.

Εκείνο που ήταν το ευρωπαϊκό σχέδιο ήταν των βόρειων Ευρωπαίων, που στις μεγάλες και εύφορες πεδιάδες της Γαλλίας και της Γερμανίας παράγουν τα σιτηρά και τα μετατρέπουν σε γάλα, σε βούτυρο και σε τρελές αγελάδες. Αυτοί παίρνουν και την μερίδα του λέοντος ή την μερίδα της τρελής αγελάδας από τις επιδοτήσεις.

Το 20% των γεωργών που κάνει αυτού του είδους τη γεωργία, παίρνει το 80% από τις επιδοτήσεις. Η μεγάλη πλειοψηφία, τα 4/5 των αγροτών μοιράζονται το 1/5 των επιδοτήσεων. Οι επιδοτήσεις που φτάνουν ως εμάς είναι λίγες αναλογικά, αλλά με αυτές τις ίδιες επιδοτήσεις κάναμε θαύματα. Γιατί η μικρή υποστήριξη εκεί που δεν υπήρχε τίποτα πριν, πιάνει πολύ τόπο. Αποδίδει πολύ.

Είναι ευχαριστημένη η Ευρώπη από την κατάσταση που δημιούργησε στην δική της ύπαιθρο με την κοινή αγροτική πολιτική; Η απάντηση είναι και ναι και όχι. Ναι γιατί απόκτησε αυτάρκεια στα μέσα διατροφής. Γιατί η Ευρώπη είναι μια ήπειρος που είχε πεινάσει σε δύο παγκόσμιους πολέμους και αυτό της έδωσε ένα πολύ σκληρό μάθημα και αποφάσισε να μη της ξανασυμβεί τέτοιο πράγμα ποτέ πια και εκεί εξηγείται η πολιτική της αυτάρκειας.

Από αυτή την ιστορική εμπειρία εξηγείται η πολιτική της αυτάρκειας που εφαρμόστηκε μέχρι σημείο παράλογο ίσως στην ευρωπαϊκή γεωργία. Είναι η Ευρώπη ικανοποιημένη γιατί πέτυχε την αυτάρκεια. Δεν είναι ευχαριστημένη γιατί είδε την ύπαιθρο, την δική της ύπαιθρο, να αδειάζει από ανθρώπους. Η ίδια η τεχνολογική πρόοδος που εξασφάλισε την υλική αφθονία στα μέσα της διατροφής, η ίδια τεχνολογική πρόοδος έδιωξε τον ανθρώπινο παράγοντα από την γεωργική παραγωγή και από την ύπαιθρο.

Ενα 6% του πληθυσμού φθάνει σήμερα για να καλύψει όλες τις διατροφικές μας ανάγκες. 7.000.000 νοικοκυριά καλύπτουν όλες τις διατροφικές ανάγκες των 300 εκατομμυρίων Ευρωπαίων. Αυτό είναι πολύ, 7 εκατομμύρια είναι πολλά.

Δύο εκατομμύρια νοικοκυριά στις ΗΠΑ καλύπτουν όλες τις διατροφικές ανάγκες των ΗΠΑ και παράγουν και τα περισσεύματα με τα οποία ενισχύονται πολλές φορές πεινασμένες χώρες στον υπόλοιπο κόσμο για λόγους πολιτικής βέβαια της Αμερικής όχι τόσο για λόγους φιλανθρωπίας, αλλά πάντως έτσι είναι.

Λένε το εξής ανέκδοτο στην Αμερική για το θέμα της γεωργίας, όπου περίπου οι υπάλληλοι του Υπουργείου Γεωργίας είναι περισσότεροι από τους αγρότες. Κάθεται ένας υπάλληλος του Υπουργείου Γεωργίας στα σκαλιά αντί να πάει στη δουλειά του το πρωί και κλαίει απαρηγόρητα. Περνάνε, τον βλέπουν, του λένε "γιατί κλαις;" Κλαίω λέει γιατί πέθανε ο αγρότης μου.

Αυτή είναι η κατάσταση από πλευράς παραγωγικότητας του αγροτικού πληθυσμού, αλλά ταυτόχρονα και ερήμωσης της υπαίθρου από τους ανθρώπους. Η Ευρώπη πλουτίζοντας βέβαια από τον πόλεμο είδε τις δαπάνες για τα είδη διατροφής να εκμηδενίζονται.

Το 20% δίνει το ευρωπαϊκό νοικοκυριό από τα έξοδα του για δαπάνες διατροφής. Το 2% μόνο του εθνικού εισοδήματος της Ευρώπης αποτελείται από αγροτικό προϊόν. Το 2% όλου του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος, του Ακαθάριστου Ευρωπαϊκού Προϊόντος είναι το αγροτικό προϊόν.

Αλλά όπως μειώνεται η ζήτηση για τα είδη διατροφής, αρχίζει να αυξάνεται η ζήτηση για άλλα αντικείμενα που συνδέονται με την ύπαιθρο. Γιατί αυξάνεται ο ελεύθερος χρόνος, οι άνθρωποι ζητούν περισσότερες διακοπές, ζητούν να ζήσουν περισσότερο και σαν τουρίστες και σαν sportsmen το φυσικό περιβάλλον και ζητούν κάτι περισσότερο απ' αυτά, κάτι άϋλο.

Ζητούν την ταυτότητα που δίνει η ύπαιθρος στον άνθρωπο. Αυτό που είναι πατρίδα και πατρίδα δεν είναι η πόλη, πατρίδα είναι μονάχα αυτό που βλέπουμε γύρω μας. Αυτό είναι η πατρίδα και αυτό το χρειάζεται ο άνθρωπος όσο και αν μετανάστευσε στις πόλεις. Οσο κι αν έγινε κάτοικος των πόλεων αποζητά αυτή την ταυτότητα και θα την αποζητά πάντα. Είναι η βαθιά ψυχολογική του ανάγκη.

Γι' αυτό η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα δίλημμα απέναντι στην αγροτική της πολιτική και απέναντι στην πολιτική της γενικά στην ύπαιθρο. Εφτιαξε μια γεωργία, που της εξασφαλίζει την αφθονία της τροφής. Αλλά ερήμωσε ταυτόχρονα την ύπαιθρο με τον ίδιο τρόπο.

Το δίλημμα της είναι πως να καταργήσει αυτή την γεωργία όπως την έχει φτιάξει, δηλαδή αυτή την γεωργική πολιτική όπως την έχει φτιάξει γιατί δεν την θέλει πια η Ευρώπη την κοινή αγροτική πολιτική τέτοια όπως είναι. Πως να την καταργήσει χωρίς να απερημώσει την ύπαιθρο. Γιατί έτσι και κάνει αυτό που εισηγούνται ορισμένοι για την γεωργία, δηλαδή να αφήσουμε τις διεθνείς τιμές και την αγορά να καθορίσει τα πάντα. Δεν είναι έτσι όμως γιατί η γεωργία δεν είναι μια βιομηχανία όπως όλες οι άλλες.

Η γεωργία έχει τους δικούς της κανόνες, τους δικούς της νόμους και έτσι και γίνει αυτό, βεβαίως από τα 7 εκατομμύρια νοικοκυριά το πολύ θα μείνουν 1,5-2 εκατομμύρια νοικοκυριά και θα λήξει η υπόθεση του να υπάρχει αγροτική ζωή, ζωή υπαίθρου, ζωή έξω από τις μεγάλες πόλεις και δεν το θέλει αυτό κανείς γιατί καταλαβαίνει πόσο τεράστιο πλήγμα θα είναι -κοινωνικό και ψυχολογικό για τους ανθρώπους- και δεν το θέλει αυτό η Ευρώπη.

Αυτό είναι το δίλημμα της. Πως θα καταργήσει αυτή την πολιτική, την κοινή αγροτική πολιτική, που μας οδήγησε στα εξωφρενικά αυτά αποτελέσματα όπως των τρελών αγελάδων, σε μια υπερπαραγωγή τυποποιημένου βιομηχανικού τύπου. Πως θα ξεφύγει απ' αυτό, χωρίς όμως ξεφεύγοντας απ' αυτό, δηλαδή μειώνοντας τις τιμές των προϊόντων και καταργώντας τις επιδοτήσεις να αποερημώσει την ύπαιθρο όπως κινδυνεύει να συμβεί. Αυτό το δίλημμα προσπαθεί να λύσει και θα το λύσει με καινούρια κίνητρα, για να αναπτυχθούν στην ύπαιθρο παράλληλες δραστηριότητες.

Αυτές οι δραστηριότητες ασφαλώς δεν μπορούν να ξαναφέρουν στην ύπαιθρο τον πληθυσμό που είχε άλλοτε. Μπορούν όμως να φτιάξουν μια καινούρια ισορροπία, που θα σταθεροποιήσει και είναι πιθανόν ότι θα αυξήσει κάπως τους έξω από την πόλη πληθυσμούς σε μια νέα βάση, ανθρώπων που θα είναι ικανοποιημένοι, που δεν θα είναι οι γραφικοί τύποι που αναφέρθηκε πολύ σωστά η συνάδελφος η κα Rothe. Θα είναι ικανοποιημένοι, θα έχουν την θέση τους μέσα στη ζωή, θα είναι πλήρως απασχολούμενοι. Δεν θα είναι οι περιθωριοποιημένοι πληθυσμοί.

Αυτός είναι ένας στόχος που είναι απόλυτα πραγματοποιήσιμος και αυτός είναι ένας στόχος που τουλάχιστον θεωρητικά και ιδεολογικά τον βάζει μπροστά της η Ευρώπη και έχει τις δυνατότητες και μπορούμε να ελπίζουμε ότι θα τον πετύχει. Οπως βλέπετε το πρόβλημα όλης της Ευρώπης μοιάζει πολύ με το δικό μας πρόβλημα γιατί δεν έχουμε εμείς το προνόμιο να έχουμε χάσει τους αγροτικούς πληθυσμούς. Αυτό έχει συμβεί σε όλη την Ευρωπαϊκή Ηπειρο.

Στη δράση των ευρωπαϊκών θεσμών μπορούμε να ξεχωρίσουμε την μεγάλη Ευρώπη και την μικρή Ευρώπη. Η μεγάλη Ευρώπη κάνει την μεγάλη πολιτική. Κάνει το ενιαίο νόμισμα, τον κοινό ευρωπαϊκό στρατό, κάνει την κοινή αγροτική πολιτική, γιατί η κοινή αγροτική πολιτική στο σύνολο της είναι βέβαια μεγάλη πολιτική. Η μεγάλη Ευρώπη μας χρειάζεται γιατί μας καλύπτει διπλωματικά, μας στηρίζει οικονομικά, στις βάσεις της οικονομίας μας. Για το πόσο μας καλύπτει διπλωματικά, φαντάζομαι σας έδωσε μια ιδέα η ομιλία της συναδέλφου κας Rothe.

Υπάρχει και η μικρή Ευρώπη. Η Ευρώπη της καθημερινότητας. Αυτή δεν ξοδεύει εντυπωσιακά κονδύλια. Εχει τα μικρά προγράμματα, τα "LEADER", τα "INTEREG", τα "NATURA", τα προγράμματα των ορεινών όγκων. Αλλά με τα μικρά ποσά που διαθέτει, σκορπά ένα σπόρο στην Περιφέρεια. Ενα ξενοδοχείο εδώ, ένα μουσείο εκεί, ένα πολιτιστικό κέντρο παρακάτω, ένα μνημείο καλλιτεχνικό που το σώζει από την καταστροφή.

Αυτά μαζί με τα παραγωγικά προγράμματα είναι πολύ περισσότερο στα μέτρα μας από τις πολιτικές της μεγάλης Ευρώπης. Δημιουργούν την δράση για μια νέα, μια πολυλειτουργική οικονομία στην ύπαιθρο, ικανή να κρατήσει και να ξαναφέρει τη ζωή στον τόπο, ώστε αυτά τα υπέροχα βουνά που μας περιβάλλουν να μην είναι μονάχα μια φυσική ομορφιά, αλλά να ξαναγίνουν το πλαίσιο μιας κοινωνίας. Βέβαια διαφορετικής από εκείνη που ήθελε να διδάξει στα Ελληνόπουλα ο Ζαχαρίας Παπαντωνίου. Αλλά μιας κοινωνίας και πάλι ολοκληρωμένης και πάλι ζωντανής και ας ευχηθούμε μιας κοινωνίας ευτυχισμένης. Σας ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Κατηφόρη. Περνάμε στις τοποθετήσεις. Ο Βουλευτής Αρτας του ΠΑΣΟΚ ο κ.Δημήτρης Κοσσυβάκης έχει τον λόγο.
Δ.ΚΟΣΣΥΒΑΚΗΣ: Αγαπητές φίλες, αγαπητοί φίλοι, σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κύριοι συνάδελφοι στο Εθνικό και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κύριοι εκπρόσωποι των φορέων της Αυτοδιοίκησης, θα ήθελα σαν Μεγαλοχαρίτης κατ' αρχήν να σας καλωσορίσω σ' αυτόν τον πανέμορφο χώρο και να σας ευχαριστήσω για την παρουσία σας εδώ.

Θα ήθελα επίσης να συγχαρώ τους συγχωριανούς μου, τα μέλη και τη Διοίκηση του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας της Μεγαλόχαρης γι' αυτή την θαυμάσια εκδήλωση που μας προσφέρουν, που είναι πραγματικά κάτι το πολύ ξεχωριστό σε σχέση με τα στερεότυπα των επιλογών και της λειτουργίας των πολιτιστικών φορέων γενικά, γι' αυτή την τόσο ενδιαφέρουσα εναρκτήρια εκδήλωση.

Θα ήθελα τέλος, πιστεύοντας ότι εκφράζω τα αισθήματα όλων των Μεγαλοχαριτών, να συγχαρώ και να ευχαριστήσω δημόσια τον κ.Αντώνη Κοσσυβάκη από το Ευρωκοινοβούλιο, που υπήρξε ο εμπνευστής, ο πρωτεργάτης και ο στυλοβάτης της διοργάνωσης αυτής της εκδήλωσης με πάρα πολλούς κόπους και πάρα πολλές θυσίες.

Εχει και μια συμβολική αξία αυτή η συγκεκριμένη αναφορά γιατί αυτός ο τόπος που τα τελευταία χρόνια βάδιζε σταθερά σε πορεία ερήμωσης στηρίζεται σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό από τις δυνάμεις της αποδημίας. Εχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία ότι ένα δικό μας παιδί, για λόγους καθαρά συναισθηματικούς, αφιερώνει τόσο ενδιαφέρον και τόσο κόπο για την γενέτειρα του.

Είναι πραγματικά το σύνολο των Αποδήμων ένα από τα σημαντικά αποθέματα τα οποία διαθέτει αυτός ο τόπος, ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες, ένα κεφάλαιο που εγγυάται ότι αυτός ο τόπος δεν έχει μόνο ιστορία, αλλά μπορεί να έχει και μέλλον και προοπτική.

Δράττομαι της ευκαιρίας που απουσιάζει για άγνωστους λόγους ο κ.Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας να καταθέσω μια άποψη για την περιφερειακή ανάπτυξη και συγκεκριμένα γι' αυτή την πολύπαθη Περιφέρεια της Ηπείρου, γιατί νομίζω ότι είναι η προσδοκία όλων των παρευρισκομένων εδώ που τους ευχαριστώ για την μαζική τους παρουσία, να ακούσουν για το που πηγαίνει αυτός ο τόπος τα επόμενα χρόνια.

Θα ήθελα κατ' αρχήν να πω ότι το μεγάλο θέμα της ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας θα έχει κεντρικό του άξονα τις πολιτικές της ισόρροπης περιφερειακής ανάπτυξης της χώρας. Είναι θα έλεγα ο πρώτος μεγάλος στόχος για την χώρα αυτά τα χρόνια τα οποία διανύουμε μέχρι το 2004.

Η χώρα έχει μια πρόκληση, της διοργάνωσης μιας Ολυμπιάδας στην Αθήνα του 2004, που είναι οπωσδήποτε θέμα εθνικό και για το κύρος της χώρας, αλλά και για την ανασυγκρότηση του μητροπολιτικού Δήμου της χώρας που φιλοξενεί εμάς τους ίδιους, τον μισό Ελληνικό πληθυσμό και αυτό είναι ο παραλογισμός της ανάπτυξης του μεταπολεμικού κράτους στη χώρα μας.

Αλλά η ελληνική κοινωνία και η Ελλάδα έχει και μια μεγάλη πρόκληση για την επιτυχία του εγχειρήματος της αποτελεσματικής προώθησης ενός ουσιαστικού, εθνικού, αναπτυξιακού σχεδίου, που θα βασιστεί οπωσδήποτε σαν κύριο άξονα στην περιφερειακή ανάπτυξη. Υπάρχουν οπωσδήποτε και οι πολιτικές και τα οράματα και τα μέσα και οι πόροι και τα σχέδια και οι δεσμεύσεις, με κύρια δέσμευση της Κυβέρνησης και του κ.Πρωθυπουργού για την επένδυση του 80% των πόρων του Γ' ΚΠΣ στην Περιφέρεια.

Είναι ευθύνη όλων μας και των πολιτικών στελεχών και της Κυβέρνησης και των Φορέων της Αυτοδιοίκησης και των περιφερειακών θεσμών και των παραγωγικών δυνάμεων της χώρας, να αξιοποιήσουμε τα επόμενα χρόνια αυτή τη δυνατότητα, την οποία έχουμε, γιατί ίσως να είναι η μοναδική ευκαιρία, για την ανάπτυξη της εθνικής μας οικονομίας και για την προοπτική της ευημερίας του Ελληνικού λαού.

Για την απάντηση των τεράστιων κοινωνικών ζητημάτων, των σύγχρονων προβλημάτων τα οποία απασχολούν τον Ελληνικό λαό, όπως είναι η ανεργία, ο κοινωνικός αποκλεισμός, η υπόθεση της ενίσχυσης της κοινωνικής πολιτικής και των μηχανισμών της κοινωνικής προστασίας.

Αγαπητοί φίλοι και συμπατριώτες, βρισκόμαστε στην Ηπειρο και συμφωνούμε όλοι ότι ζούμε στην τελευταία Περιφέρεια από άποψη οικονομικής ανάπτυξης βεβαίως, της Ε.Ε., την τελευταία χερσαία Περιφέρεια. Αυτό είναι ένα γεγονός. Αλλά θα ήταν λάθος, θα χάναμε το τραίνο για το μέλλον, αν αποκλειστικά σήμερα εδώ περιγράφαμε το χτες.

Αυτό είναι το χτες της Ηπείρου. Δεν είναι όμως αυτό το μέλλον και η προοπτική αυτής της Περιφέρειας. Διαμορφώνεται στις ημέρες μας η αρχιτεκτονική και ο χάρτης της νέας Ευρώπης. Οχι της Ευρώπης των 12, όχι της Ευρώπης των 15, αλλά της Ευρώπης όπως την οραματίστηκε πρώτος, ο αείμνηστος ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ, ο Ανδρέας Παπανδρέου, της Ευρώπης των λαών από τα Ουράλια μέχρι την Ιβηρική Χερσόνησο.

Τι σημαίνει αυτό για την Ηπειρο αποκλειστικά; Εχει πολύ μεγάλη σημασία αγαπητοί φίλοι και για την Ηπειρο και για την Ελλάδα, γιατί οι προσανατολισμοί πλέον της εθνικής οικονομίας δεν είναι μονοσήμαντοι και δεν πρέπει να είναι μονοσήμαντοι προς την Δυτική Ευρώπη.

Αύριο χώρες της Ε.Ε. θα είναι και η Βαλκανικές, όπου πρωτοστατεί η χώρα μας, σαν ισχυρή οικονομικά χώρα και σαν μια ισχυρή δημοκρατία στο σχέδιο της ανασυγκρότησης των Βαλκανικών χωρών, θα είναι χώρες της Ε.Ε. και οι χώρες της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης.

Ζητούμενο βέβαια -είναι προσωπική η άποψη- για μια πραγματικά ισχυρή Ευρώπη θα είναι και η ενσωμάτωση της Ρωσίας, η οποία έχει και τους φυσικούς πόρους, αλλά έχει και την στρατιωτική ισχύ για να μπορέσει η Ευρώπη να παίξει το ρόλο της σαν αντίρροπη δύναμη. Οχι βέβαια στα πλαίσια ενός νέου ψυχρού πολέμου, αλλά στα πλαίσια μιας παρουσίας απέναντι στην οικονομική ισχύ τόσο της Αμερικής όσο και της Ιαπωνίας.

Και σ' αυτό το νέο, το οποίο πλέον για να χαράξουμε ένα σωστό, εθνικό, αναπτυξιακό σχεδιασμό θα πρέπει να λάβουμε υπ' όψη, ότι οι Περιφέρειες της Βόρειας Ελλάδας πλέον, είναι οι Περιφέρειες οι οποίες διασυνδέουν την χώρα με το φυσικό οικονομικό της περιβάλλον, με την βαλκανική και την ανατολική Ευρώπη. Με τα Δυτικά Βαλκάνια η Ηπειρος, με τη Δυτική Ευρώπη η Ηπειρος. Οτι αυτή πλέον η Περιφέρεια ξαναβρίσκει τον παλιό της ρόλο σαν ένας εμπορικός διάδρομος ανάμεσα στην Ανατολή και στη Δύση.

Εκεί που παλιότερα -γνωρίζουμε όλοι ιστορία- μεγαλούργησε η οικονομία της Ηπείρου, εκεί που παλιότερα αναδείχθηκαν οι εθνικοί ευεργέτες, οι οποίοι έχουν οικοδομήσει περίπου τη μισή Αθήνα, από το Παναθηναϊκό Στάδιο και το Ζάππειο μέχρι τη Στουρνάρα και το Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Νομίζω ότι σήμερα η Ηπειρος έχει και προοπτική και μέλλον. Κατ' αρχήν υπάρχει το ζήτημα των μεγάλων υποδομών, οι οποίες ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους η Περιφέρεια αυτή έμεινε έξω από το εθνικό αναπτυξιακό και παραγωγικό σύστημα της χώρας, παράλληλα βέβαια με το κλείσιμο των συνόρων με τις χώρες της Βαλκανικής.

Προωθούνται αποτελεσματικά οι μεγάλες υποδομές, οι οποίες θα αποτελέσουν στο άμεσο μέλλον την ατμομηχανή της ανάπτυξης της Περιφέρειας. Θα αποτελέσουν την προϋπόθεση για μια ισότιμη ένταξη της Ηπείρου στο εθνικό οικονομικό, αναπτυξιακό και παραγωγικό σύστημα.

Νομίζω ότι έχει ιδιαίτερη σημασία αυτό και για τους κυρίους Υπουργούς οι οποίοι παρευρίσκονται, γιατί είναι και κορυφαία στελέχη της Κυβέρνησης και κορυφαία στελέχη του ΠΑΣΟΚ, και μπορούν να στηρίξουν αυτές τις πολιτικές και γιατί πιστεύω ότι εκφράζω ομόθυμα το σύνολο του πολιτικού κόσμου της Ηπείρου.

Θεωρώ κ.Υπουργέ, που σας ευχαριστούμε που είστε παρών, ότι έχουν πλέον άλλη σημασία οι επενδύσεις στην Ηπειρο, και άλλη σε οποιαδήποτε άλλη περιοχή. Νομίζουμε ότι βρισκόμαστε σε έναν δρόμο που ανοίγουμε δρόμους της ελπίδας γι' αυτή την Περιφέρεια.

Πολύ σημαντικό ρόλο στην υπόθεση της περιφερειακής ανάπτυξης θα παίξουν οι θεσμοί της περιφερειακής οργάνωσης της χώρας. Είμαστε περήφανοι σαν Κυβέρνηση γιατί μετά το 1993 με πρωτεργάτη τότε τον παρευρισκόμενο Υπουργό Αμυνας τον κ.Τσοχατζόπουλο σαν Υπουργό Εσωτερικών που θεσμοθετήσαμε την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση.

Από την δεκαετία του 1980 είχαμε δημιουργήσει την Περιφέρεια σαν αναπτυξιακή μονάδα. Με νόμο του 1987 μετεξελίχθηκε σαν αυτόνομη διοικητική βαθμίδα με τεράστιες δυνατότητες για την προώθηση των περιφερειακών αναπτυξιακών σχεδίων για την κάθε Περιφέρεια της χώρας.

Από το 1998 με την ανασυγκρότηση της πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης με τον νόμο του Καποδίστρια δημιουργήθηκε και πρωτοβάθμια Τοπική Αυτοδιοίκηση ισχυρή, η οποία θα αποτελέσει το βάθρο για την προώθηση του τοπικού αναπτυξιακού σχεδιασμού σε κάθε Δήμο για να δέσουν οι μεγάλες υποδομές με τα τοπικά αναπτυξιακά σχέδια και με τη δυνατότητα της παραγωγικής ανασυγκρότησης της κάθε οικονομίας.

Ενα μεγάλο στοίχημα για τη χώρα είναι η διαμόρφωση και η υλοποίηση ολοκληρωμένων περιφερειακών αναπτυξιακών σχεδίων. Εδώ έχω κάποιες προσωπικές απόψεις. Πιστεύω ότι δεν μπορεί να γίνει διαφορετικά.

Δεν μπορείς να προσδοκείς περιφερειακή ανάπτυξη έχοντας τομεακά προγράμματα στα Υπουργεία του ύψους των 2 και 3 τρις και περιμένοντας από τη διαχείριση μέσα από τις διαδικασίες των επενδύσεων αυτών των πόρων από τους μηχανισμούς της παρακυβέρνησης, δηλαδή τους ανώτερους επιτήδειους διοικητικούς παράγοντες και τους κακομαθημένους παράγοντες των αναπτυξιακών εταιρειών που αφομοίωσαν σε χρόνο μηδέν την παθογένεια του κρατικού μηχανισμού και του διοικητικού συστήματος, από τη συρραφή αυτών των επιλογών να προκύψουν ολοκληρωμένα περιφερειακά σχέδια.

Είναι ένα θέμα αυτό, ένα μοντέλο προώθησης εθνικού αναπτυξιακού σχεδιασμού. Δεν θα έπρεπε στα κεντρικά Υπουργεία να υπάρχουν τομεακά προγράμματα. Βεβαίως δεν αναφέρομαι στο Υπουργείο Εθνικής Αμυνας, που στηρίζει το σύστημα άμυνας και ασφάλειας της χώρας, ούτε στο Υπουργείο Παιδείας, ούτε στο Υπουργείο Υγείας ενδεχομένως, αν και πρόσφατα, περιφερειοποιήθηκε το Εθνικό Σύστημα Υγείας και πολύ σωστά περιφερειοποιήθηκε.

Αλλά είναι τα παραγωγικά Υπουργεία και είναι προς τιμήν του παρευρισκόμενου Υπουργού, του κ.Ανωμερίτη, ο οποίος δεν προσδοκά και δεν επιθυμεί τομεακό πρόγραμμα στο Υπουργείο. Αλλά κ.Υπουργέ, υπάρχουν κάποιοι πόροι στα πλαίσια της "AGENDA 2000" για την κοινή αγροτική πολιτική, κάποια 4 τρις, τα οποία αφορούν την ανασυγκρότηση της υπαίθρου, την διαχείριση των υδάτινων πόρων και την προώθηση των επενδύσεων των υποδομών στην γεωργία.

Αν θα κάναμε μια απλή διαίρεση, η χώρα έχει 52 Νομούς. Οι 4 νομοί της Ηπείρου είναι κατ' εξοχήν αγροτικοί νομοί. Αντιστοιχούν στον κάθε νομό 50 δις περίπου. Σε επίπεδο περιφέρειας συντίθεται ένα οικονομικό πακέτο της τάξης των 200 δις, τα οποία διεκδικεί το ΠΕΠ Ηπείρου για επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα της οικονομίας.

Αυτοί οι πόροι είναι ζητούμενοι για την Περιφέρεια και πιστεύω πως με την αξιοποίηση των περιφερειακών θεσμών υπάρχει δυνατότητα και για την πιο αποτελεσματική απορρόφηση των πόρων, αλλά και για την πιο ολοκληρωμένη προώθηση της υπόθεσης της περιφερειακής ανάπτυξης της χώρας. Μπορούμε πιστεύω να είμαστε αισιόδοξοι.

Θα ήθελα να τονίσω ότι οι κοινωνίες του 2000 και οι οικονομίες του 2000 με τις εξελίξεις που γίνονται στο παγκόσμιο παραγωγικό σύστημα, που μετεξελίσσεται σταθερά από κεφαλαιοκρατικό σε γνωσιοκεντρικό, που η γνώση πλέον είναι παραγωγική δύναμη, ένας σημαντικός παράγοντας, για την συνολική προσπάθεια της ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας και για το επίπεδο της κάθε τοπικής κοινωνίας, είναι οι ανθρώπινοι πόροι.

Θεωρώ ότι οι απόδημοι της Ηπείρου είναι η δύναμη μας και είναι ανοιχτό το προσκλητήριο για όλες τις παραγωγικές δυνάμεις και για όλους τους Ηπειρώτες να συμμετέχουν σ' αυτή την μεγάλη προσπάθεια γιατί το αποτέλεσμα θα είναι σύντομα ορατό.

Κλείνοντας, θέλω και πάλι να σας ευχαριστήσω και να σας διαβεβαιώσω ότι δεν έχουμε την ψευδαίσθηση ότι τα επόμενα 4 χρόνια μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα αναπτυξιακά ελλείμματα πολλών δεκαετιών, ίσως και πολλών αιώνων, αλλά έχουμε την βεβαιότητα και τη βούληση να παλέψουμε για να πάμε τον τόπο μπροστά κι αυτό δεσμευόμαστε να κάνουμε. Ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστώ τον κ.Κοσσυβάκη. Ο Βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας της Αρτας, ο κ.Κώστας Καραμπίνας έχει τον λόγο.
Κ.ΚΑΡΑΜΠΙΝΑΣ: Φίλε κ. Χατζηδάκη, όταν βλέπεις αυτά τα βουνά να γνωρίζεις ότι εδώ σ' αυτόν τον τόπο έγιναν επαναστάσεις για την ελευθερία της πατρίδας και να γνωρίζεις ότι σ' αυτά τα βουνά έγιναν φονικές μάχες για να είναι η πατρίδα μας σήμερα ελεύθερη από το αίμα των Ηπειρωτών. Ομως η Πολιτεία, για να είμαι αντικειμενικός, αυτόν τον τόπο τον ξέχασε, τον παραμέλησε και ενίοτε τον αγνόησε.

Φυσικά, κυρίες και κύριοι, οι ευθύνες δεν ισομερίζονται. Επιμερίζονται. Δόθηκαν όμως στους σημερινούς κυβερνώντες τα τελευταία 17 χρόνια οι μεγάλες ευκαιρίες με τις εισροές κεφαλαίων από την Ε.Ε. να βγάλουν αυτόν τον τόπο από τα αδιέξοδα του και να δώσουν την ποθητή από τον λαό μας ανάπτυξη, πρόοδο και ευημερία.

Σεβασμιότατοι, κυρίες και κύριοι, καλωσορίζω στην Αρτα, στην Μεγαλόχαρη, τους εκλεκτούς προσκεκλημένους που συμμετέχουν στο Ευρωπαϊκό Forum "Ορεινός Αύγουστος". Εύχομαι η διαμονή σας να είναι ευχάριστη. Σ' αυτό θα συμβάλλει τα δέοντα η φιλοξενία των κατοίκων και η απείρου κάλλους φυσική ομορφιά της Μεγαλόχαρης.

Για την Αρτα, τους Αρτινούς, αποτελεί ιδιαίτερη τιμή η παρουσία σας. Για τους έχοντες την πρωτοβουλία, την ιδέα των εκδηλώσεων "Ορεινός Αύγουστος" αξίζουν θερμά συγχαρητήρια. Ιδιαίτερα να μου επιτρέψετε να εξάρω την προσπάθεια και να συγχαρώ τον κ.Αντώνη Κοσσυβάκη.

Κυρίες και κύριοι, λυπάμαι που θα είμαι δυσάρεστος. Ίσως στενοχωρήσω τους εκλεκτούς προσκεκλημένους, ίσως στενοχωρήσω αγαπητούς συμπολίτες, όμως εκτιμώ ότι με την επιλογή μου αυτή θα είμαι χρήσιμος.

Κυρίες και κύριοι, φυσικά η πραγματικότητα απέχει στάδια και παρασάγγες από την εικόνα της ευημερούσας χώρας και των μεγάλων επιτυχιών της στον οικονομικό τομέα που καθημερινά και κατά κόρον ο κ.Πρωθυπουργός και τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ προσπαθούν από κάθε βήμα να μας πείσουν ότι υφίστανται. Η, και ενίοτε προσπαθούν να μας αποπροσανατολίσουν με θεωρίες και πολλές υποσχέσεις.

Υπάρχει κυρίες και κύριοι και η σκληρή πραγματικότητα των 600.000 ανέργων, των 2,5 εκ. συμπολιτών μας στα όρια της ανέχειας, της παραμελημένης παιδείας, του υποβαθμισμένου συστήματος υγείας, της παντελούς έλλειψης κοινωνικής προστασίας και αλληλεγγύης.

Αυτό το σήμερα βιώνει ένα μεγάλο μέρος των Ελλήνων πολιτών και λέω ένα μεγάλο μέρος γιατί υπάρχουν και οι προνομιούχοι της πολιτικής της Κυβέρνησης, μεταξύ αυτών και εκείνοι που μέσω του Χρηματιστηρίου οικειοποιήθηκαν τον μόχθο και τον ιδρώτα του Ελληνικού λαού των τελευταίων 50 χρόνων. Τριάντα πέντε τρις δεν είναι και λίγα αυτά που αφαίμαξαν στο Χρηματιστήριο από τις τσέπες του Ελληνικού λαού οι εκλεκτοί των κ.κ. Παπαντωνίου και Σημίτη.

Το σημείωσα αυτό, γιατί είναι ορατές πλέον οι επιπτώσεις στην κοινωνία μας από αυτό το έγκλημα που έγινε. Η πολιτική που ακολούθησε και εμμένει να ακολουθεί η Κυβέρνηση, έχει οδηγήσει τους εργαζόμενους στην υποβάθμιση του βιοτικού τους επιπέδου, τους συνταξιούχους στην πείνα, τους αγρότες, κτηνοτρόφους, μικρομεσαίους στην απόγνωση και τους νέους στην αβεβαιότητα και την ανεργία.

Τα όσα αναφέρω, σε ορισμένους πιθανόν να ακούγονται ακραία ή να θεωρηθεί ότι τα λεγόμενα μου υπηρετούν την κομματική σκοπιμότητα και μόνο. Δυστυχώς όμως, κυρίες και κύριοι, αυτά υφίστανται σε όλη τους τη διάσταση στην τελευταία Περιφέρεια της Ευρώπης στην Ηπειρο. Αυτά φυσικά δεν δημιουργήθηκαν ή μεγεθύνθηκαν από μόνα τους. Οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ, είτε από έλλειψη πολιτικής, είτε από λάθος πολιτική, είτε από αδιαφορία, τα διόγκωσαν και τα παγίωσαν.

Να σημειωθεί ότι πριν 2 χρόνια η Ηπειρος ήταν στην προτελευταία θέση των Περιφερειών της Ε.Ε. με 43,8% του μέσου όρου ΑΕΠ των χωρών-μελών. Με τα πρόσφατα στοιχεία της "EUROSTAR" βρίσκεται στην τελευταία θέση. Αυτό είναι μία ακόμη απόδειξη της έλλειψης ενδιαφέροντος της Κυβέρνησης γι' αυτόν τον τόπο, παρά το γεγονός ότι από πλευράς Ε.Ε. υπήρξαν και υπάρχουν οι καλύτερες προϋποθέσεις που θα συνέβαλαν στην περιφερειακή ανάπτυξη, στην ανάπτυξη της Ηπείρου.

Κυρίες και κύριοι, θα προσπαθήσω να σκιαγραφήσω αυτή την σκληρή πραγματικά που βιώνει η Ηπειρος και η Αρτα για να σας καταστήσω κοινωνούς του προβλήματος. Γιατί εδώ δεν υφίσταται η οικονομική, κοινωνική και περιφερειακή ανάπτυξη. Στην Ηπειρο παρατηρούνται σήμερα τα μεγαλύτερα ποσοστά ανεργίας ιδιαίτερα στις νέες και στους νέους σε ποσοστό 30,8% και στην Αρτα η εγγεγραμμένη ανεργία ξεπερνά το 25%.

Η ανεργία, η έλλειψη εισοδήματος, παρασύρει σε φυγή από τον τόπο μας τους νέους ανθρώπους. Τα χωριά του ορεινού όγκου έχουν ερημώσει και το φαινόμενο της εσωτερικής μετανάστευσης αρχίζει να παρατηρείται και στις πεδινές περιοχές τις θεωρούμενες ως παραγωγικές.

Ολα αυτά τα νέα παιδιά, οι περισσότεροι ανειδίκευτοι εργάτες θα προστεθούν στην μεγάλη λίστα των ανέργων των μεγαλουπόλεων, πολλοί δε απ' αυτούς θα γίνουν βορά στο στόμα του λύκου, δηλαδή της εγκληματικότητας, της πορνείας και των ναρκωτικών.

Θα πρέπει επίσης να γνωρίζετε ότι στην Ηπειρο μετριέται στα μεγαλύτερα ποσοστά υπογεννητικότητας στην χώρα μας. Νηπιαγωγεία κλείνουν και γυμνάσια συγχωνεύονται.

Πριν μια 20ετία εδώ σ' αυτό το χωριό λειτουργούσε και στους δυο συνοικισμούς 6θέσιο δημοτικό σχολείο. Σήμερα φυσικά δεν λειτουργεί δημοτικό και το ένα ή δυο ή τρία παιδιά από τους δύο συνοικισμούς αν δεν κάνω λάθος, μπορείτε να με διορθώσετε εδώ οι ντόπιοι που υπάρχουν πηγαίνουν στο διπλανό χωριό. Το δημογραφικό πρόβλημα και η ερήμωση σε όλο της το μεγαλείο.

Δίπλα όμως το οξύμωρο υπάρχει ο μεσότοιχος, το ελληνικό φαινόμενο. Η ελπίδα του έθνους, το χωριό με τις περισσότερες πολύτεκνες οικογένειες στην Ελλάδα.

Κύριε Υπουργέ της Εθνικής Αμυνας θα κάνετε μεγάλο καλό στον τόπο, στην Ελλάδα εάν αναλάβετε την πρωτοβουλία να υιοθετήσει το Υπουργείο Εθνικής Αμυνας αυτό το χωριό.

Οι κάτοικοι αυτοί προσφέρουν μεγάλη υπηρεσία στο έθνος, Στις υποδομές, οδικό δίκτυο του '50, χωριά και συνοικισμοί που δεν έχουν επικοινωνία μεταξύ τους, ελλείψεις σε δίκτυα ύδρευσης τηλεφωνίας και ρεύματος. Κάτι που έχει σαν αποτέλεσμα την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της Ηπείρου.

Και όσον αφορά την μέριμνα της κυβέρνησης για την περιοχή μας σε θέματα προστασίας της υγείας των συμπολιτών μας θα σας διαβάσω ένα μέρος από την πρόσφατη επιστολή κατοίκων του ορεινού χωριού των Αγνάντων που μας απέστειλαν στους βουλευτές του νομού.

Λένε οι κάτοικοι του Δήμου Αγνάντων Αρτης. Αγανακτισμένοι από την αδιαφορία των αρμοδίων υπηρεσιών που επί χρόνια τώρα μας κοροϊδεύουν ότι θα μας στείλουν ασθενοφόρο στο Κέντρο Υγείας Αγνάντων και ενώ άλλοι αγοράζουν οικόπεδα στην σελήνη, εμείς μεταφέρουμε τους αρρώστους, γέροντες στις καρότσες των αγροτικών αυτοκινήτων στα νοσοκομεία Αρτας και Ιωαννίνων. Γέροντες 80 χρονών ξεκινούν με κίνδυνο της ζωής τους να πάνε στην Αρτα ή στα Γιάννενα για μια εξέταση αίματος 100 χλμ απόσταση.

Είναι ντροπή να συμβαίνουν αυτά τα πράγματα τον 21ο αιώνα. Απ' ότι πλέον καταλαβαίνουμε το μόνο που έχει αξία για τους ξεχασμένους από Θεό και ανθρώπους γέροντες είναι το εκλογικό βιβλιάριο. Γι' αυτούς τους θυμούνται κάθε παραμονή εκλογών χώρια αν τους ενδιαφέρει αν είναι ζωντανοί στις επόμενες εκλογές.

Για τους λόγους αυτούς ομόφωνα εξουσιοδοτούμε την Επιτροπή Αγώνα με Πρόεδρο τους τάδε, όπως προβούν σε κάθε είδους αγώνα για την ικανοποίηση του δικαίου αιτήματος. Διαφορετικά αν δεν μας στείλετε ασθενοφόρο και μικροβιολογικό εργαστήριο σε πρώτη φάση θα κλείσουμε στις 14.8 την γέφυρα της Πλάκας. Αυτό είναι το ενδιαφέρον.

Στα μεγάλα έργα υποδομών. Η Εγνατία καρκινοβατεί στην Ηπειρο, ο αυτοκινητόδρομος Αντιρρίου-Κακαβιά το ίδιο, ο Αχελώος ακόμα εκτρέπεται, πρόσφατα σταμάτησαν τα έργα της Συκιάς. Η Μεσοχώρα αφού ξοδέψαμε πάνω από 100 δις δεν έχει μπει ακόμα σε λειτουργία, έχει τελειώσει εδώ και 3 χρόνια και τα μηχανήματα φθείρονται.

Από συστάσεως του ελληνικού κράτους περιμένουμε η δυτική Ελλάδα να συνδεθούμε με την Θεσσαλία μέσω του οδικού άξονα Αρτας-Τρικάλων και Αρτας-Καρδίτσας. Βλέπετε τόσα πακέτα έχουν περάσει, τόσα πακέτα έχετε διαχειριστεί κύριοι της κυβέρνησης. Καμία δραχμή δεν περίσσεψε για 10 χλμ δρόμο, να υπάρξει αυτή η ποθητή για όλον αυτόν τον λαό της δυτικής Ελλάδος για σύνδεση, να βγει η δυτική Ελλάδα από την απομόνωση; Τίποτε δεν περίσσεψε γι' αυτό τον τόπο;

Τα εγγειοβελτιωτικά έργα και εδώ είναι μια ευκαιρία κ.Υπουργέ να σας ρωτήσουμε δημόσια. Υιοθετήθηκε από το Υπουργείο σας, από την κυβέρνηση στο τομεακό πρόγραμμα τα εγγειοβελτιωτικά της πεδιάδας Αρτας και Πέτα Κομπετίου ναι ή όχι; Πιστεύω ότι θα είσαστε εις θέση σήμερα να μας απαντήσετε και πιστεύω ότι θα έχετε την παρρησία να το πράξετε.

Παρά τις προϋποθέσεις που υπάρχουν η ομορφιά φαίνεται εξάλλου, ο τουρισμός είναι ανύπαρκτος γιατί δεν υπάρχουν υποδομές γι' αυτό και πολλά από τα βυζαντινά μνημεία μας είναι υπό κατάρρευση.

Δυο εκατομμύρια επτακόσιες χιλιάδες κατά κεφαλήν εισόδημα με 4.700.000 αντίστοιχα στην Περιφέρεια Αττικής αυτό το στοιχείο για να συγκρίνετε τις οικονομικές δυνατότητες των Ηπειρωτών.

Κλείνοντας κυρίες και κύριοι, με βάση αυτά τα δεδομένα, εάν η κυβέρνηση θέλει πράγματι να έχει ένα διαφορετικό αποτέλεσμα από αυτό που δημιούργησε με την μέχρι σήμερα πολιτική της, που μεταξύ των άλλων έχει σαν συνέπεια οι 8 από τις 13 Περιφέρειες της χώρας να είναι στις τελευταίες θέσεις των Περιφερειών της Ευρώπης θα πρέπει να αναθεωρήσει πάραυτα την πολιτική της. Να ανασκουμπωθεί, να διαμορφώσει τις ενδεδειγμένες εκείνες πολιτικές και δράσεις που να αξιοποιούν τις δυνατότητες που ο κάθε τόπος παρέχει.

Και αυτό γιατί; Όπως όλοι αντιλαμβανόμαστε η κατάσταση αυτή ιδιαίτερα στην Ηπειρο δεν είναι δυνατόν να συνεχιστεί καθ' όσον τεράστιοι κίνδυνοι για την κοινωνία μας αλλά και εθνικοί κίνδυνοι λόγω του οξυμένου δημογραφικού αλλά και της ερήμωσης ελλοχεύουν.

Και για να γίνω πιο σαφής αν ο δρόμος της φυγής συνεχιστεί σε συνδυασμό με το δημογραφικό για ένα να είστε σίγουροι ότι θα προκύψει. Σε 20 χρόνια θα κατοικούμε 100.000 ηπειρώτες και 500.000 μετανάστες. Εγκαιρα θα πρέπει να σφραγίσουμε τις κερκόπορτες, ο νοών νοείτο.

Κυρίες και κύριοι εμείς στην Νέα Δημοκρατία οραματιζόμαστε, σκεφτόμαστε, προγραμματίζουμε, λειτουργούμε με αφετηρία και γνώμονα το πνεύμα, τον πολιτισμό, τις παραδόσεις, την ιστορία του ελληνικού έθνους και φυσικά δεν έχουμε καμία απολύτως σχέση με τη σκέψη των διαχειριστών, των λογιστών, του Πρωθυπουργού κ.Σημίτη και των συνεργατών του, εκσυγχρονιστών όπως αποκαλύφθηκαν από τα αρνητικά αποτελέσματά τους.

Με βάση αυτά που μας προσδιορίζουν διαμορφώσαμε για την Ηπειρο ένα ειδικό πρόγραμμα που την βγάζει από το αδιέξοδο και την οδηγεί στον δρόμο της ανάπτυξης.

Εμείς πιστεύουμε ότι για μια παραμεθόρια περιοχή όπως η Ηπειρος, η καλύτερη θωράκιση είναι η οικονομική θωράκιση που εξασφαλίζει δρώσα, ζωντανή, λαϊκή αποτρεπτική δύναμη στις όποιες επιβουλές. Φυσικά με αιχμή ισχυρές ένοπλες δυνάμεις, εξοπλισμένες υλικά και ηθικά στον υπέρτατο δυνατό βαθμό.

Με αναπτυξιακά κίνητρα όπως αυτά της Θράκης, με το πρόγραμμά μας για τον πρωτογενή τομέα που επιφέρει την μείωση του κόστους παραγωγής που θα βοηθήσει την ανταγωνιστικότητα των προϊόντων και θα αφήσει εισόδημα στον παραγωγό για να παραμείνει στην γη του.

Με δημιουργία ειδικού ταμείου συνοχής, φυσικό αέριο, σιδηροδρομική διασύνδεση με την Θεσσαλία, αυτοκινητόδρομος Αντιρρίου-Κακαβιάς, Αντιρρίου-Ηγουμενίτσας, Πανηπειρωτικό αεροδρόμιο στην Αρτα, διασύνδεση της δυτικής Ελλάδος με την Θεσσαλία μέσω των αξόνων Αρτα-Τρίκαλα, Αρτα-Καρδίτσα.

Ταχεία περάτωση της Εγνατίας Οδού με πολιτικές και δράσεις που να αξιοποιούν τις επιμέρους δυνατότητες. Με κίνητρα για την ανάπτυξη του τουρισμού και του εμπορίου.

Όλα αυτά εκτιμάμε ότι δίνουν διέξοδο και δυναμώνουν την Ηπειρο, αντιμετωπίζουν μακροχρόνια τις ανάγκες της. Είναι εφικτοί στόχοι, νομίζω ότι η κυβέρνηση μπορεί να τους εφαρμόσει και να τους επιτύχει.

Εμείς έχουμε την βούληση, πολύ σύντομα πιστεύω που η Νέα Δημοκρατία θα είναι στην κυβέρνηση αυτά τα οποία εξαγγέλλουμε να τα κάνουμε πράξη.

Κλείνοντας κυρίες και κύριοι την τοποθέτησή μου θέλω να κρατήσω ένα σημείο του χαιρετισμού του Επιτρόπου κ.Μισέλ Μπαρνιέ γιατί αυτό εκτιμώ ότι δεσμεύει αφ' ενός και αφ' ετέρου καθιστά αδήριτη την ανάγκη η Ευρωπαϊκή Ενωση να επιδείξει αυξημένο ενδιαφέρον και να καταρτίσει ειδικό πρόγραμμα για τις Περιφέρειες που βρίσκονται σε δεινή κατάσταση. Λέει ο κ.Μπαρνιέ η Ενωση δεν είναι απλά μια ζώνη ελευθέρων ανταλλαγών είναι επίσης ένας χώρος αλληλοβοήθειας και αλληλεγγύης που επιδιώκει να προσφέρει σε κάθε πολίτη και σε κάθε περιοχή τις ίδιες ευκαιρίες οικονομικής ολοκλήρωσης και ανάπτυξης.

Μάλιστα να σημειώσω ότι στο ίδιο πνεύμα κινούνται και οι χαιρετισμοί της Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κας Φοντέ και του κ.Πρωθυπουργού του Βελγίου κ.Βεφορστάρ που είναι σήμερα Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Πιστεύω ότι μπορούμε να αξιοποιήσουμε αυτές τις διαμορφωμένες πλέον θέσεις και να έχουμε τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα για τον τόπο μας.

Κυρίες και κύριοι η Νέα Δημοκρατία δικαιωμένη για την επιλογή της να εντάξει την χώρα στην Ευρωπαϊκή Ενωση, σταθερά στοχεύει μέσα από τους θεσμούς και τις διαδικασίες της, την ισότιμη συμμετοχή, την ισόρροπη ανάπτυξη, την πρόοδο και την ευημερία του λαού.

Η ατυχία όμως για την χώρα και τον ελληνικό λαό, είναι ότι αυτοί που οραματίστηκαν την Ευρωπαϊκή Ενωση την πορεία προς αυτή την κατεύθυνση της Ελλάδος είναι και εκείνοι που έπρεπε να την καθοδηγούν. Δεν είναι μάλλον και εκείνοι που έπρεπε να την καθοδηγούν αλλά είναι κάποιοι άλλοι που ποτέ δεν πίστεψαν αυτή την διαδρομή και σύρονται στον μονόδρομο με όλα τα αρνητικά αποτελέσματα για τον τόπο και τον λαό μας.

Κύριοι του κυβερνώντος κόμματος έχετε στα χέρια σας την μεγάλη ευκαιρία λόγω του Γ' ΚΠΣ να αντιστρέψετε την μέχρι σήμερα αρνητική κατάσταση που δημιουργήσατε με την πολιτική σας, αρκεί πραγματικά να το θελήσετε.

Η Νέα Δημοκρατία όπως έχουν τα πράγματα στην Ηπειρο σας καλεί να επιτελέσετε το εθνικό σας χρέος. Προς αυτή την κατεύθυνση θα μας βρείτε αρωγούς. Άλλως αν δεν το πράξετε τώρα να γνωρίζετε ότι στις νεώτερες γενιές αφήνετε μια χειροβομβίδα στην τσέπη τους. Ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Καραμπίνα. Τον λόγο έχει ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Αρτας κ.Θεόδωρος Κολλιοπάνος.
Θ.ΚΟΛΛΙΟΠΑΝΟΣ: Σεβασμιότατε Περιστερίου, Σεβασμιότατε Αρτας, κύριοι συνάδελφοι στο Εθνικό και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κύριοι Δήμαρχοι, κ.Αντινομάρχη, φίλες και φίλοι υπόσχομαι κατ' αρχήν να είμαι πάρα πολύ σύντομος.

Σε λίγες ημέρες θα πέσει η αυλαία του "Ορεινού Αύγουστου". Αυτής της ωραίας προσπάθειας που οργάνωσε η Περιβαλλοντική Οργάνωση της Μεγαλόχαρης και τον Ορεινό Αύγουστο θα διαδεχθεί ο Ορεινός Νοέμβρης, ο Ορεινός Δεκέμβρης που θα είναι γκρίζοι, μελαγχολικοί και γεμάτοι μοναξιά γι' αυτούς βέβαια που θα μείνουν εδώ. Ολοι οι άλλοι θα πάμε στην Αρτα, στην Αθήνα, στις Βρυξέλες.

Γι' αυτό θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί όλοι εμείς που θα φύγουμε και όσοι παίρνουμε τον λόγο για το τι θα πούμε σ' αυτούς που θα μείνουν, γιατί νομίζω ότι αυτό που πλανάται σαν ερώτημα στους ανθρώπους αυτής της περιοχής, αυτού του ορεινού όγκου, είναι να καταλάβουν μέσα απ' αυτά που λέμε εδώ αν υπάρχει μια ελπίδα για κάποια καλυτέρευση της ζωής στην ύπαιθρο.

Εγώ θα απαντήσω ευθέως σ' αυτό το ερώτημα. Θα πω ότι πράγματι υπάρχει αυτή η ελπίδα γιατί; Γιατί συνολικά η Ευρωπαϊκή Ενωση απασχολείται μ' αυτό το μεγάλο ζήτημα που μέσα από το λεγόμενο Ε' πρόγραμμα δράσης για την βιώσιμη ανάπτυξη αντιμετωπίζει ακριβώς αυτό το πρόβλημα. Τι δηλαδή;

Η προοδευμένη και πολιτισμικά και τεχνολογικά Ευρωπαϊκή Ενωση έχει σίγουρα διαπιστώσει και το ένιωσα και εγώ 4 χρόνια σαν Υφυπουργός Περιβάλλοντος ότι παρά την μεγάλη επιτυχία στον οικονομικό και τεχνολογικό τομέα διαπιστώνει ότι οι πολίτες της δεν είναι ευτυχισμένοι και οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης σε ποσοστό 80% κατοικούν στις μεγάλες πόλεις. Γι' αυτό ασχολείται και έθεσε το θέμα της βιώσιμης ανάπτυξης.

Δηλαδή γιατί; Γιατί βλέπει ότι ναι μεν υπάρχει ανάπτυξη την οποία συνεχώς πιπιλίζουμε όλοι μας, αλλά που τελικά, δεν έχει το αντίστοιχο αποτέλεσμα, δεν έφτιαξε σίγουρα ευτυχισμένους πολίτες. Βλέπει οι άνθρωποι των πόλεων, να ζουν την μοναξιά του συνωστισμού της πόλης, να βιώνουν την λιμοκτονία της αφθονίας της πόλης, και αυτό την απασχολεί.

Γι' αυτό φτιάχνει προγράμματα για την ύπαιθρο. Γιατί βέβαια δεν θα υποστηρίξω και κανείς δεν υποστήριξε, ότι ξαφνικά θα φύγουμε όλοι από τις πόλεις και θα πάμε στα χωριά. Όχι. Αλλά είναι σίγουρο ότι η ζωή στην ύπαιθρο είναι το αντίβαρο, είναι ο άλλος πόλος, η άλλη άκρη που θυμίζει ότι η ζωή μέσα σε ένα γυάλινο κτίριο δεν είναι η καλύτερη δυνατή.

Γι' αυτό είπα και λέω σ' αυτούς που θα μείνουν πίσω ότι πράγματι υπάρχει ελπίδα. Και η χώρα μας και η πατρίδα μας και συνολικά η Ευρωπαϊκή Ενωση έχουν κάνει αυτή την διαπίστωση.

Και εγώ πιστεύω αγαπητοί φίλοι και αγαπητές φίλες ότι η Ελλάδα έχει ένα σωρό ιδιαιτερότητες που προσιδιάζουν προς αυτή την κατεύθυνση που λέμε βιώσιμη ανάπτυξη και υπάρχουν και παραδείγματα.

Θα πω ένα μόνο και μάλιστα στην Ηπειρο, το Μέτσοβο. Το Μέτσοβο είναι ένα πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης, ενός οικισμού που ζει 12 μήνες τον χρόνο με τουρισμό και όχι μόνο με τουρισμό, φτιάχνει και γάλα και τυρί και κρασί και ξυλόγλυπτα και ένα σωρό άλλα πράγματα.

Οι ορεινοί όγκοι συνολικώς έχουν αυτές τις δυνατότητες, αυτές που έδειξε ότι έχει το Μέτσοβο και άλλες περιοχές όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στην υπόλοιπη Ευρώπη και βέβαια ιδιαίτερα στην Ηπειρο. Η οποία κουραστήκαμε να λέμε ότι είναι φτωχή και η τελευταία στον κατάλογο της οικονομικής μεγέθυνσης. Και το λέω αυτό όχι για να δικαιολογήσω τις όποιες υστερήσεις αλλά για να θυμίσω ότι σε επίπεδο χώρας πρώτη Περιφέρεια στην κατάλογο τον αντίστοιχο αυτής της οικονομικής ανάπτυξης είναι η Αττική και μετά είναι το Ηράκλειο Κρήτης. Αυτό είναι το μοντέλο που θέλουμε να πετύχουμε; Ολες οι Περιφέρειες της πατρίδας μας να γίνουν ότι γίνεται σήμερα στην Αττική, ή στο Ηράκλειο Κρήτης, ή στη Χαλκιδική; Σίγουρα η απάντηση είναι όχι.

Θέλουμε να καλυτερεύσει η ζωή στην ύπαιθρο, να καλυτερεύσει η ζωή στην Ηπειρο, αλλά σε μια κατεύθυνση, αυτή που έλεγα πριν, βιώσιμης ανάπτυξης, όχι στην κατεύθυνση της Αττικής ή των άλλων περιοχών, που έχουν μεν οικονομική μεγέθυνση, αλλά χωρίς προοπτική, χωρίς προστασία του περιβάλλοντος, χωρίς δυνατότητα ανακατανομής του πλούτου και δημιουργίας ευτυχισμένων ανθρώπων.

Κλείνω όπως υποσχέθηκα λέγοντας σ' όλους όσους θα μείνουν εδώ στην Μεγαλόχαρη και στους ορεινούς όγκους της πατρίδας μας της Αρτας και της Ηπείρου, ότι υπάρχει πράγματι αυτή η ελπίδα, έρχεται από την δημοκρατική και ανεπτυγμένη Ευρώπη, μέσα στην οποία είναι και η πατρίδα μας, αλλά αυτό δεν αρκεί, χρειάζεται και η προσπάθεια των ίδιων.

Δεν είναι αλήθεια ότι το Μέτσοβο είναι ένα δημιούργημα ενός και μόνου ανθρώπου, ενός πολιτικού. Αδικούμε τους ανθρώπους εκεί και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τους κτηνοτρόφους και τους μικροεπιχειρηματίες, οι οποίοι, έκαναν προσωπικές και ατομικές προσπάθειες, για να επιτευχθεί αυτό.

Το ίδιο νομίζω χωρίς να είμαι ιδιαίτερα υπεραισιόδοξος μπορεί να γίνει και εδώ. Υπάρχει η ελπίδα, υπάρχει η δυνατότητα και νομίζω ότι όλοι μπορούμε να συμβάλλουμε σ' αυτό. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΉΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Κολλιοπάνο. Τον λόγο θα πάρουν εκπρόσωποι των κομμάτων που δεν βρίσκονταν στο πάνελ των ομιλητών. Καλούμε τον εκπρόσωπο του Συνασπισμού τον κ.Γρηγόρη Κοσσυβάκη για μια παρέμβαση.
Γ.ΚΟΣΣΥΒΑΚΗΣ: Σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κύριοι Ευρωβουλευτές, κα Rothe, κύριοι Βουλευτές. Αγαπητοί φίλοι, αγαπητοί συμπατριώτες είμαι εδώ σαν Μεγαλοχαρίτης όπως οι περισσότεροι ξέρετε και σαν εκπρόσωπος του Συνασπισμού και του Προέδρου του, του κ.Νίκου Κωνσταντόπουλου.

Ακουσα με πολλή προσοχή τους ομιλητές και πιστεύω ότι θα φύγω σοφότερος απ' αυτή την εκδήλωση. Είναι μια εκδήλωση που έλειψε όλα αυτά τα χρόνια, ο μόνος μου φόβος είναι ότι μήπως έγινε αργά, μήπως ο ασθενής είναι ετοιμοθάνατος και πρέπει να προλάβουμε να τον σώσουμε και εννοώ τον ετοιμοθάνατο ασθενή, την αγαπημένη μας πατρίδα την Ηπειρο, την Αρτα και αυτά τα ορεινά ραδοβύζια για τα οποία τόσα λίγα γνωρίζουν όσοι με τόση καλή πρόθεση ήλθαν εδώ.

Επειδή οι προηγούμενοι ομιλητές κάλυψαν τα θέματα πιστεύω αρκετά, ώστε όλοι να μπορέσουμε με την κρίση μας ο καθένας, να καταλάβουμε που είναι η αλήθεια και που όχι, να εντοπίσω στα λίγα λεπτά που έχω περιθώριο αυτό που η κα Rothe εντόπισε στον λόγο της, για την εθνική ταυτότητα και τις ρίζες που πρέπει να έχουμε και οι οποίες κινδυνεύουν να χαθούν για πάντα. Ο φίλος κ.Καραμπίνας σας μίλησε για μάχες και για αγώνες.

Αγαπητοί φίλοι πως θα γίνει η περιφερειακή ανάπτυξη, πως θα εφαρμοστούν τα προγράμματα για τα οποία τόσο φαίνεται ότι υπάρχει πρόθεση να δοθούν; Με ποιους ανθρώπους; Και όχι απλά με ποιους ανθρώπους σαν άτομα αλλά με ποιους ανθρώπους σαν προσωπικότητες; Με ποιους ανθρώπους που να γνωρίζουν πάνω απ' όλα την ιστορία της πατρίδος τους; Λαοί που δεν γνωρίζουν την ιστορία τους είναι λαοί χωρίς μέλλον.

Ας γνωρίσουν οι εκλεκτοί προσκεκλημένοι μας εδώ ότι αυτός ο τόπος δεν είναι ένας τόπος μόνο με εξαίσιο φυσικό περιβάλλον, με βυζαντινά μοναστήρια, με διάχυτη ιστορία αλλά με συγκεκριμένες θυσίες που απαιτούν, αξιώνουν, ιδιαίτερη προσοχή, στοργή και αγάπη και οικονομική υποστήριξη για να ζήσουν και βιώσουν και για το μέλλον. Γιατί στο παρελθόν απετέλεσαν την βάση των αγώνων της ευρύτερης Περιφέρειας με συνέπειες για όλη την Ελλάδα.

Κύριοι Υπουργοί και ιδιαίτερα αγαπητέ κ.Υπουργέ της Εθνικής Αμυνας πριν απ' το '21 αυτός ο τόπος έζησε και βίωσε επαναστάσεις και καταστροφές. Ο συγγραφέας της εποχής λέει ότι οι Τούρκοι ερχόμενοι στα Ραδοβίζια έκαψαν όλα τα χωριά την δε Μπότση μετέβαλαν εις στάχτη (Μπότση είναι η Μεγαλόχαρη). Στο '21 έδωσαν παρόν άνθρωποι εδώ, παππούδες μας, προπάπποι μας με το ίδιο όνομα, με το ίδιο επίθετο και τα κόκαλά τους είναι σκορπισμένα σε όλη την Ηπειρο.

Μετά το '21 η Μεγαλόχαρη υπήρξε το κέντρο όλων των επαναστατικών διεργασιών που έγινα το 1854, το 1866, το 1878 χάρη στην επανάσταση της οποίας έγινε η Ενωση της Αρτας με την υπόλοιπη Ελλάδα. Η συμμετοχή των χωριών του Ραδοβιζίου και το εντοπίζω ήταν η πρωταρχική στην συμβολή των σωμάτων των οπλαρχηγών που μπήκαν στα Ιωάννινα πρώτα και προωθήθηκαν στην βόρειο Ηπειρο.

Στα χρόνια της εθνικής αντίστασης για τα οποία όλοι υπερηφανευόμαστε δεν γνωρίζουμε ίσως αυτό το χωριό ήταν το πρώτο χωριό που κάηκε σε όλη την Ηπειρο για την ελευθερία της πατρίδος.

Δεν θα δείτε αγαπητοί φίλοι, δεν θα δείτε αγαπητοί Υπουργοί και κύριοι βουλευτές πουθενά σ' όλη την Περιφέρεια αν γυρίσατε ένα μνημείο, μια πλάκα που να μιλά γι' αυτούς τους αγώνες.

Πως προσδοκάτε να υπάρξουν πολίτες -υπάρχει κάποιο αποτέλεσμα ιδιωτικής πρωτοβουλίας και μόνο- νέοι, νεολαία αγόρια, κορίτσια που θα αγαπήσουν αυτόν τον τόπο, που θα θελήσουν να ζήσουν εδώ, να βιώσουν και αξιοποιήσουν τα προγράμματα για τα οποία πολύ ωραία μας τα είπατε ότι προβλέπεται να γίνουν και να εφαρμοστούν χωρίς νέους που θα αγαπούν τον τόπο τους, θα είναι έτοιμοι να ζήσουν εδώ, να τον αξιοποιήσουν και να τον υπερασπιστούν αν το μέλλον -ο μη γένοιτο- μας φέρει σε τέτοια ανάγκη.

Λάβετε το υπόψη και πιστεύω ότι τώρα είσαστε περισσότερο υπεύθυνοι γιατί τώρα γνωρίζετε. Σας τα είπαμε και προσδοκούμε να έχει αποτέλεσμα αυτό το οποίο μάθατε τώρα. Σας ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Η κα Βασιλική Αράπη-Καραγιάννη εκπρόσωπος του ΔΗΚΚΙ έχει τον λόγο.
Β.ΑΡΑΠΗ-ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ: Αγαπητοί πατριώτες, αξιότιμοι κ.Υπουργοί, κ.Ευρωβουλευτές, κ.Βουλευτές εγώ νιώθω μια υπερηφάνεια του ότι και εγώ κατάγομαι απ' αυτή την περιοχή, φυσικά είμαι απέναντι απ' το Τζουμέρκο όχι απ' το Ραδοβίζι όμως νιώθω υπερηφάνεια που αυτή την στιγμή κάποιοι άνθρωποι που βρίσκονται στα κέντρα εξουσίας όπως είναι οι κύριοι Ευρωβουλευτές μας και οι κ.Υπουργοί μας εδώ, είναι τιμή για τον τόπο μας που είναι εδώ οι Υπουργοί μας, ήλθαν να δουν τα μέρη μας και να μας ακούσουν.

Τώρα μας είπαν να ελπίζουμε, ήμασταν νέοι και γεράσαμε και εμείς ελπίζουμε, και έχω να θυμίσω εδώ ότι η ελπίδα είναι του φτωχού λαού το ψωμί λέει η λαϊκή παροιμία της Αγγλίας, και εμείς εδώ είμαστε φτωχοί και ζητάμε πολύ λίγα πράγματα, ήπια ανάπτυξη και ψίχουλα, ζητάμε χρόνια.

Όμως εγώ ερχόμενη μετά από 15 χρόνια ή και πολλές φορές που πέρασα τον δρόμο αυτό Τετράκομο μέχρι εδώ. Είδα τον ίδιο δρόμο τον χωματόδρομο που κτυπούσε το αυτοκίνητό μου και από Τετράκομο μέχρι την Καστανιά και από την Μεσοχώρα μέχρι το χωριό μου το Αθαμάνιο. Αρα κ.Υπουργοί πως θα υπάρξει ανάπτυξη χωρίς δρόμο; Να κινηθούν αυτοί που μένουν εδώ.

Είπε πολύ καλά ο κ.Υπουργός ο κ.Κολλιοπάνος, εμείς θα φύγουμε, θα πάμε άλλοι στην Ευρώπη, άλλοι στην Αθήνα. Αυτοί που θα μείνουν εδώ ξέρετε ότι τον χειμώνα πόσες φορές κόβεται το ρεύμα και δεν έχουν οι άνθρωποι ρεύμα; Πόσες φορές αποκλείονται τα χωριά μας; Πόσες φορές δεν βλέπουν ούτε τηλεόραση να ενημερώνονται; Αρα για να υπάρξει ανάπτυξη του τόπου πρέπει να υπάρξει πρόνοια εδώ και πάρα πολλά χρόνια.

Συνέχεια διαμαρτυρόμαστε. Είμαστε φτωχοί. Είπε ο κ. Τσοχατζόπουλος ότι ευθύνη έχει ο πολίτης. Μα κύριε Υπουργέ ο πολίτης εδώ που μένει των 75, των 80 χρονών έχει καμία ευθύνη το ότι εμείς τόσα χρόνια δεν μπορέσαμε να τον βοηθήσουμε να μείνει εδώ;

Είναι ευθύνη λοιπόν όλων μας, όλων των κυβερνήσεων μέχρι σήμερα και ειδικότερα της τελευταίας 20ετίας που σήμερα δεν υπάρχει ανάπτυξη στον ορεινό όγκο.

Φυσικά εγώ είχα πάει στις Βρυξέλλες τον Μάρτη και είδα την αφίσα και μάλιστα σαν ηπειρώτισσα λέω "α, η Μεγαλόχαρη, η Αρτα έχει εκδήλωση". Είδατε όμως ότι όλοι αναφέρθηκαν στον κ.Αντώνη Κοσσυφάκη που ήταν εκεί στο κέντρο εξουσίας και είχε βάλει την αφίσα στις Βρυξέλλες και ήλθαν εδώ σήμερα οι Ευρωβουλευτές μας, να μας ακούσουν. Αρα πρέπει απ' ότι φαίνεται όλοι να έχουμε κάπου κάποιον άνθρωπο να βοηθήσει στα πάντα.

Εμείς κύριοι Υπουργοί μιας και είσαστε εδώ θέλουμε πραγματική ανάπτυξη, να μείνει ο κόσμος εδώ πέρα και όταν λέμε να μείνει, είδατε έχουμε χιλιάδες έλατα. Υπάρχει ένα εργοστάσιο ξυλείας να μείνουν οι άνθρωποι εδώ πέρα να μπορούν να δουλέψουν; Υπάρχουν ορεινοί όγκοι που έχουν ορεινή κτηνοτροφία και μεσαία. Υπάρχει ένα εργοστάσιο γαλακτοκομικό που να μπορεί να μείνει ο νέος εδώ να απασχοληθεί και για να μπορεί να υπάρχει ανάπτυξη. Όχι μόνο ωραία λόγια, θέλουμε έργα.

Κύριοι Υπουργοί επειδή ο κόσμος έχει φύγει, έχω πάρα πολλά, είχα ετοιμάσει και ένα πάρα πολύ ωραίο λόγο για το περιβάλλον, για τα κέντρα που λαμβάνονται αποφάσεις για την ανάπτυξη του τόπου, είμαστε οι τελευταίοι, είμαστε οι πρώτοι, είχα κάνει και ερωτήσεις στην Βουλή που ήμουν.

Διατηρώ την ταυτότητα μου, σημαίνει πάντοτε και εγώ το πιστεύω αυτό, διατηρώ τις αξίες που πιστεύω, τις διευρύνω όμως, τις αλλάζω, τις προσαρμόζω. Για να το εξηγήσω αυτό. Αν θέλουμε να διατηρήσουμε τις οικολογικές προδιαγραφές για οποιαδήποτε Περιφέρεια, θα πρέπει να αλλάξουμε ορισμένα πράγματα όσον αφορά την πολιτική της ενέργειας και την πολιτική των μεταφορών.

Αν θέλουμε πραγματικά να διατηρήσουμε αυτό το τόσο ωραίο πολιτιστικό και πολιτισμικό περιβάλλον που είδα και από το ελικόπτερο, τότε χωρίς αμφιβολία, θα πρέπει να αλλάξουμε αυτό το οποίο εννοούμε σήμερα με αγροτική πολιτική. Εδώ πρέπει να γίνουν αλλαγές.

Δυστυχώς ακόμα καθυστερούμε και στα πλαίσια της Ε.Ε. διότι η αγροτική πολιτική έχει ακόμα μια εντελώς διαφορετική υφή και διάσταση. Μια υφή και διάσταση, η οποία διαμορφώθηκε από τη βόρεια Ευρώπη, η οποία σε πολύ μεγάλο βαθμό αποσκοπούσε σε μεγάλες ενότητες, σε ομοιογένεια και αποτελούσε και στην παραγωγή περισσότερο σε βιομηχανικό επίπεδο.

Σήμερα ξέρουμε ότι πρέπει να στραφούμε προς την ποιότητα και την ποιότητα να υποστηρίξουμε και να διατηρήσουμε. Εδώ πρέπει να γίνουν αλλαγές. Επίσης ξέρουμε ότι πρέπει να κάνουμε αλλαγές, οι οποίες θα είναι πολύ περισσότερο κοινωνικές και πολιτιστικές αν θέλουμε να διατηρήσουμε και να υποστηρίξουμε την ύπαιθρο χώρα.

Εγώ έρχομαι από μία περιοχή, η οποία πριν από 20 χρόνια είχε τους τριπλούς αγρότες απ' ότι έχουμε σήμερα. Πρέπει να κάνουμε κάτι αν θέλουμε να παίξουμε το πολύ σημαντικό χαρτί της καταπολεμήσεως της ανεργίας με ανοιχτό μυαλό.

Η Ευρώπη των Περιφερειών είναι χωρίς αμφιβολία ένας σκοπός μας. Είναι ένας σκοπός της Ε.Ε. Πρέπει να σας πω ότι τώρα στις Βρυξέλλες γίνονται πάρα πολλά ώστε αυτή η Ευρώπη των Περιφερειών να υλοποιηθεί. Το έχουμε θεσμοθετήσει κιόλας.

Στα πλαίσια της Συνθήκης του Μάαστριχτ δημιουργήθηκε η έννοια της αρχής της αλληλεγγύης και της επικουρικότητας. Αυτό σημαίνει ότι κατ' ουσίαν θα προσπαθήσουμε αποφάσεις οι οποίες λαμβάνονται στην Ευρώπη, να λαμβάνονται σ' εκείνο το επίπεδο που πραγματικά ανήκουν. Αν η απόφαση είναι καλύτερο να ληφθεί στην Αθήνα ή στην Αρτα, θα πρέπει να λαμβάνεται στην Αθήνα ή στην Αρτα. Ούτε στις Βρυξέλλες ούτε στο Στρασβούργο. Αυτή είναι μία αρχή της Ε.Ε., η οποία πραγματικά θεσμοθετήθηκε.

Από το 1994 και μετά υπάρχει η Επιτροπή των Περιφερειών στην οποίαν υπάρχουν 222 μέλη από 15 κράτη. Ταυτόχρονα υπάρχει η Περιφερειακή Επιτροπή, στην οποία αναφέρθηκε προηγουμένως ο συνάδελφος κ.Χατζηδάκης. Προσπαθούμε να κάνουμε πολλά για τις Περιφέρειες, προσπαθούμε να υποστηρίξουμε τις Περιφέρειες γιατί νομίζουμε ότι πραγματικά μόνο τότε θα μπορέσουμε να βοηθήσουμε την ίδια την Ευρώπη.

Η Ευρώπη και η σημασία της είναι μια Ευρώπη και μία σημασία, η οποία ξεκινά από τις ιδιαιτερότητες της. Υποστηρίζοντας τις Περιφέρειες, υποστηρίζουμε την Ευρώπη. Υποστηρίζοντας τις φτωχότερες Περιφέρειες της Ευρώπης, είμαστε σε θέση πραγματικά να βοηθήσουμε την ίδια την Ευρώπη να εξελιχθεί. Ξέρουμε ότι αν επιτρέψουμε την περαιτέρω αιμορραγία, η Ευρώπη είναι εκείνη η οποία θα πάθει. Πρέπει να βοηθήσουμε οικονομικά, πολιτιστικά για να βοηθήσουμε την εξέλιξη.

Η Ε.Ε. θέλει να προχωρήσει προς αυτή την κατεύθυνση. Θέλει να ανακόψει μια κακή πορεία. Ξέρετε ότι πάρα πολλά κονδύλια από τα Ταμεία Συνοχής πηγαίνουν προς αυτή την κατεύθυνση. Το ακούσατε και προηγουμένως. Θέλω να ελπίζω ότι αν βρεθούμε εδώ ίσως σε 5 χρόνια, ίσως και περισσότερο, να έχουμε βρει και τη δύναμη και το θάρρος να υλοποιήσουμε όλες αυτές τις αποφάσεις, οι οποίες θα μας οδηγήσουν προς την καλύτερη δυνατή κατεύθυνση.

Δεν σας κρύβω ότι είναι μια ελπίδα μου, η οποία θα ελπίζω ότι όταν σε 5 χρόνια θα έχουν έλθει και άλλες Περιφέρειες της Ευρώπης, όταν θα έχουμε και άλλα κράτη και θα έχουμε διευρυνθεί παρ' όλα αυτά να μπορούμε να συζητάμε επί ίσων όρων όλοι με όλους.

Δεν σας κρύβω και έναν απώτερο δικό μου σκοπό και μια ελπίδα. Θέλω να ελπίζω ότι όταν θα είμαστε μια Ε.Ε. διευρυμένη θα μιλάμε και για τις Περιφέρειες της Μόρφου και της Αμμοχώστου και δεν θα είναι μόνο οι Ελληνοκύπριοι οι οποίοι θα έχουν προσχωρήσει, αλλά θα είναι όλη η Κύπρος και θα έχουμε υπερπηδήσει και το μεγάλο πρόβλημα των κατεχομένων. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε την κα Rothe. Ο κ.Γιώργος Κατηφόρης, Ευρωβουλευτής, επικεφαλής της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, έχει τον λόγο.
Γ.ΚΑΤΗΦΟΡΗΣ: Σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κύριοι συνάδελφοι του Εθνικού και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κύριοι εκπρόσωποι των στρατιωτικών αρχών, φίλοι και φίλες, γνωστοί και άγνωστοι, το ξέρω ότι έχετε κουραστεί, έχουμε πει πολλά ως τώρα, αλλά εγώ κοντά σας επειδή έχω έλθει από χθες δεν κουράστηκα.

Εγώ κοντά σας ξεκουράστηκα σ' αυτό το υπέροχο, μοναδικό, σ' αυτό το απίστευτης ομορφιάς φυσικό περιβάλλον, όπως αυτό που έχουμε γύρω μας, που εδώ η βουνίσια Ελλάδα μας γνέφει, μας καλεί, μας μαγεύει.

Για έναν άνθρωπο της πόλης όπως είμαι εγώ, που μεγάλωσα τα παιδικά μου χρόνια φυλακισμένος από τις συνθήκες εκείνης της εποχής μέσα στην Αθήνα, ποτέ δεν ξέχασα ότι ένα από τα ωραιότερα -η εμπειρία της βουνίσιας Ελλάδας ήλθε στη συνείδηση μου σαν ένα παραμύθι- το οποίο δεν ξέχασα, ότι ένα από τα ωραιότερα -τι λέω- το ωραιότερο αναγνωστικό που γράφτηκε ποτέ για δημοτικό σχολείο ήταν ένα βιβλίο του λογοτέχνη Ζαχαρία Παπαντωνίου που είχε ακριβώς τον τίτλο "Τα ψηλά βουνά".

Είναι κρίμα που δεν πολυχρησιμοποιήθηκε το θαυμάσιο εκείνο κείμενο. Θα άξιζε όλα τα Ελληνόπουλα να έχουν βυζάξει το πρώτο τους γάλα, να έχουν πάρει το πρώτο βάπτισμα της γνώσης μαζί με το πρώτο βάπτισμα της αγάπης για τα βουνά και για την όμορφη και ρωμαλέα ζωή που θέλησε να ζωντανέψει στις σελίδες του ο Παπαντωνίου. Το γεμάτο αγάπη για τους βουνίσιους ανθρώπους.

Αλλά βέβαια με την μανία που έχουμε από τότε από τον μεσοπόλεμο με τις εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, μόλις φτιάχνουμε κάτι καλό θέλουμε αμέσως να φτιάξουμε κάτι καλύτερο, ζητώντας το καλύτερο, συχνά χαλάμε το καλό, δεν χρησιμοποιήθηκε ποτέ αυτό το ωραιότατο βιβλίο που θα έπρεπε να είναι κτήμα όλων μας αυτή τη στιγμή όσων τουλάχιστον έχουν την δική μου ηλικία.

Η δεύτερη γνωριμία με το βουνό ήταν κι αυτή κάπως μυθική γιατί για άνθρωπο της δικής μου ηλικίας το βουνό ήταν ο μύθος του αντάρτικου. Το βουνό του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα. Ενός αγώνα που ξαναζωντάνεψε το 1821 σε μερικά, ξαναζωντάνεψε και τις αδυναμίες του 1821, κατέληξε στην γνωστή τραγωδία του εμφύλιου πολέμου και από κει ξεκίνησε και ο χαλασμός της βουνίσιας κοινωνίας, που την αποτέλειωσαν οι οικονομικές ανακατατάξεις μέσα στη σύγχρονη εποχή.

Οταν έφτασε ο καιρός να γνωρίσουμε από κοντά τα βουνά, είτε γιατί το θελήσαμε, είτε γιατί η πατρίδα μας έστειλε επάνω στα ψηλά βουνά να την υπηρετήσουμε σαν στρατιώτες, αντιμετωπίσαμε μια κατάσταση ζωής του πληθυσμού πρωτόγονη.

Χωριά απρόσιτα χωρίς δρόμους, ζούσαν μέσα στη σκόνη το καλοκαίρι, και στη λάσπη το χειμώνα, χωρίς ηλεκτροφωτισμό, αλλά και χωρίς εκείνη την άλλη ζωή την αγροτική, τη νομαδική, που μπορεί να μην είχε ηλεκτροφωτισμό και μπορεί να μην είχε δρόμους, αλλά ήταν μια ολοκληρωμένη κτηνοτροφική, νομαδική κοινωνία με τους θεσμούς της, με τα έθιμα της, με τα τραγούδια της, με την αλληλοϋποστήριξη της, με τη δική της ζωή που έσφυζε.

Οταν εμείς γνωρίσαμε από κοντά τη βουνίσια πραγματικότητα της Ελλάδας η παλιά κοινωνία είχε χαλάσει και η καινούρια κοινωνία δεν είχε ακόμα ξεκινήσει. Νομίζω ότι αυτό συνοψίζει την ιστορία της βουνίσιας Ελλάδας, μια κοινωνία που χάθηκε, μια κοινωνία που προσπαθεί καινούρια να φτιαχτεί, που δεν έχει ακόμα φτιαχτεί, αλλά που βρίσκεται στο δρόμο για να φτιαχτεί.

Από τότε, εκείνο που βλέπει κανείς με γυμνό μάτι είναι ότι στη βουνίσια Ελλάδα έχει πραγματοποιηθεί μια ολόκληρη υλική και τεχνολογική -το τονίζω, υλική και τεχνολογική, όχι κοινωνική- επανάσταση. Μια επανάσταση υποδομών. Περίπου δεν υπάρχει χωριό που να μην ανεβαίνει αυτοκίνητο. Δεν υπάρχει χωριό χωρίς τηλέφωνο έστω και κινητό τηλέφωνο. Βλέπει κανείς καινούρια, όμορφα σπίτια εκεί που πολλές φορές δεν έβλεπε παρά ερείπια και χαμοκέλες.

Βλέπει το ηλεκτρικό που το πήγε παντού η Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού σε όλη την Ελλάδα χωρίς να έχει γίνει ιδιωτική ανάθεση. Πολύ αμφιβάλλω αν με ιδιωτική ανάθεση μπορούσε να έχει πραγματοποιηθεί ο άθλος του εξηλεκτρισμού της Ελλάδας μέσα σε εκείνες τις συνθήκες που τον πραγματοποίησε η Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού και τόσα άλλα. Δεν λέω ότι δεν πρέπει να γίνουν περισσότερα. Ασφαλώς πρέπει να γίνουν πολύ περισσότερα και πάντα είναι σωστό να ζητούν οι κάτοικοι της υπαίθρου να γίνουν αυτά τα περισσότερα.

Χτες πήγαμε μια επίσκεψη στα κανάλια. Δεν ξέρω αν ήλθε η κα Φωτεινή που μας υποδέχτηκε στα κανάλια και μας έδωσε κρύο νερό και ωραίο τσίπουρο να πιούμε. Δεν ξέρω αν είναι εδώ. Μας είπε κι αυτή τον πόνο της, ότι θέλει την υποστήριξη, γιατί βέβαια σωστό είναι πάντα κανείς να βλέπει αυτό που μένει ακόμα να γίνει, αλλά ας μη ξεχνά και αυτό που έχει γίνει γιατί χωρίς αυτό που έχει γίνει δεν έχουμε που να πατήσουμε για να προχωρήσουμε παραπέρα.

Δεν λέω ότι δεν πρέπει να γίνουν πράγματα. Δεν λέω ότι δεν πρέπει να τρυπήσουν κι αυτοί οι ορεινοί όγκοι κάποτε από σήραγγες που θα μας πηγαίνουν σε μια ώρα στην Λάρισα. Είναι λίγο δύσκολο να τρυπήσουν, αλλά κάποτε θα γίνει κι αυτό όπως έγινε στην Ελβετία, στην Αυστρία.

Βέβαια στην Αυστρία σ' εκείνα τα θαυμάσια τούνελ, για να μη νομίζουμε ότι μονάχα εμείς έχουμε προβλήματα και δυσκολίες, πριν από 2-3 χρόνια κάηκε ένα ολόκληρο τραίνο με τους επιβάτες του μέσα σε ένα απ' αυτά τα θαυμάσια τούνελ, πράγμα που έγινε στην Ευρώπη του 21ου αιώνα.

Εγώ οικογενειακά κατάγομαι από μία περιοχή που είναι ίσως πιο φτωχή από την Ηπειρο, αν υπάρχει τέτοια περιοχή. Είναι η Λευκάδα, η γειτόνισσα η Λευκάδα. Και λέω ότι έγινε μια επανάσταση στην ύπαιθρο τα τελευταία 20 χρόνια στην ελληνική ύπαιθρο. Γιατί το λέω; Γιατί όταν ήμουν παιδί, μιλάμε για εδώ και 4 δεκαετίες αλλά έτσι μετρούνται αυτά, με τέτοιες διαστάσεις μετριούνται αυτά, ήθελα 15 ώρες να πάω από την Αθήνα στην Λευκάδα.

Δεκαπέντε ώρες ήθελε ο Λευκαδίτης να πάει από την Λευκάδα στην Αθήνα ή από την Αθήνα στην Λευκάδα. Αν τυχόν κατέβαινε το ποτάμι εις το Ξηρόμερο, το περίφημο Γοργοπλί, που είναι γραμμένο εις τας αθανάτους δέλτους της εμπειρίας των ταξιδιών του Λευκαδίτη μπορεί και να μην έφτανε ποτέ και δεν υπήρχε ούτε καν περαταριά εκεί να τον περάσει. Εμενε εκεί στο Ξηρόμερο και περίμενε να πέσει το ποτάμι για να περάσει.

Τώρα πόσες ώρες θέλει να πάει κανείς από την Αθήνα στην Λευκάδα; Με ένα καλό αυτοκίνητο το κάνει σε 4 ώρες. Πόσο θέλει να έλθει από την Αθήνα στην Αρτα; Μα και τότε ήθελε 12-14 ώρες να έλθει από την Αθήνα στην Αρτα. Τώρα σε πόσες ώρες έρχεται; Σε 4 ώρες; Ζήτημα είναι. Πέντε ώρες. Θέλω να πω ότι έχει γίνει μια ολόκληρη επανάσταση στην ύπαιθρο τα τελευταία 20 χρόνια.

Η επανάσταση αυτή έχει γίνει βέβαια σε μεγάλο βαθμό από την Ευρώπη. Αυτό δεν πρέπει να το ξεχνάμε ούτε να το αγνοούμε. Εγινε από τις τεράστιες επιδοτήσεις που μας έκανε η κοινή αγροτική πολιτική. Αλλαξε η μοίρα της ελληνικής υπαίθρου. Δεν άλλαξε όσο έπρεπε, σύμφωνοι. Αλλαξε όμως και άλλαξε στις υποδομές. Δεν άλλαξε σαν κοινωνία ακόμα γιατί αυτό είναι δύσκολο, αλλά σαν υποδομές έχει αλλάξει, η μοίρα της ελληνικής υπαίθρου.

Εκείνο όμως που πρέπει να ξέρουμε και να μην ξεχνάμε, είναι ότι όλοι αυτοί οι ευρωπαϊκοί θεσμοί, η κοινή αγροτική πολιτική, η περιφερειακή πολιτική, δεν έγιναν για μας, δεν έγιναν για τις χώρες του Νότου, δεν φτιάχτηκαν για τις χώρες του Νότου. Δεν φτιάχτηκαν ούτε για την Ελλάδα, ούτε για την Πορτογαλία, ούτε για την Ισπανία. Φτιάχτηκαν από τους πρώτους εταίρους, δηλαδή από τους βόρειους Ευρωπαίους για τους δικούς τους σκοπούς, με τους δικούς τους στόχους.

Αυτοί οι βόρειοι Ευρωπαίοι είναι που έφτιαξαν την κοινή αγροτική πολιτική και εμείς επωφεληθήκαμε έτσι από πλάι. Δεν έγινε με σκοπό τη δική μας κοινωνία. Ωφελήθηκε, αλλά ωφελήθηκε πλάγια αν θέλετε, δεν ωφελήθηκε γιατί ήταν ενταγμένη σε ένα ευρωπαϊκό σχέδιο.

Εκείνο που ήταν το ευρωπαϊκό σχέδιο ήταν των βόρειων Ευρωπαίων, που στις μεγάλες και εύφορες πεδιάδες της Γαλλίας και της Γερμανίας παράγουν τα σιτηρά και τα μετατρέπουν σε γάλα, σε βούτυρο και σε τρελές αγελάδες. Αυτοί παίρνουν και την μερίδα του λέοντος ή την μερίδα της τρελής αγελάδας από τις επιδοτήσεις.

Το 20% των γεωργών που κάνει αυτού του είδους τη γεωργία, παίρνει το 80% από τις επιδοτήσεις. Η μεγάλη πλειοψηφία, τα 4/5 των αγροτών μοιράζονται το 1/5 των επιδοτήσεων. Οι επιδοτήσεις που φτάνουν ως εμάς είναι λίγες αναλογικά, αλλά με αυτές τις ίδιες επιδοτήσεις κάναμε θαύματα. Γιατί η μικρή υποστήριξη εκεί που δεν υπήρχε τίποτα πριν, πιάνει πολύ τόπο. Αποδίδει πολύ.

Είναι ευχαριστημένη η Ευρώπη από την κατάσταση που δημιούργησε στην δική της ύπαιθρο με την κοινή αγροτική πολιτική; Η απάντηση είναι και ναι και όχι. Ναι γιατί απόκτησε αυτάρκεια στα μέσα διατροφής. Γιατί η Ευρώπη είναι μια ήπειρος που είχε πεινάσει σε δύο παγκόσμιους πολέμους και αυτό της έδωσε ένα πολύ σκληρό μάθημα και αποφάσισε να μη της ξανασυμβεί τέτοιο πράγμα ποτέ πια και εκεί εξηγείται η πολιτική της αυτάρκειας.

Από αυτή την ιστορική εμπειρία εξηγείται η πολιτική της αυτάρκειας που εφαρμόστηκε μέχρι σημείο παράλογο ίσως στην ευρωπαϊκή γεωργία. Είναι η Ευρώπη ικανοποιημένη γιατί πέτυχε την αυτάρκεια. Δεν είναι ευχαριστημένη γιατί είδε την ύπαιθρο, την δική της ύπαιθρο, να αδειάζει από ανθρώπους. Η ίδια η τεχνολογική πρόοδος που εξασφάλισε την υλική αφθονία στα μέσα της διατροφής, η ίδια τεχνολογική πρόοδος έδιωξε τον ανθρώπινο παράγοντα από την γεωργική παραγωγή και από την ύπαιθρο.

Ενα 6% του πληθυσμού φθάνει σήμερα για να καλύψει όλες τις διατροφικές μας ανάγκες. 7.000.000 νοικοκυριά καλύπτουν όλες τις διατροφικές ανάγκες των 300 εκατομμυρίων Ευρωπαίων. Αυτό είναι πολύ, 7 εκατομμύρια είναι πολλά.

Δύο εκατομμύρια νοικοκυριά στις ΗΠΑ καλύπτουν όλες τις διατροφικές ανάγκες των ΗΠΑ και παράγουν και τα περισσεύματα με τα οποία ενισχύονται πολλές φορές πεινασμένες χώρες στον υπόλοιπο κόσμο για λόγους πολιτικής βέβαια της Αμερικής όχι τόσο για λόγους φιλανθρωπίας, αλλά πάντως έτσι είναι.

Λένε το εξής ανέκδοτο στην Αμερική για το θέμα της γεωργίας, όπου περίπου οι υπάλληλοι του Υπουργείου Γεωργίας είναι περισσότεροι από τους αγρότες. Κάθεται ένας υπάλληλος του Υπουργείου Γεωργίας στα σκαλιά αντί να πάει στη δουλειά του το πρωί και κλαίει απαρηγόρητα. Περνάνε, τον βλέπουν, του λένε "γιατί κλαις;" Κλαίω λέει γιατί πέθανε ο αγρότης μου.

Αυτή είναι η κατάσταση από πλευράς παραγωγικότητας του αγροτικού πληθυσμού, αλλά ταυτόχρονα και ερήμωσης της υπαίθρου από τους ανθρώπους. Η Ευρώπη πλουτίζοντας βέβαια από τον πόλεμο είδε τις δαπάνες για τα είδη διατροφής να εκμηδενίζονται.

Το 20% δίνει το ευρωπαϊκό νοικοκυριό από τα έξοδα του για δαπάνες διατροφής. Το 2% μόνο του εθνικού εισοδήματος της Ευρώπης αποτελείται από αγροτικό προϊόν. Το 2% όλου του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος, του Ακαθάριστου Ευρωπαϊκού Προϊόντος είναι το αγροτικό προϊόν.

Αλλά όπως μειώνεται η ζήτηση για τα είδη διατροφής, αρχίζει να αυξάνεται η ζήτηση για άλλα αντικείμενα που συνδέονται με την ύπαιθρο. Γιατί αυξάνεται ο ελεύθερος χρόνος, οι άνθρωποι ζητούν περισσότερες διακοπές, ζητούν να ζήσουν περισσότερο και σαν τουρίστες και σαν sportsmen το φυσικό περιβάλλον και ζητούν κάτι περισσότερο απ' αυτά, κάτι άϋλο.

Ζητούν την ταυτότητα που δίνει η ύπαιθρος στον άνθρωπο. Αυτό που είναι πατρίδα και πατρίδα δεν είναι η πόλη, πατρίδα είναι μονάχα αυτό που βλέπουμε γύρω μας. Αυτό είναι η πατρίδα και αυτό το χρειάζεται ο άνθρωπος όσο και αν μετανάστευσε στις πόλεις. Οσο κι αν έγινε κάτοικος των πόλεων αποζητά αυτή την ταυτότητα και θα την αποζητά πάντα. Είναι η βαθιά ψυχολογική του ανάγκη.

Γι' αυτό η Ευρώπη βρίσκεται σε ένα δίλημμα απέναντι στην αγροτική της πολιτική και απέναντι στην πολιτική της γενικά στην ύπαιθρο. Εφτιαξε μια γεωργία, που της εξασφαλίζει την αφθονία της τροφής. Αλλά ερήμωσε ταυτόχρονα την ύπαιθρο με τον ίδιο τρόπο.

Το δίλημμα της είναι πως να καταργήσει αυτή την γεωργία όπως την έχει φτιάξει, δηλαδή αυτή την γεωργική πολιτική όπως την έχει φτιάξει γιατί δεν την θέλει πια η Ευρώπη την κοινή αγροτική πολιτική τέτοια όπως είναι. Πως να την καταργήσει χωρίς να απερημώσει την ύπαιθρο. Γιατί έτσι και κάνει αυτό που εισηγούνται ορισμένοι για την γεωργία, δηλαδή να αφήσουμε τις διεθνείς τιμές και την αγορά να καθορίσει τα πάντα. Δεν είναι έτσι όμως γιατί η γεωργία δεν είναι μια βιομηχανία όπως όλες οι άλλες.

Η γεωργία έχει τους δικούς της κανόνες, τους δικούς της νόμους και έτσι και γίνει αυτό, βεβαίως από τα 7 εκατομμύρια νοικοκυριά το πολύ θα μείνουν 1,5-2 εκατομμύρια νοικοκυριά και θα λήξει η υπόθεση του να υπάρχει αγροτική ζωή, ζωή υπαίθρου, ζωή έξω από τις μεγάλες πόλεις και δεν το θέλει αυτό κανείς γιατί καταλαβαίνει πόσο τεράστιο πλήγμα θα είναι -κοινωνικό και ψυχολογικό για τους ανθρώπους- και δεν το θέλει αυτό η Ευρώπη.

Αυτό είναι το δίλημμα της. Πως θα καταργήσει αυτή την πολιτική, την κοινή αγροτική πολιτική, που μας οδήγησε στα εξωφρενικά αυτά αποτελέσματα όπως των τρελών αγελάδων, σε μια υπερπαραγωγή τυποποιημένου βιομηχανικού τύπου. Πως θα ξεφύγει απ' αυτό, χωρίς όμως ξεφεύγοντας απ' αυτό, δηλαδή μειώνοντας τις τιμές των προϊόντων και καταργώντας τις επιδοτήσεις να αποερημώσει την ύπαιθρο όπως κινδυνεύει να συμβεί. Αυτό το δίλημμα προσπαθεί να λύσει και θα το λύσει με καινούρια κίνητρα, για να αναπτυχθούν στην ύπαιθρο παράλληλες δραστηριότητες.

Αυτές οι δραστηριότητες ασφαλώς δεν μπορούν να ξαναφέρουν στην ύπαιθρο τον πληθυσμό που είχε άλλοτε. Μπορούν όμως να φτιάξουν μια καινούρια ισορροπία, που θα σταθεροποιήσει και είναι πιθανόν ότι θα αυξήσει κάπως τους έξω από την πόλη πληθυσμούς σε μια νέα βάση, ανθρώπων που θα είναι ικανοποιημένοι, που δεν θα είναι οι γραφικοί τύποι που αναφέρθηκε πολύ σωστά η συνάδελφος η κα Rothe. Θα είναι ικανοποιημένοι, θα έχουν την θέση τους μέσα στη ζωή, θα είναι πλήρως απασχολούμενοι. Δεν θα είναι οι περιθωριοποιημένοι πληθυσμοί.

Αυτός είναι ένας στόχος που είναι απόλυτα πραγματοποιήσιμος και αυτός είναι ένας στόχος που τουλάχιστον θεωρητικά και ιδεολογικά τον βάζει μπροστά της η Ευρώπη και έχει τις δυνατότητες και μπορούμε να ελπίζουμε ότι θα τον πετύχει. Οπως βλέπετε το πρόβλημα όλης της Ευρώπης μοιάζει πολύ με το δικό μας πρόβλημα γιατί δεν έχουμε εμείς το προνόμιο να έχουμε χάσει τους αγροτικούς πληθυσμούς. Αυτό έχει συμβεί σε όλη την Ευρωπαϊκή Ηπειρο.

Στη δράση των ευρωπαϊκών θεσμών μπορούμε να ξεχωρίσουμε την μεγάλη Ευρώπη και την μικρή Ευρώπη. Η μεγάλη Ευρώπη κάνει την μεγάλη πολιτική. Κάνει το ενιαίο νόμισμα, τον κοινό ευρωπαϊκό στρατό, κάνει την κοινή αγροτική πολιτική, γιατί η κοινή αγροτική πολιτική στο σύνολο της είναι βέβαια μεγάλη πολιτική. Η μεγάλη Ευρώπη μας χρειάζεται γιατί μας καλύπτει διπλωματικά, μας στηρίζει οικονομικά, στις βάσεις της οικονομίας μας. Για το πόσο μας καλύπτει διπλωματικά, φαντάζομαι σας έδωσε μια ιδέα η ομιλία της συναδέλφου κας Rothe.

Υπάρχει και η μικρή Ευρώπη. Η Ευρώπη της καθημερινότητας. Αυτή δεν ξοδεύει εντυπωσιακά κονδύλια. Εχει τα μικρά προγράμματα, τα "LEADER", τα "INTEREG", τα "NATURA", τα προγράμματα των ορεινών όγκων. Αλλά με τα μικρά ποσά που διαθέτει, σκορπά ένα σπόρο στην Περιφέρεια. Ενα ξενοδοχείο εδώ, ένα μουσείο εκεί, ένα πολιτιστικό κέντρο παρακάτω, ένα μνημείο καλλιτεχνικό που το σώζει από την καταστροφή.

Αυτά μαζί με τα παραγωγικά προγράμματα είναι πολύ περισσότερο στα μέτρα μας από τις πολιτικές της μεγάλης Ευρώπης. Δημιουργούν την δράση για μια νέα, μια πολυλειτουργική οικονομία στην ύπαιθρο, ικανή να κρατήσει και να ξαναφέρει τη ζωή στον τόπο, ώστε αυτά τα υπέροχα βουνά που μας περιβάλλουν να μην είναι μονάχα μια φυσική ομορφιά, αλλά να ξαναγίνουν το πλαίσιο μιας κοινωνίας. Βέβαια διαφορετικής από εκείνη που ήθελε να διδάξει στα Ελληνόπουλα ο Ζαχαρίας Παπαντωνίου. Αλλά μιας κοινωνίας και πάλι ολοκληρωμένης και πάλι ζωντανής και ας ευχηθούμε μιας κοινωνίας ευτυχισμένης. Σας ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Κατηφόρη. Περνάμε στις τοποθετήσεις. Ο Βουλευτής Αρτας του ΠΑΣΟΚ ο κ.Δημήτρης Κοσσυβάκης έχει τον λόγο.
Δ.ΚΟΣΣΥΒΑΚΗΣ: Αγαπητές φίλες, αγαπητοί φίλοι, σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κύριοι συνάδελφοι στο Εθνικό και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κύριοι εκπρόσωποι των φορέων της Αυτοδιοίκησης, θα ήθελα σαν Μεγαλοχαρίτης κατ' αρχήν να σας καλωσορίσω σ' αυτόν τον πανέμορφο χώρο και να σας ευχαριστήσω για την παρουσία σας εδώ.

Θα ήθελα επίσης να συγχαρώ τους συγχωριανούς μου, τα μέλη και τη Διοίκηση του Συλλόγου Περιβαλλοντικής Προστασίας της Μεγαλόχαρης γι' αυτή την θαυμάσια εκδήλωση που μας προσφέρουν, που είναι πραγματικά κάτι το πολύ ξεχωριστό σε σχέση με τα στερεότυπα των επιλογών και της λειτουργίας των πολιτιστικών φορέων γενικά, γι' αυτή την τόσο ενδιαφέρουσα εναρκτήρια εκδήλωση.

Θα ήθελα τέλος, πιστεύοντας ότι εκφράζω τα αισθήματα όλων των Μεγαλοχαριτών, να συγχαρώ και να ευχαριστήσω δημόσια τον κ.Αντώνη Κοσσυβάκη από το Ευρωκοινοβούλιο, που υπήρξε ο εμπνευστής, ο πρωτεργάτης και ο στυλοβάτης της διοργάνωσης αυτής της εκδήλωσης με πάρα πολλούς κόπους και πάρα πολλές θυσίες.

Εχει και μια συμβολική αξία αυτή η συγκεκριμένη αναφορά γιατί αυτός ο τόπος που τα τελευταία χρόνια βάδιζε σταθερά σε πορεία ερήμωσης στηρίζεται σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό από τις δυνάμεις της αποδημίας. Εχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία ότι ένα δικό μας παιδί, για λόγους καθαρά συναισθηματικούς, αφιερώνει τόσο ενδιαφέρον και τόσο κόπο για την γενέτειρα του.

Είναι πραγματικά το σύνολο των Αποδήμων ένα από τα σημαντικά αποθέματα τα οποία διαθέτει αυτός ο τόπος, ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες, ένα κεφάλαιο που εγγυάται ότι αυτός ο τόπος δεν έχει μόνο ιστορία, αλλά μπορεί να έχει και μέλλον και προοπτική.

Δράττομαι της ευκαιρίας που απουσιάζει για άγνωστους λόγους ο κ.Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας να καταθέσω μια άποψη για την περιφερειακή ανάπτυξη και συγκεκριμένα γι' αυτή την πολύπαθη Περιφέρεια της Ηπείρου, γιατί νομίζω ότι είναι η προσδοκία όλων των παρευρισκομένων εδώ που τους ευχαριστώ για την μαζική τους παρουσία, να ακούσουν για το που πηγαίνει αυτός ο τόπος τα επόμενα χρόνια.

Θα ήθελα κατ' αρχήν να πω ότι το μεγάλο θέμα της ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας θα έχει κεντρικό του άξονα τις πολιτικές της ισόρροπης περιφερειακής ανάπτυξης της χώρας. Είναι θα έλεγα ο πρώτος μεγάλος στόχος για την χώρα αυτά τα χρόνια τα οποία διανύουμε μέχρι το 2004.

Η χώρα έχει μια πρόκληση, της διοργάνωσης μιας Ολυμπιάδας στην Αθήνα του 2004, που είναι οπωσδήποτε θέμα εθνικό και για το κύρος της χώρας, αλλά και για την ανασυγκρότηση του μητροπολιτικού Δήμου της χώρας που φιλοξενεί εμάς τους ίδιους, τον μισό Ελληνικό πληθυσμό και αυτό είναι ο παραλογισμός της ανάπτυξης του μεταπολεμικού κράτους στη χώρα μας.

Αλλά η ελληνική κοινωνία και η Ελλάδα έχει και μια μεγάλη πρόκληση για την επιτυχία του εγχειρήματος της αποτελεσματικής προώθησης ενός ουσιαστικού, εθνικού, αναπτυξιακού σχεδίου, που θα βασιστεί οπωσδήποτε σαν κύριο άξονα στην περιφερειακή ανάπτυξη. Υπάρχουν οπωσδήποτε και οι πολιτικές και τα οράματα και τα μέσα και οι πόροι και τα σχέδια και οι δεσμεύσεις, με κύρια δέσμευση της Κυβέρνησης και του κ.Πρωθυπουργού για την επένδυση του 80% των πόρων του Γ' ΚΠΣ στην Περιφέρεια.

Είναι ευθύνη όλων μας και των πολιτικών στελεχών και της Κυβέρνησης και των Φορέων της Αυτοδιοίκησης και των περιφερειακών θεσμών και των παραγωγικών δυνάμεων της χώρας, να αξιοποιήσουμε τα επόμενα χρόνια αυτή τη δυνατότητα, την οποία έχουμε, γιατί ίσως να είναι η μοναδική ευκαιρία, για την ανάπτυξη της εθνικής μας οικονομίας και για την προοπτική της ευημερίας του Ελληνικού λαού.

Για την απάντηση των τεράστιων κοινωνικών ζητημάτων, των σύγχρονων προβλημάτων τα οποία απασχολούν τον Ελληνικό λαό, όπως είναι η ανεργία, ο κοινωνικός αποκλεισμός, η υπόθεση της ενίσχυσης της κοινωνικής πολιτικής και των μηχανισμών της κοινωνικής προστασίας.

Αγαπητοί φίλοι και συμπατριώτες, βρισκόμαστε στην Ηπειρο και συμφωνούμε όλοι ότι ζούμε στην τελευταία Περιφέρεια από άποψη οικονομικής ανάπτυξης βεβαίως, της Ε.Ε., την τελευταία χερσαία Περιφέρεια. Αυτό είναι ένα γεγονός. Αλλά θα ήταν λάθος, θα χάναμε το τραίνο για το μέλλον, αν αποκλειστικά σήμερα εδώ περιγράφαμε το χτες.

Αυτό είναι το χτες της Ηπείρου. Δεν είναι όμως αυτό το μέλλον και η προοπτική αυτής της Περιφέρειας. Διαμορφώνεται στις ημέρες μας η αρχιτεκτονική και ο χάρτης της νέας Ευρώπης. Οχι της Ευρώπης των 12, όχι της Ευρώπης των 15, αλλά της Ευρώπης όπως την οραματίστηκε πρώτος, ο αείμνηστος ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ, ο Ανδρέας Παπανδρέου, της Ευρώπης των λαών από τα Ουράλια μέχρι την Ιβηρική Χερσόνησο.

Τι σημαίνει αυτό για την Ηπειρο αποκλειστικά; Εχει πολύ μεγάλη σημασία αγαπητοί φίλοι και για την Ηπειρο και για την Ελλάδα, γιατί οι προσανατολισμοί πλέον της εθνικής οικονομίας δεν είναι μονοσήμαντοι και δεν πρέπει να είναι μονοσήμαντοι προς την Δυτική Ευρώπη.

Αύριο χώρες της Ε.Ε. θα είναι και η Βαλκανικές, όπου πρωτοστατεί η χώρα μας, σαν ισχυρή οικονομικά χώρα και σαν μια ισχυρή δημοκρατία στο σχέδιο της ανασυγκρότησης των Βαλκανικών χωρών, θα είναι χώρες της Ε.Ε. και οι χώρες της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης.

Ζητούμενο βέβαια -είναι προσωπική η άποψη- για μια πραγματικά ισχυρή Ευρώπη θα είναι και η ενσωμάτωση της Ρωσίας, η οποία έχει και τους φυσικούς πόρους, αλλά έχει και την στρατιωτική ισχύ για να μπορέσει η Ευρώπη να παίξει το ρόλο της σαν αντίρροπη δύναμη. Οχι βέβαια στα πλαίσια ενός νέου ψυχρού πολέμου, αλλά στα πλαίσια μιας παρουσίας απέναντι στην οικονομική ισχύ τόσο της Αμερικής όσο και της Ιαπωνίας.

Και σ' αυτό το νέο, το οποίο πλέον για να χαράξουμε ένα σωστό, εθνικό, αναπτυξιακό σχεδιασμό θα πρέπει να λάβουμε υπ' όψη, ότι οι Περιφέρειες της Βόρειας Ελλάδας πλέον, είναι οι Περιφέρειες οι οποίες διασυνδέουν την χώρα με το φυσικό οικονομικό της περιβάλλον, με την βαλκανική και την ανατολική Ευρώπη. Με τα Δυτικά Βαλκάνια η Ηπειρος, με τη Δυτική Ευρώπη η Ηπειρος. Οτι αυτή πλέον η Περιφέρεια ξαναβρίσκει τον παλιό της ρόλο σαν ένας εμπορικός διάδρομος ανάμεσα στην Ανατολή και στη Δύση.

Εκεί που παλιότερα -γνωρίζουμε όλοι ιστορία- μεγαλούργησε η οικονομία της Ηπείρου, εκεί που παλιότερα αναδείχθηκαν οι εθνικοί ευεργέτες, οι οποίοι έχουν οικοδομήσει περίπου τη μισή Αθήνα, από το Παναθηναϊκό Στάδιο και το Ζάππειο μέχρι τη Στουρνάρα και το Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Νομίζω ότι σήμερα η Ηπειρος έχει και προοπτική και μέλλον. Κατ' αρχήν υπάρχει το ζήτημα των μεγάλων υποδομών, οι οποίες ήταν ένας από τους λόγους για τους οποίους η Περιφέρεια αυτή έμεινε έξω από το εθνικό αναπτυξιακό και παραγωγικό σύστημα της χώρας, παράλληλα βέβαια με το κλείσιμο των συνόρων με τις χώρες της Βαλκανικής.

Προωθούνται αποτελεσματικά οι μεγάλες υποδομές, οι οποίες θα αποτελέσουν στο άμεσο μέλλον την ατμομηχανή της ανάπτυξης της Περιφέρειας. Θα αποτελέσουν την προϋπόθεση για μια ισότιμη ένταξη της Ηπείρου στο εθνικό οικονομικό, αναπτυξιακό και παραγωγικό σύστημα.

Νομίζω ότι έχει ιδιαίτερη σημασία αυτό και για τους κυρίους Υπουργούς οι οποίοι παρευρίσκονται, γιατί είναι και κορυφαία στελέχη της Κυβέρνησης και κορυφαία στελέχη του ΠΑΣΟΚ, και μπορούν να στηρίξουν αυτές τις πολιτικές και γιατί πιστεύω ότι εκφράζω ομόθυμα το σύνολο του πολιτικού κόσμου της Ηπείρου.

Θεωρώ κ.Υπουργέ, που σας ευχαριστούμε που είστε παρών, ότι έχουν πλέον άλλη σημασία οι επενδύσεις στην Ηπειρο, και άλλη σε οποιαδήποτε άλλη περιοχή. Νομίζουμε ότι βρισκόμαστε σε έναν δρόμο που ανοίγουμε δρόμους της ελπίδας γι' αυτή την Περιφέρεια.

Πολύ σημαντικό ρόλο στην υπόθεση της περιφερειακής ανάπτυξης θα παίξουν οι θεσμοί της περιφερειακής οργάνωσης της χώρας. Είμαστε περήφανοι σαν Κυβέρνηση γιατί μετά το 1993 με πρωτεργάτη τότε τον παρευρισκόμενο Υπουργό Αμυνας τον κ.Τσοχατζόπουλο σαν Υπουργό Εσωτερικών που θεσμοθετήσαμε την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση.

Από την δεκαετία του 1980 είχαμε δημιουργήσει την Περιφέρεια σαν αναπτυξιακή μονάδα. Με νόμο του 1987 μετεξελίχθηκε σαν αυτόνομη διοικητική βαθμίδα με τεράστιες δυνατότητες για την προώθηση των περιφερειακών αναπτυξιακών σχεδίων για την κάθε Περιφέρεια της χώρας.

Από το 1998 με την ανασυγκρότηση της πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης με τον νόμο του Καποδίστρια δημιουργήθηκε και πρωτοβάθμια Τοπική Αυτοδιοίκηση ισχυρή, η οποία θα αποτελέσει το βάθρο για την προώθηση του τοπικού αναπτυξιακού σχεδιασμού σε κάθε Δήμο για να δέσουν οι μεγάλες υποδομές με τα τοπικά αναπτυξιακά σχέδια και με τη δυνατότητα της παραγωγικής ανασυγκρότησης της κάθε οικονομίας.

Ενα μεγάλο στοίχημα για τη χώρα είναι η διαμόρφωση και η υλοποίηση ολοκληρωμένων περιφερειακών αναπτυξιακών σχεδίων. Εδώ έχω κάποιες προσωπικές απόψεις. Πιστεύω ότι δεν μπορεί να γίνει διαφορετικά.

Δεν μπορείς να προσδοκείς περιφερειακή ανάπτυξη έχοντας τομεακά προγράμματα στα Υπουργεία του ύψους των 2 και 3 τρις και περιμένοντας από τη διαχείριση μέσα από τις διαδικασίες των επενδύσεων αυτών των πόρων από τους μηχανισμούς της παρακυβέρνησης, δηλαδή τους ανώτερους επιτήδειους διοικητικούς παράγοντες και τους κακομαθημένους παράγοντες των αναπτυξιακών εταιρειών που αφομοίωσαν σε χρόνο μηδέν την παθογένεια του κρατικού μηχανισμού και του διοικητικού συστήματος, από τη συρραφή αυτών των επιλογών να προκύψουν ολοκληρωμένα περιφερειακά σχέδια.

Είναι ένα θέμα αυτό, ένα μοντέλο προώθησης εθνικού αναπτυξιακού σχεδιασμού. Δεν θα έπρεπε στα κεντρικά Υπουργεία να υπάρχουν τομεακά προγράμματα. Βεβαίως δεν αναφέρομαι στο Υπουργείο Εθνικής Αμυνας, που στηρίζει το σύστημα άμυνας και ασφάλειας της χώρας, ούτε στο Υπουργείο Παιδείας, ούτε στο Υπουργείο Υγείας ενδεχομένως, αν και πρόσφατα, περιφερειοποιήθηκε το Εθνικό Σύστημα Υγείας και πολύ σωστά περιφερειοποιήθηκε.

Αλλά είναι τα παραγωγικά Υπουργεία και είναι προς τιμήν του παρευρισκόμενου Υπουργού, του κ.Ανωμερίτη, ο οποίος δεν προσδοκά και δεν επιθυμεί τομεακό πρόγραμμα στο Υπουργείο. Αλλά κ.Υπουργέ, υπάρχουν κάποιοι πόροι στα πλαίσια της "AGENDA 2000" για την κοινή αγροτική πολιτική, κάποια 4 τρις, τα οποία αφορούν την ανασυγκρότηση της υπαίθρου, την διαχείριση των υδάτινων πόρων και την προώθηση των επενδύσεων των υποδομών στην γεωργία.

Αν θα κάναμε μια απλή διαίρεση, η χώρα έχει 52 Νομούς. Οι 4 νομοί της Ηπείρου είναι κατ' εξοχήν αγροτικοί νομοί. Αντιστοιχούν στον κάθε νομό 50 δις περίπου. Σε επίπεδο περιφέρειας συντίθεται ένα οικονομικό πακέτο της τάξης των 200 δις, τα οποία διεκδικεί το ΠΕΠ Ηπείρου για επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα της οικονομίας.

Αυτοί οι πόροι είναι ζητούμενοι για την Περιφέρεια και πιστεύω πως με την αξιοποίηση των περιφερειακών θεσμών υπάρχει δυνατότητα και για την πιο αποτελεσματική απορρόφηση των πόρων, αλλά και για την πιο ολοκληρωμένη προώθηση της υπόθεσης της περιφερειακής ανάπτυξης της χώρας. Μπορούμε πιστεύω να είμαστε αισιόδοξοι.

Θα ήθελα να τονίσω ότι οι κοινωνίες του 2000 και οι οικονομίες του 2000 με τις εξελίξεις που γίνονται στο παγκόσμιο παραγωγικό σύστημα, που μετεξελίσσεται σταθερά από κεφαλαιοκρατικό σε γνωσιοκεντρικό, που η γνώση πλέον είναι παραγωγική δύναμη, ένας σημαντικός παράγοντας, για την συνολική προσπάθεια της ανάπτυξης της εθνικής οικονομίας και για το επίπεδο της κάθε τοπικής κοινωνίας, είναι οι ανθρώπινοι πόροι.

Θεωρώ ότι οι απόδημοι της Ηπείρου είναι η δύναμη μας και είναι ανοιχτό το προσκλητήριο για όλες τις παραγωγικές δυνάμεις και για όλους τους Ηπειρώτες να συμμετέχουν σ' αυτή την μεγάλη προσπάθεια γιατί το αποτέλεσμα θα είναι σύντομα ορατό.

Κλείνοντας, θέλω και πάλι να σας ευχαριστήσω και να σας διαβεβαιώσω ότι δεν έχουμε την ψευδαίσθηση ότι τα επόμενα 4 χρόνια μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τα αναπτυξιακά ελλείμματα πολλών δεκαετιών, ίσως και πολλών αιώνων, αλλά έχουμε την βεβαιότητα και τη βούληση να παλέψουμε για να πάμε τον τόπο μπροστά κι αυτό δεσμευόμαστε να κάνουμε. Ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστώ τον κ.Κοσσυβάκη. Ο Βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας της Αρτας, ο κ.Κώστας Καραμπίνας έχει τον λόγο.
Κ.ΚΑΡΑΜΠΙΝΑΣ: Φίλε κ. Χατζηδάκη, όταν βλέπεις αυτά τα βουνά να γνωρίζεις ότι εδώ σ' αυτόν τον τόπο έγιναν επαναστάσεις για την ελευθερία της πατρίδας και να γνωρίζεις ότι σ' αυτά τα βουνά έγιναν φονικές μάχες για να είναι η πατρίδα μας σήμερα ελεύθερη από το αίμα των Ηπειρωτών. Ομως η Πολιτεία, για να είμαι αντικειμενικός, αυτόν τον τόπο τον ξέχασε, τον παραμέλησε και ενίοτε τον αγνόησε.

Φυσικά, κυρίες και κύριοι, οι ευθύνες δεν ισομερίζονται. Επιμερίζονται. Δόθηκαν όμως στους σημερινούς κυβερνώντες τα τελευταία 17 χρόνια οι μεγάλες ευκαιρίες με τις εισροές κεφαλαίων από την Ε.Ε. να βγάλουν αυτόν τον τόπο από τα αδιέξοδα του και να δώσουν την ποθητή από τον λαό μας ανάπτυξη, πρόοδο και ευημερία.

Σεβασμιότατοι, κυρίες και κύριοι, καλωσορίζω στην Αρτα, στην Μεγαλόχαρη, τους εκλεκτούς προσκεκλημένους που συμμετέχουν στο Ευρωπαϊκό Forum "Ορεινός Αύγουστος". Εύχομαι η διαμονή σας να είναι ευχάριστη. Σ' αυτό θα συμβάλλει τα δέοντα η φιλοξενία των κατοίκων και η απείρου κάλλους φυσική ομορφιά της Μεγαλόχαρης.

Για την Αρτα, τους Αρτινούς, αποτελεί ιδιαίτερη τιμή η παρουσία σας. Για τους έχοντες την πρωτοβουλία, την ιδέα των εκδηλώσεων "Ορεινός Αύγουστος" αξίζουν θερμά συγχαρητήρια. Ιδιαίτερα να μου επιτρέψετε να εξάρω την προσπάθεια και να συγχαρώ τον κ.Αντώνη Κοσσυβάκη.

Κυρίες και κύριοι, λυπάμαι που θα είμαι δυσάρεστος. Ίσως στενοχωρήσω τους εκλεκτούς προσκεκλημένους, ίσως στενοχωρήσω αγαπητούς συμπολίτες, όμως εκτιμώ ότι με την επιλογή μου αυτή θα είμαι χρήσιμος.

Κυρίες και κύριοι, φυσικά η πραγματικότητα απέχει στάδια και παρασάγγες από την εικόνα της ευημερούσας χώρας και των μεγάλων επιτυχιών της στον οικονομικό τομέα που καθημερινά και κατά κόρον ο κ.Πρωθυπουργός και τα στελέχη του ΠΑΣΟΚ προσπαθούν από κάθε βήμα να μας πείσουν ότι υφίστανται. Η, και ενίοτε προσπαθούν να μας αποπροσανατολίσουν με θεωρίες και πολλές υποσχέσεις.

Υπάρχει κυρίες και κύριοι και η σκληρή πραγματικότητα των 600.000 ανέργων, των 2,5 εκ. συμπολιτών μας στα όρια της ανέχειας, της παραμελημένης παιδείας, του υποβαθμισμένου συστήματος υγείας, της παντελούς έλλειψης κοινωνικής προστασίας και αλληλεγγύης.

Αυτό το σήμερα βιώνει ένα μεγάλο μέρος των Ελλήνων πολιτών και λέω ένα μεγάλο μέρος γιατί υπάρχουν και οι προνομιούχοι της πολιτικής της Κυβέρνησης, μεταξύ αυτών και εκείνοι που μέσω του Χρηματιστηρίου οικειοποιήθηκαν τον μόχθο και τον ιδρώτα του Ελληνικού λαού των τελευταίων 50 χρόνων. Τριάντα πέντε τρις δεν είναι και λίγα αυτά που αφαίμαξαν στο Χρηματιστήριο από τις τσέπες του Ελληνικού λαού οι εκλεκτοί των κ.κ. Παπαντωνίου και Σημίτη.

Το σημείωσα αυτό, γιατί είναι ορατές πλέον οι επιπτώσεις στην κοινωνία μας από αυτό το έγκλημα που έγινε. Η πολιτική που ακολούθησε και εμμένει να ακολουθεί η Κυβέρνηση, έχει οδηγήσει τους εργαζόμενους στην υποβάθμιση του βιοτικού τους επιπέδου, τους συνταξιούχους στην πείνα, τους αγρότες, κτηνοτρόφους, μικρομεσαίους στην απόγνωση και τους νέους στην αβεβαιότητα και την ανεργία.

Τα όσα αναφέρω, σε ορισμένους πιθανόν να ακούγονται ακραία ή να θεωρηθεί ότι τα λεγόμενα μου υπηρετούν την κομματική σκοπιμότητα και μόνο. Δυστυχώς όμως, κυρίες και κύριοι, αυτά υφίστανται σε όλη τους τη διάσταση στην τελευταία Περιφέρεια της Ευρώπης στην Ηπειρο. Αυτά φυσικά δεν δημιουργήθηκαν ή μεγεθύνθηκαν από μόνα τους. Οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ, είτε από έλλειψη πολιτικής, είτε από λάθος πολιτική, είτε από αδιαφορία, τα διόγκωσαν και τα παγίωσαν.

Να σημειωθεί ότι πριν 2 χρόνια η Ηπειρος ήταν στην προτελευταία θέση των Περιφερειών της Ε.Ε. με 43,8% του μέσου όρου ΑΕΠ των χωρών-μελών. Με τα πρόσφατα στοιχεία της "EUROSTAR" βρίσκεται στην τελευταία θέση. Αυτό είναι μία ακόμη απόδειξη της έλλειψης ενδιαφέροντος της Κυβέρνησης γι' αυτόν τον τόπο, παρά το γεγονός ότι από πλευράς Ε.Ε. υπήρξαν και υπάρχουν οι καλύτερες προϋποθέσεις που θα συνέβαλαν στην περιφερειακή ανάπτυξη, στην ανάπτυξη της Ηπείρου.

Κυρίες και κύριοι, θα προσπαθήσω να σκιαγραφήσω αυτή την σκληρή πραγματικά που βιώνει η Ηπειρος και η Αρτα για να σας καταστήσω κοινωνούς του προβλήματος. Γιατί εδώ δεν υφίσταται η οικονομική, κοινωνική και περιφερειακή ανάπτυξη. Στην Ηπειρο παρατηρούνται σήμερα τα μεγαλύτερα ποσοστά ανεργίας ιδιαίτερα στις νέες και στους νέους σε ποσοστό 30,8% και στην Αρτα η εγγεγραμμένη ανεργία ξεπερνά το 25%.

Η ανεργία, η έλλειψη εισοδήματος, παρασύρει σε φυγή από τον τόπο μας τους νέους ανθρώπους. Τα χωριά του ορεινού όγκου έχουν ερημώσει και το φαινόμενο της εσωτερικής μετανάστευσης αρχίζει να παρατηρείται και στις πεδινές περιοχές τις θεωρούμενες ως παραγωγικές.

Ολα αυτά τα νέα παιδιά, οι περισσότεροι ανειδίκευτοι εργάτες θα προστεθούν στην μεγάλη λίστα των ανέργων των μεγαλουπόλεων, πολλοί δε απ' αυτούς θα γίνουν βορά στο στόμα του λύκου, δηλαδή της εγκληματικότητας, της πορνείας και των ναρκωτικών.

Θα πρέπει επίσης να γνωρίζετε ότι στην Ηπειρο μετριέται στα μεγαλύτερα ποσοστά υπογεννητικότητας στην χώρα μας. Νηπιαγωγεία κλείνουν και γυμνάσια συγχωνεύονται.

Πριν μια 20ετία εδώ σ' αυτό το χωριό λειτουργούσε και στους δυο συνοικισμούς 6θέσιο δημοτικό σχολείο. Σήμερα φυσικά δεν λειτουργεί δημοτικό και το ένα ή δυο ή τρία παιδιά από τους δύο συνοικισμούς αν δεν κάνω λάθος, μπορείτε να με διορθώσετε εδώ οι ντόπιοι που υπάρχουν πηγαίνουν στο διπλανό χωριό. Το δημογραφικό πρόβλημα και η ερήμωση σε όλο της το μεγαλείο.

Δίπλα όμως το οξύμωρο υπάρχει ο μεσότοιχος, το ελληνικό φαινόμενο. Η ελπίδα του έθνους, το χωριό με τις περισσότερες πολύτεκνες οικογένειες στην Ελλάδα.

Κύριε Υπουργέ της Εθνικής Αμυνας θα κάνετε μεγάλο καλό στον τόπο, στην Ελλάδα εάν αναλάβετε την πρωτοβουλία να υιοθετήσει το Υπουργείο Εθνικής Αμυνας αυτό το χωριό.

Οι κάτοικοι αυτοί προσφέρουν μεγάλη υπηρεσία στο έθνος, Στις υποδομές, οδικό δίκτυο του '50, χωριά και συνοικισμοί που δεν έχουν επικοινωνία μεταξύ τους, ελλείψεις σε δίκτυα ύδρευσης τηλεφωνίας και ρεύματος. Κάτι που έχει σαν αποτέλεσμα την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της Ηπείρου.

Και όσον αφορά την μέριμνα της κυβέρνησης για την περιοχή μας σε θέματα προστασίας της υγείας των συμπολιτών μας θα σας διαβάσω ένα μέρος από την πρόσφατη επιστολή κατοίκων του ορεινού χωριού των Αγνάντων που μας απέστειλαν στους βουλευτές του νομού.

Λένε οι κάτοικοι του Δήμου Αγνάντων Αρτης. Αγανακτισμένοι από την αδιαφορία των αρμοδίων υπηρεσιών που επί χρόνια τώρα μας κοροϊδεύουν ότι θα μας στείλουν ασθενοφόρο στο Κέντρο Υγείας Αγνάντων και ενώ άλλοι αγοράζουν οικόπεδα στην σελήνη, εμείς μεταφέρουμε τους αρρώστους, γέροντες στις καρότσες των αγροτικών αυτοκινήτων στα νοσοκομεία Αρτας και Ιωαννίνων. Γέροντες 80 χρονών ξεκινούν με κίνδυνο της ζωής τους να πάνε στην Αρτα ή στα Γιάννενα για μια εξέταση αίματος 100 χλμ απόσταση.

Είναι ντροπή να συμβαίνουν αυτά τα πράγματα τον 21ο αιώνα. Απ' ότι πλέον καταλαβαίνουμε το μόνο που έχει αξία για τους ξεχασμένους από Θεό και ανθρώπους γέροντες είναι το εκλογικό βιβλιάριο. Γι' αυτούς τους θυμούνται κάθε παραμονή εκλογών χώρια αν τους ενδιαφέρει αν είναι ζωντανοί στις επόμενες εκλογές.

Για τους λόγους αυτούς ομόφωνα εξουσιοδοτούμε την Επιτροπή Αγώνα με Πρόεδρο τους τάδε, όπως προβούν σε κάθε είδους αγώνα για την ικανοποίηση του δικαίου αιτήματος. Διαφορετικά αν δεν μας στείλετε ασθενοφόρο και μικροβιολογικό εργαστήριο σε πρώτη φάση θα κλείσουμε στις 14.8 την γέφυρα της Πλάκας. Αυτό είναι το ενδιαφέρον.

Στα μεγάλα έργα υποδομών. Η Εγνατία καρκινοβατεί στην Ηπειρο, ο αυτοκινητόδρομος Αντιρρίου-Κακαβιά το ίδιο, ο Αχελώος ακόμα εκτρέπεται, πρόσφατα σταμάτησαν τα έργα της Συκιάς. Η Μεσοχώρα αφού ξοδέψαμε πάνω από 100 δις δεν έχει μπει ακόμα σε λειτουργία, έχει τελειώσει εδώ και 3 χρόνια και τα μηχανήματα φθείρονται.

Από συστάσεως του ελληνικού κράτους περιμένουμε η δυτική Ελλάδα να συνδεθούμε με την Θεσσαλία μέσω του οδικού άξονα Αρτας-Τρικάλων και Αρτας-Καρδίτσας. Βλέπετε τόσα πακέτα έχουν περάσει, τόσα πακέτα έχετε διαχειριστεί κύριοι της κυβέρνησης. Καμία δραχμή δεν περίσσεψε για 10 χλμ δρόμο, να υπάρξει αυτή η ποθητή για όλον αυτόν τον λαό της δυτικής Ελλάδος για σύνδεση, να βγει η δυτική Ελλάδα από την απομόνωση; Τίποτε δεν περίσσεψε γι' αυτό τον τόπο;

Τα εγγειοβελτιωτικά έργα και εδώ είναι μια ευκαιρία κ.Υπουργέ να σας ρωτήσουμε δημόσια. Υιοθετήθηκε από το Υπουργείο σας, από την κυβέρνηση στο τομεακό πρόγραμμα τα εγγειοβελτιωτικά της πεδιάδας Αρτας και Πέτα Κομπετίου ναι ή όχι; Πιστεύω ότι θα είσαστε εις θέση σήμερα να μας απαντήσετε και πιστεύω ότι θα έχετε την παρρησία να το πράξετε.

Παρά τις προϋποθέσεις που υπάρχουν η ομορφιά φαίνεται εξάλλου, ο τουρισμός είναι ανύπαρκτος γιατί δεν υπάρχουν υποδομές γι' αυτό και πολλά από τα βυζαντινά μνημεία μας είναι υπό κατάρρευση.

Δυο εκατομμύρια επτακόσιες χιλιάδες κατά κεφαλήν εισόδημα με 4.700.000 αντίστοιχα στην Περιφέρεια Αττικής αυτό το στοιχείο για να συγκρίνετε τις οικονομικές δυνατότητες των Ηπειρωτών.

Κλείνοντας κυρίες και κύριοι, με βάση αυτά τα δεδομένα, εάν η κυβέρνηση θέλει πράγματι να έχει ένα διαφορετικό αποτέλεσμα από αυτό που δημιούργησε με την μέχρι σήμερα πολιτική της, που μεταξύ των άλλων έχει σαν συνέπεια οι 8 από τις 13 Περιφέρειες της χώρας να είναι στις τελευταίες θέσεις των Περιφερειών της Ευρώπης θα πρέπει να αναθεωρήσει πάραυτα την πολιτική της. Να ανασκουμπωθεί, να διαμορφώσει τις ενδεδειγμένες εκείνες πολιτικές και δράσεις που να αξιοποιούν τις δυνατότητες που ο κάθε τόπος παρέχει.

Και αυτό γιατί; Όπως όλοι αντιλαμβανόμαστε η κατάσταση αυτή ιδιαίτερα στην Ηπειρο δεν είναι δυνατόν να συνεχιστεί καθ' όσον τεράστιοι κίνδυνοι για την κοινωνία μας αλλά και εθνικοί κίνδυνοι λόγω του οξυμένου δημογραφικού αλλά και της ερήμωσης ελλοχεύουν.

Και για να γίνω πιο σαφής αν ο δρόμος της φυγής συνεχιστεί σε συνδυασμό με το δημογραφικό για ένα να είστε σίγουροι ότι θα προκύψει. Σε 20 χρόνια θα κατοικούμε 100.000 ηπειρώτες και 500.000 μετανάστες. Εγκαιρα θα πρέπει να σφραγίσουμε τις κερκόπορτες, ο νοών νοείτο.

Κυρίες και κύριοι εμείς στην Νέα Δημοκρατία οραματιζόμαστε, σκεφτόμαστε, προγραμματίζουμε, λειτουργούμε με αφετηρία και γνώμονα το πνεύμα, τον πολιτισμό, τις παραδόσεις, την ιστορία του ελληνικού έθνους και φυσικά δεν έχουμε καμία απολύτως σχέση με τη σκέψη των διαχειριστών, των λογιστών, του Πρωθυπουργού κ.Σημίτη και των συνεργατών του, εκσυγχρονιστών όπως αποκαλύφθηκαν από τα αρνητικά αποτελέσματά τους.

Με βάση αυτά που μας προσδιορίζουν διαμορφώσαμε για την Ηπειρο ένα ειδικό πρόγραμμα που την βγάζει από το αδιέξοδο και την οδηγεί στον δρόμο της ανάπτυξης.

Εμείς πιστεύουμε ότι για μια παραμεθόρια περιοχή όπως η Ηπειρος, η καλύτερη θωράκιση είναι η οικονομική θωράκιση που εξασφαλίζει δρώσα, ζωντανή, λαϊκή αποτρεπτική δύναμη στις όποιες επιβουλές. Φυσικά με αιχμή ισχυρές ένοπλες δυνάμεις, εξοπλισμένες υλικά και ηθικά στον υπέρτατο δυνατό βαθμό.

Με αναπτυξιακά κίνητρα όπως αυτά της Θράκης, με το πρόγραμμά μας για τον πρωτογενή τομέα που επιφέρει την μείωση του κόστους παραγωγής που θα βοηθήσει την ανταγωνιστικότητα των προϊόντων και θα αφήσει εισόδημα στον παραγωγό για να παραμείνει στην γη του.

Με δημιουργία ειδικού ταμείου συνοχής, φυσικό αέριο, σιδηροδρομική διασύνδεση με την Θεσσαλία, αυτοκινητόδρομος Αντιρρίου-Κακαβιάς, Αντιρρίου-Ηγουμενίτσας, Πανηπειρωτικό αεροδρόμιο στην Αρτα, διασύνδεση της δυτικής Ελλάδος με την Θεσσαλία μέσω των αξόνων Αρτα-Τρίκαλα, Αρτα-Καρδίτσα.

Ταχεία περάτωση της Εγνατίας Οδού με πολιτικές και δράσεις που να αξιοποιούν τις επιμέρους δυνατότητες. Με κίνητρα για την ανάπτυξη του τουρισμού και του εμπορίου.

Όλα αυτά εκτιμάμε ότι δίνουν διέξοδο και δυναμώνουν την Ηπειρο, αντιμετωπίζουν μακροχρόνια τις ανάγκες της. Είναι εφικτοί στόχοι, νομίζω ότι η κυβέρνηση μπορεί να τους εφαρμόσει και να τους επιτύχει.

Εμείς έχουμε την βούληση, πολύ σύντομα πιστεύω που η Νέα Δημοκρατία θα είναι στην κυβέρνηση αυτά τα οποία εξαγγέλλουμε να τα κάνουμε πράξη.

Κλείνοντας κυρίες και κύριοι την τοποθέτησή μου θέλω να κρατήσω ένα σημείο του χαιρετισμού του Επιτρόπου κ.Μισέλ Μπαρνιέ γιατί αυτό εκτιμώ ότι δεσμεύει αφ' ενός και αφ' ετέρου καθιστά αδήριτη την ανάγκη η Ευρωπαϊκή Ενωση να επιδείξει αυξημένο ενδιαφέρον και να καταρτίσει ειδικό πρόγραμμα για τις Περιφέρειες που βρίσκονται σε δεινή κατάσταση. Λέει ο κ.Μπαρνιέ η Ενωση δεν είναι απλά μια ζώνη ελευθέρων ανταλλαγών είναι επίσης ένας χώρος αλληλοβοήθειας και αλληλεγγύης που επιδιώκει να προσφέρει σε κάθε πολίτη και σε κάθε περιοχή τις ίδιες ευκαιρίες οικονομικής ολοκλήρωσης και ανάπτυξης.

Μάλιστα να σημειώσω ότι στο ίδιο πνεύμα κινούνται και οι χαιρετισμοί της Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κας Φοντέ και του κ.Πρωθυπουργού του Βελγίου κ.Βεφορστάρ που είναι σήμερα Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Πιστεύω ότι μπορούμε να αξιοποιήσουμε αυτές τις διαμορφωμένες πλέον θέσεις και να έχουμε τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα για τον τόπο μας.

Κυρίες και κύριοι η Νέα Δημοκρατία δικαιωμένη για την επιλογή της να εντάξει την χώρα στην Ευρωπαϊκή Ενωση, σταθερά στοχεύει μέσα από τους θεσμούς και τις διαδικασίες της, την ισότιμη συμμετοχή, την ισόρροπη ανάπτυξη, την πρόοδο και την ευημερία του λαού.

Η ατυχία όμως για την χώρα και τον ελληνικό λαό, είναι ότι αυτοί που οραματίστηκαν την Ευρωπαϊκή Ενωση την πορεία προς αυτή την κατεύθυνση της Ελλάδος είναι και εκείνοι που έπρεπε να την καθοδηγούν. Δεν είναι μάλλον και εκείνοι που έπρεπε να την καθοδηγούν αλλά είναι κάποιοι άλλοι που ποτέ δεν πίστεψαν αυτή την διαδρομή και σύρονται στον μονόδρομο με όλα τα αρνητικά αποτελέσματα για τον τόπο και τον λαό μας.

Κύριοι του κυβερνώντος κόμματος έχετε στα χέρια σας την μεγάλη ευκαιρία λόγω του Γ' ΚΠΣ να αντιστρέψετε την μέχρι σήμερα αρνητική κατάσταση που δημιουργήσατε με την πολιτική σας, αρκεί πραγματικά να το θελήσετε.

Η Νέα Δημοκρατία όπως έχουν τα πράγματα στην Ηπειρο σας καλεί να επιτελέσετε το εθνικό σας χρέος. Προς αυτή την κατεύθυνση θα μας βρείτε αρωγούς. Άλλως αν δεν το πράξετε τώρα να γνωρίζετε ότι στις νεώτερες γενιές αφήνετε μια χειροβομβίδα στην τσέπη τους. Ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Καραμπίνα. Τον λόγο έχει ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Αρτας κ.Θεόδωρος Κολλιοπάνος.
Θ.ΚΟΛΛΙΟΠΑΝΟΣ: Σεβασμιότατε Περιστερίου, Σεβασμιότατε Αρτας, κύριοι συνάδελφοι στο Εθνικό και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κύριοι Δήμαρχοι, κ.Αντινομάρχη, φίλες και φίλοι υπόσχομαι κατ' αρχήν να είμαι πάρα πολύ σύντομος.

Σε λίγες ημέρες θα πέσει η αυλαία του "Ορεινού Αύγουστου". Αυτής της ωραίας προσπάθειας που οργάνωσε η Περιβαλλοντική Οργάνωση της Μεγαλόχαρης και τον Ορεινό Αύγουστο θα διαδεχθεί ο Ορεινός Νοέμβρης, ο Ορεινός Δεκέμβρης που θα είναι γκρίζοι, μελαγχολικοί και γεμάτοι μοναξιά γι' αυτούς βέβαια που θα μείνουν εδώ. Ολοι οι άλλοι θα πάμε στην Αρτα, στην Αθήνα, στις Βρυξέλες.

Γι' αυτό θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί όλοι εμείς που θα φύγουμε και όσοι παίρνουμε τον λόγο για το τι θα πούμε σ' αυτούς που θα μείνουν, γιατί νομίζω ότι αυτό που πλανάται σαν ερώτημα στους ανθρώπους αυτής της περιοχής, αυτού του ορεινού όγκου, είναι να καταλάβουν μέσα απ' αυτά που λέμε εδώ αν υπάρχει μια ελπίδα για κάποια καλυτέρευση της ζωής στην ύπαιθρο.

Εγώ θα απαντήσω ευθέως σ' αυτό το ερώτημα. Θα πω ότι πράγματι υπάρχει αυτή η ελπίδα γιατί; Γιατί συνολικά η Ευρωπαϊκή Ενωση απασχολείται μ' αυτό το μεγάλο ζήτημα που μέσα από το λεγόμενο Ε' πρόγραμμα δράσης για την βιώσιμη ανάπτυξη αντιμετωπίζει ακριβώς αυτό το πρόβλημα. Τι δηλαδή;

Η προοδευμένη και πολιτισμικά και τεχνολογικά Ευρωπαϊκή Ενωση έχει σίγουρα διαπιστώσει και το ένιωσα και εγώ 4 χρόνια σαν Υφυπουργός Περιβάλλοντος ότι παρά την μεγάλη επιτυχία στον οικονομικό και τεχνολογικό τομέα διαπιστώνει ότι οι πολίτες της δεν είναι ευτυχισμένοι και οι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ενωσης σε ποσοστό 80% κατοικούν στις μεγάλες πόλεις. Γι' αυτό ασχολείται και έθεσε το θέμα της βιώσιμης ανάπτυξης.

Δηλαδή γιατί; Γιατί βλέπει ότι ναι μεν υπάρχει ανάπτυξη την οποία συνεχώς πιπιλίζουμε όλοι μας, αλλά που τελικά, δεν έχει το αντίστοιχο αποτέλεσμα, δεν έφτιαξε σίγουρα ευτυχισμένους πολίτες. Βλέπει οι άνθρωποι των πόλεων, να ζουν την μοναξιά του συνωστισμού της πόλης, να βιώνουν την λιμοκτονία της αφθονίας της πόλης, και αυτό την απασχολεί.

Γι' αυτό φτιάχνει προγράμματα για την ύπαιθρο. Γιατί βέβαια δεν θα υποστηρίξω και κανείς δεν υποστήριξε, ότι ξαφνικά θα φύγουμε όλοι από τις πόλεις και θα πάμε στα χωριά. Όχι. Αλλά είναι σίγουρο ότι η ζωή στην ύπαιθρο είναι το αντίβαρο, είναι ο άλλος πόλος, η άλλη άκρη που θυμίζει ότι η ζωή μέσα σε ένα γυάλινο κτίριο δεν είναι η καλύτερη δυνατή.

Γι' αυτό είπα και λέω σ' αυτούς που θα μείνουν πίσω ότι πράγματι υπάρχει ελπίδα. Και η χώρα μας και η πατρίδα μας και συνολικά η Ευρωπαϊκή Ενωση έχουν κάνει αυτή την διαπίστωση.

Και εγώ πιστεύω αγαπητοί φίλοι και αγαπητές φίλες ότι η Ελλάδα έχει ένα σωρό ιδιαιτερότητες που προσιδιάζουν προς αυτή την κατεύθυνση που λέμε βιώσιμη ανάπτυξη και υπάρχουν και παραδείγματα.

Θα πω ένα μόνο και μάλιστα στην Ηπειρο, το Μέτσοβο. Το Μέτσοβο είναι ένα πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης, ενός οικισμού που ζει 12 μήνες τον χρόνο με τουρισμό και όχι μόνο με τουρισμό, φτιάχνει και γάλα και τυρί και κρασί και ξυλόγλυπτα και ένα σωρό άλλα πράγματα.

Οι ορεινοί όγκοι συνολικώς έχουν αυτές τις δυνατότητες, αυτές που έδειξε ότι έχει το Μέτσοβο και άλλες περιοχές όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στην υπόλοιπη Ευρώπη και βέβαια ιδιαίτερα στην Ηπειρο. Η οποία κουραστήκαμε να λέμε ότι είναι φτωχή και η τελευταία στον κατάλογο της οικονομικής μεγέθυνσης. Και το λέω αυτό όχι για να δικαιολογήσω τις όποιες υστερήσεις αλλά για να θυμίσω ότι σε επίπεδο χώρας πρώτη Περιφέρεια στην κατάλογο τον αντίστοιχο αυτής της οικονομικής ανάπτυξης είναι η Αττική και μετά είναι το Ηράκλειο Κρήτης. Αυτό είναι το μοντέλο που θέλουμε να πετύχουμε; Ολες οι Περιφέρειες της πατρίδας μας να γίνουν ότι γίνεται σήμερα στην Αττική, ή στο Ηράκλειο Κρήτης, ή στη Χαλκιδική; Σίγουρα η απάντηση είναι όχι.

Θέλουμε να καλυτερεύσει η ζωή στην ύπαιθρο, να καλυτερεύσει η ζωή στην Ηπειρο, αλλά σε μια κατεύθυνση, αυτή που έλεγα πριν, βιώσιμης ανάπτυξης, όχι στην κατεύθυνση της Αττικής ή των άλλων περιοχών, που έχουν μεν οικονομική μεγέθυνση, αλλά χωρίς προοπτική, χωρίς προστασία του περιβάλλοντος, χωρίς δυνατότητα ανακατανομής του πλούτου και δημιουργίας ευτυχισμένων ανθρώπων.

Κλείνω όπως υποσχέθηκα λέγοντας σ' όλους όσους θα μείνουν εδώ στην Μεγαλόχαρη και στους ορεινούς όγκους της πατρίδας μας της Αρτας και της Ηπείρου, ότι υπάρχει πράγματι αυτή η ελπίδα, έρχεται από την δημοκρατική και ανεπτυγμένη Ευρώπη, μέσα στην οποία είναι και η πατρίδα μας, αλλά αυτό δεν αρκεί, χρειάζεται και η προσπάθεια των ίδιων.

Δεν είναι αλήθεια ότι το Μέτσοβο είναι ένα δημιούργημα ενός και μόνου ανθρώπου, ενός πολιτικού. Αδικούμε τους ανθρώπους εκεί και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τους κτηνοτρόφους και τους μικροεπιχειρηματίες, οι οποίοι, έκαναν προσωπικές και ατομικές προσπάθειες, για να επιτευχθεί αυτό.

Το ίδιο νομίζω χωρίς να είμαι ιδιαίτερα υπεραισιόδοξος μπορεί να γίνει και εδώ. Υπάρχει η ελπίδα, υπάρχει η δυνατότητα και νομίζω ότι όλοι μπορούμε να συμβάλλουμε σ' αυτό. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΉΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Κολλιοπάνο. Τον λόγο θα πάρουν εκπρόσωποι των κομμάτων που δεν βρίσκονταν στο πάνελ των ομιλητών. Καλούμε τον εκπρόσωπο του Συνασπισμού τον κ.Γρηγόρη Κοσσυβάκη για μια παρέμβαση.
Γ.ΚΟΣΣΥΒΑΚΗΣ: Σεβασμιότατοι, κύριοι Υπουργοί, κύριοι Ευρωβουλευτές, κα Rothe, κύριοι Βουλευτές. Αγαπητοί φίλοι, αγαπητοί συμπατριώτες είμαι εδώ σαν Μεγαλοχαρίτης όπως οι περισσότεροι ξέρετε και σαν εκπρόσωπος του Συνασπισμού και του Προέδρου του, του κ.Νίκου Κωνσταντόπουλου.

Ακουσα με πολλή προσοχή τους ομιλητές και πιστεύω ότι θα φύγω σοφότερος απ' αυτή την εκδήλωση. Είναι μια εκδήλωση που έλειψε όλα αυτά τα χρόνια, ο μόνος μου φόβος είναι ότι μήπως έγινε αργά, μήπως ο ασθενής είναι ετοιμοθάνατος και πρέπει να προλάβουμε να τον σώσουμε και εννοώ τον ετοιμοθάνατο ασθενή, την αγαπημένη μας πατρίδα την Ηπειρο, την Αρτα και αυτά τα ορεινά ραδοβύζια για τα οποία τόσα λίγα γνωρίζουν όσοι με τόση καλή πρόθεση ήλθαν εδώ.

Επειδή οι προηγούμενοι ομιλητές κάλυψαν τα θέματα πιστεύω αρκετά, ώστε όλοι να μπορέσουμε με την κρίση μας ο καθένας, να καταλάβουμε που είναι η αλήθεια και που όχι, να εντοπίσω στα λίγα λεπτά που έχω περιθώριο αυτό που η κα Rothe εντόπισε στον λόγο της, για την εθνική ταυτότητα και τις ρίζες που πρέπει να έχουμε και οι οποίες κινδυνεύουν να χαθούν για πάντα. Ο φίλος κ.Καραμπίνας σας μίλησε για μάχες και για αγώνες.

Αγαπητοί φίλοι πως θα γίνει η περιφερειακή ανάπτυξη, πως θα εφαρμοστούν τα προγράμματα για τα οποία τόσο φαίνεται ότι υπάρχει πρόθεση να δοθούν; Με ποιους ανθρώπους; Και όχι απλά με ποιους ανθρώπους σαν άτομα αλλά με ποιους ανθρώπους σαν προσωπικότητες; Με ποιους ανθρώπους που να γνωρίζουν πάνω απ' όλα την ιστορία της πατρίδος τους; Λαοί που δεν γνωρίζουν την ιστορία τους είναι λαοί χωρίς μέλλον.

Ας γνωρίσουν οι εκλεκτοί προσκεκλημένοι μας εδώ ότι αυτός ο τόπος δεν είναι ένας τόπος μόνο με εξαίσιο φυσικό περιβάλλον, με βυζαντινά μοναστήρια, με διάχυτη ιστορία αλλά με συγκεκριμένες θυσίες που απαιτούν, αξιώνουν, ιδιαίτερη προσοχή, στοργή και αγάπη και οικονομική υποστήριξη για να ζήσουν και βιώσουν και για το μέλλον. Γιατί στο παρελθόν απετέλεσαν την βάση των αγώνων της ευρύτερης Περιφέρειας με συνέπειες για όλη την Ελλάδα.

Κύριοι Υπουργοί και ιδιαίτερα αγαπητέ κ.Υπουργέ της Εθνικής Αμυνας πριν απ' το '21 αυτός ο τόπος έζησε και βίωσε επαναστάσεις και καταστροφές. Ο συγγραφέας της εποχής λέει ότι οι Τούρκοι ερχόμενοι στα Ραδοβίζια έκαψαν όλα τα χωριά την δε Μπότση μετέβαλαν εις στάχτη (Μπότση είναι η Μεγαλόχαρη). Στο '21 έδωσαν παρόν άνθρωποι εδώ, παππούδες μας, προπάπποι μας με το ίδιο όνομα, με το ίδιο επίθετο και τα κόκαλά τους είναι σκορπισμένα σε όλη την Ηπειρο.

Μετά το '21 η Μεγαλόχαρη υπήρξε το κέντρο όλων των επαναστατικών διεργασιών που έγινα το 1854, το 1866, το 1878 χάρη στην επανάσταση της οποίας έγινε η Ενωση της Αρτας με την υπόλοιπη Ελλάδα. Η συμμετοχή των χωριών του Ραδοβιζίου και το εντοπίζω ήταν η πρωταρχική στην συμβολή των σωμάτων των οπλαρχηγών που μπήκαν στα Ιωάννινα πρώτα και προωθήθηκαν στην βόρειο Ηπειρο.

Στα χρόνια της εθνικής αντίστασης για τα οποία όλοι υπερηφανευόμαστε δεν γνωρίζουμε ίσως αυτό το χωριό ήταν το πρώτο χωριό που κάηκε σε όλη την Ηπειρο για την ελευθερία της πατρίδος.

Δεν θα δείτε αγαπητοί φίλοι, δεν θα δείτε αγαπητοί Υπουργοί και κύριοι βουλευτές πουθενά σ' όλη την Περιφέρεια αν γυρίσατε ένα μνημείο, μια πλάκα που να μιλά γι' αυτούς τους αγώνες.

Πως προσδοκάτε να υπάρξουν πολίτες -υπάρχει κάποιο αποτέλεσμα ιδιωτικής πρωτοβουλίας και μόνο- νέοι, νεολαία αγόρια, κορίτσια που θα αγαπήσουν αυτόν τον τόπο, που θα θελήσουν να ζήσουν εδώ, να βιώσουν και αξιοποιήσουν τα προγράμματα για τα οποία πολύ ωραία μας τα είπατε ότι προβλέπεται να γίνουν και να εφαρμοστούν χωρίς νέους που θα αγαπούν τον τόπο τους, θα είναι έτοιμοι να ζήσουν εδώ, να τον αξιοποιήσουν και να τον υπερασπιστούν αν το μέλλον -ο μη γένοιτο- μας φέρει σε τέτοια ανάγκη.

Λάβετε το υπόψη και πιστεύω ότι τώρα είσαστε περισσότερο υπεύθυνοι γιατί τώρα γνωρίζετε. Σας τα είπαμε και προσδοκούμε να έχει αποτέλεσμα αυτό το οποίο μάθατε τώρα. Σας ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Η κα Βασιλική Αράπη-Καραγιάννη εκπρόσωπος του ΔΗΚΚΙ έχει τον λόγο.
Β.ΑΡΑΠΗ-ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ: Αγαπητοί πατριώτες, αξιότιμοι κ.Υπουργοί, κ.Ευρωβουλευτές, κ.Βουλευτές εγώ νιώθω μια υπερηφάνεια του ότι και εγώ κατάγομαι απ' αυτή την περιοχή, φυσικά είμαι απέναντι απ' το Τζουμέρκο όχι απ' το Ραδοβίζι όμως νιώθω υπερηφάνεια που αυτή την στιγμή κάποιοι άνθρωποι που βρίσκονται στα κέντρα εξουσίας όπως είναι οι κύριοι Ευρωβουλευτές μας και οι κ.Υπουργοί μας εδώ, είναι τιμή για τον τόπο μας που είναι εδώ οι Υπουργοί μας, ήλθαν να δουν τα μέρη μας και να μας ακούσουν.

Τώρα μας είπαν να ελπίζουμε, ήμασταν νέοι και γεράσαμε και εμείς ελπίζουμε, και έχω να θυμίσω εδώ ότι η ελπίδα είναι του φτωχού λαού το ψωμί λέει η λαϊκή παροιμία της Αγγλίας, και εμείς εδώ είμαστε φτωχοί και ζητάμε πολύ λίγα πράγματα, ήπια ανάπτυξη και ψίχουλα, ζητάμε χρόνια.

Όμως εγώ ερχόμενη μετά από 15 χρόνια ή και πολλές φορές που πέρασα τον δρόμο αυτό Τετράκομο μέχρι εδώ. Είδα τον ίδιο δρόμο τον χωματόδρομο που κτυπούσε το αυτοκίνητό μου και από Τετράκομο μέχρι την Καστανιά και από την Μεσοχώρα μέχρι το χωριό μου το Αθαμάνιο. Αρα κ.Υπουργοί πως θα υπάρξει ανάπτυξη χωρίς δρόμο; Να κινηθούν αυτοί που μένουν εδώ.

Είπε πολύ καλά ο κ.Υπουργός ο κ.Κολλιοπάνος, εμείς θα φύγουμε, θα πάμε άλλοι στην Ευρώπη, άλλοι στην Αθήνα. Αυτοί που θα μείνουν εδώ ξέρετε ότι τον χειμώνα πόσες φορές κόβεται το ρεύμα και δεν έχουν οι άνθρωποι ρεύμα; Πόσες φορές αποκλείονται τα χωριά μας; Πόσες φορές δεν βλέπουν ούτε τηλεόραση να ενημερώνονται; Αρα για να υπάρξει ανάπτυξη του τόπου πρέπει να υπάρξει πρόνοια εδώ και πάρα πολλά χρόνια.

Συνέχεια διαμαρτυρόμαστε. Είμαστε φτωχοί. Είπε ο κ. Τσοχατζόπουλος ότι ευθύνη έχει ο πολίτης. Μα κύριε Υπουργέ ο πολίτης εδώ που μένει των 75, των 80 χρονών έχει καμία ευθύνη το ότι εμείς τόσα χρόνια δεν μπορέσαμε να τον βοηθήσουμε να μείνει εδώ;

Είναι ευθύνη λοιπόν όλων μας, όλων των κυβερνήσεων μέχρι σήμερα και ειδικότερα της τελευταίας 20ετίας που σήμερα δεν υπάρχει ανάπτυξη στον ορεινό όγκο.

Φυσικά εγώ είχα πάει στις Βρυξέλλες τον Μάρτη και είδα την αφίσα και μάλιστα σαν ηπειρώτισσα λέω "α, η Μεγαλόχαρη, η Αρτα έχει εκδήλωση". Είδατε όμως ότι όλοι αναφέρθηκαν στον κ.Αντώνη Κοσσυφάκη που ήταν εκεί στο κέντρο εξουσίας και είχε βάλει την αφίσα στις Βρυξέλλες και ήλθαν εδώ σήμερα οι Ευρωβουλευτές μας, να μας ακούσουν. Αρα πρέπει απ' ότι φαίνεται όλοι να έχουμε κάπου κάποιον άνθρωπο να βοηθήσει στα πάντα.

Εμείς κύριοι Υπουργοί μιας και είσαστε εδώ θέλουμε πραγματική ανάπτυξη, να μείνει ο κόσμος εδώ πέρα και όταν λέμε να μείνει, είδατε έχουμε χιλιάδες έλατα. Υπάρχει ένα εργοστάσιο ξυλείας να μείνουν οι άνθρωποι εδώ πέρα να μπορούν να δουλέψουν; Υπάρχουν ορεινοί όγκοι που έχουν ορεινή κτηνοτροφία και μεσαία. Υπάρχει ένα εργοστάσιο γαλακτοκομικό που να μπορεί να μείνει ο νέος εδώ να απασχοληθεί και για να μπορεί να υπάρχει ανάπτυξη. Όχι μόνο ωραία λόγια, θέλουμε έργα.

Κύριοι Υπουργοί επειδή ο κόσμος έχει φύγει, έχω πάρα πολλά, είχα ετοιμάσει και ένα πάρα πολύ ωραίο λόγο για το περιβάλλον, για τα κέντρα που λαμβάνονται αποφάσεις για την ανάπτυξη του τόπου, είμαστε οι τελευταίοι, είμαστε οι πρώτοι, είχα κάνει και ερωτήσεις στην Βουλή που ήμουν.

Κύριε Υπουργέ και κύριοι Υπουργοί υπάρχει σε όλη την Ευρώπη, επικοινωνία σιδηροδρομική με όλα τα μέρη. Η Ηπειρος είναι η μόνη περιοχή της Ελλάδας που δεν συνδέεται σιδηροδρομικώς με την άλλη Ελλάδα και γίνεται μια γέφυρα τώρα και μας είπε ο κ.Υπουργός ότι στοιχίζει πάρα πολλά χρήματα. Εάν δεν υπάρχει σιδηροδρομική ένωση με την άλλη Ελλάδα ποια ανάπτυξη θα έχουμε όταν ξέρουμε πολύ καλά ο σιδηρόδρομος και μαζικότητα προϊόντων μεταφέρει πολλά και άτομα μετακινούνται πολλά και γρήγορα κλπ.

Θα πρέπει όταν θέλουμε να έχουμε όραμα, θέλουμε να έχουμε ανάπτυξη, όταν παίρνονται κάποιες αποφάσεις να παίρνονται σωστά και όχι να ερχόμαστε μετά και να λέμε "θα το κάνουμε τώρα" και όταν εμείς εδώ πάνω αποφασίζουμε ποιους τελικά στέλνουμε για να μας υπερασπιστούν να μπορούμε να τους λέμε "τα κάνατε;" διότι εγώ ήμουν νέα και γέρασα και ακούω πάντοτε τα ίδια, τα ίδια, ανάπτυξη, όραμα, να μείνει ο κόσμος στον τόπο του.

Οι κύριοι της Ευρωβουλής ας τα δουν αυτά όχι μόνο λόγια αλλά και έργα. Ευχαριστώ πάρα πολύ, ευχαριστούμε για την πολύ ωραία φιλοξενία εδώ και συγχαρητήρια στους διοργανωτές της εκδήλωσης. Ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ο σεβασμιότατος Μητροπολίτης Αρτας κ.Ιγνάτιος έχει τον λόγο.
κ.ΙΓΝΑΤΙΟΣ: Αγαπητοί μου μεγάλη η χάρη της Μεγαλόχαρης σήμερα που έχει αυτή την όμορφη ευκαιρία να φιλοξενεί τόσους εξαίρετους πολιτικούς και ακόμα ήταν ευχάριστη αυτή η βραδιά μας που ακούσαμε τόσα πολλά επίκαιρα πράγματα.

Ως Eπίσκοπος αυτής της περιοχής καλωσορίζω όλους, εκφράζω την χαρά και τις ευχαριστίες όλων γι' αυτή την βραδιά και τα συγχαρητήριά μου για όσους συνετέλεσαν στο να διοργανωθεί αυτή η βραδιά που πραγματικά ήταν πάρα πολύ όμορφη μέσα σ' αυτό το όμορφο τοπίο.

Θα μου επιτραπεί, επειδή πολλά ειπώθηκαν και να μην σας κουράσω ως Επίσκοπος πάλι αυτής της περιοχής που γεννήθηκα εδώ πιο πέρα στην Καστανιά, και που ένιωσα την γλυκύτητα και την τραχύτητα αυτού του εδάφους, στα ξυπόλητα παιδικά μου πόδια, αλλά που μετά ερωτικά αγάπησα αυτόν τον τόπο, την κάθε ραχούλα του, την κάθε ρεματιά, το κάθε χωριό.

Μια ωραία περιοχή, από τις όμορφες, ορεινές περιοχές της Ελλάδος μας, με υπέροχους, απότομους, ορεινούς όγκους, με ελάτια ατέλειωτα από Μεσόπυργο μέχρι Μελισσουργούς, με δυο ποτάμια που την ομορφαίνουν, με πολλά οπωροφόρα δέντρα, με πολλά χωριά σκορπισμένα σε όλη αυτή την περιοχή. Μια περιοχή που είναι πράγματι όμορφη και αξίζει τον κόπο να την προσέξετε ιδιαιτέρως.

Δεν θα κάνω συγκεκριμένες προτάσεις. Απ' τον Αμβρακικό και όλη αυτή η περιοχή μας έχει τόσα ωραία τοπία και τόσα υπέροχα μνημεία.

Το μήνυμα αυτής της βραδιάς που θέλω να ηχήσει στις καρδιές σας είναι όπως ειπώθηκε και προηγουμένως να αγαπήσετε αυτή την περιοχή και να προσπαθήσετε όσο μπορείτε με τα νέα δεδομένα, με τις νέες προϋποθέσεις που υπάρχουν, όλοι οι πολιτικοί μας εκφράζοντας τις αντιπαραθέσεις σας, τις ιδιαιτερότητές σας, αυτά δεν τελειώνουν ποτέ, πιστεύω όμως ότι όλοι μαζί οι πολιτικοί, όλοι μαζί μπορείτε να βοηθήσετε και αυτό πλέον κάποτε ας το καταλάβουμε ότι πάντοτε προχωρούμε και προοδεύουμε όταν αισθανόμαστε αυτή την ανάγκη της ομαδικής προσπάθειας.

Και για να μπορέσει να γίνει αυτή η ευαισθητοποίηση των ατόμων και να ευαισθητοποιηθεί η συμμετοχή όλων μας χρειάζεται οπωσδήποτε ένα βήμα μεγάλο από σας πρώτα τους πολιτικούς γιατί όλοι εμείς οι κατώτεροι άνθρωποι είμαστε αδύνατοι.

Οσον αφορά για την περιοχή μας είναι πράγματι φτωχή περιοχή. Όμως οι κάτοικοι αυτής της περιοχής είναι πολύ πλούσιοι. Πλούσιοι σε παράδοση, είναι πλούσιοι σε πολιτισμό και κατοικούν σε όλο τον κόσμο σήμερα και είναι υπερήφανοι γι' αυτό τον τόπο τους.

Αγαπήστε αυτή την περιοχή και σ' αυτή την δεδομένη στιγμή δώστε το παρόν ώστε πραγματικά να σας χειροκροτήσουμε και να σας επαινέσουμε και να πούμε ότι χαλάλι η ψήφος μας, αυτοί οι άνθρωποι πραγματικά μας αγάπησαν και πραγματικά αισθάνθηκαν αυτόν τον πόνο και αυτή την ανάγκη που υπάρχει σ' αυτή την δεδομένη στιγμή.

Τέλος πάντων να ξεφύγουν οι άνθρωποι και απ' την Αθήνα και απ' τις μεγάλες πόλεις, να ζήσουν όχι για ένα τριήμερο τον Δεκαπενταύγουστο, αλλά για πολύ καιρό σ' αυτή την όμορφη περιοχή για να αναπνεύσουν, για να χαρούν αυτή την όμορφη φύση, για να ζήσουν ο ένας κοντά στον άλλον. Ευχαριστώ πολύ και εύχομαι ο Θεός να είναι πάντα μαζί σας και να σας βοηθά στο δύσκολο έργο σας και εμείς με πολλή αγάπη να είμαστε κοντά σας.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε και εμείς τον Σεβασμιότατο. Ο Πρόεδρος της Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας Ελλάδας κ.Κώστας Αλεξίου έχει τον λόγο.
Κ.ΑΛΕΞΙΟΥ: Πρόκειται αγαπητοί συμπατριώτες για ένα χαιρετισμό εκ μέρους της Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας Ελλάδας και ως χαιρετισμός περιμέναμε να προταθεί εκ των εισηγήσεων αλλά έστω στο περιεχόμενό του, στο πολύ πιεστικό και συμπυκνωμένο αποτελεί εκ των πραγμάτων και μια θέση στα όσα οι εισηγήσεις ανέφεραν και στα όσα οι τοποθετήσεις εκφράστηκαν μερικές φορές έξω από τα πλαίσια εκείνα, που ο τίτλος και το θέμα της σημερινής ή και σε όλη της την διάρκεια της εκδήλωσης αυτής που δεν είναι μια, εκφράζει και εννοεί.

Θα αποφύγω βέβαια και τον πειρασμό να αναφερθώ και να επεκταθώ επί παντός επιστητού πολιτικού. Αλλωστε αυτή την στιγμή δεν είναι το ζητούμενο. Το ζητούμενο είναι αν υπάρχει η ελπίδα για τον τόπο αυτό και μέσα από ποιες διόδους, διεξόδους και με ποιες προοπτικές μπορεί να την αναπτύξει.

Σεβασμιότατοι, κ.Υπουργοί, κ.Βουλευτές Εβρου και του Κοινοβουλίου, κ.Δήμαρχοι, συμπατριώτες, συμπατριώτισσες, φίλες, φίλοι προσκεκλημένοι. Χαιρετίζω και εγώ εκ μέρους της Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας Ελλάδας που αποτελεί την συνισταμένη της οργανωμένης Ηπειρωτικής αποδημίας, δηλαδή μιας Ηπείρου, δυστυχώς, πληθυσμιακά πολύ μεγαλύτερης απ' αυτή που παραμένει στα όριά της, ως αποτέλεσμα κοινωνικών, οικονομικών αλλά και πολιτικών αδιεξόδων που πέρασε ο τόπος, σε μεγάλα και ανελέητα κύματα, που ρήμαξαν κυριολεκτικά την ύπαιθρο και ιδιαίτερα την περιοχή της Ηπείρου.

Αλλά ας μην πάμε και μακριά ακόμα και σήμερα οι τελευταίες απογραφές δείχνουν ότι ο Νομός αυτός βρίσκεται σε συρρίκνωση έστω και μικρή ενώ θα έπρεπε να είναι περισσότερη και ας μην το αποδώσει αυτό κανείς και τολμήσει να το αποδώσει σε προβλήματα των Αρτινών αναπαραγωγικότητας. Δίπλα είναι το αντίστροφο παράδειγμα του Μεσόπυργου. Αρα αλλού είναι οι αιτίες, αλλού είναι οι συνθήκες εκείνες που πρέπει να αναζητηθούν.

Χαιρετίζουμε λοιπόν αυτή την σειρά των εκδηλώσεων στην Μεγαλόχαρη συγχαίροντας παράλληλα τόσο τους εμπνευστές της όσο και αυτούς που συμμετέχουν με κάθε τρόπο στην πραγμάτωσή της.

Και τούτο όχι μόνο με την αξιόλογη πολιτιστική σειρά σε ποιότητα και ποικιλία έκφρασης μιας και δεν πρόκειται πράγματι για εκδηλώσεις ρουτίνας. Αλλά ιδιαίτερα για τα μηνύματα που εκπέμπει και τα οποία είναι πολυσήμαντα και προς πάσα κατεύθυνση.

Και πρώτα απ' όλα πως η ορεινή Ηπειρος, η ορεινή Αρτα, το Ραδοβίζι ζει, πως δεν χάθηκε οριστικά, πως έχει τις δυνάμεις αλλά και τις προϋποθέσεις για μια αναστρέψιμη ουσιαστικά πορεία. Μια πορεία ελπιδοφόρα που θα την ξεκολλήσει επιτέλους από τον πυθμένα της αναπτυξιακής κλίμακας των Περιφερειών της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Αλλά και ένα μήνυμα κραυγής αγωνίας προς την πολιτεία για ουσιαστικότερη και αποτελεσματικότερη πολιτική περιφερειακής ανάπτυξης με στόχο -όπως άλλωστε τονίστηκε και στο τελευταίο μεγάλο παγκόσμιο Πανηπειρωτικό Συνέδριο πριν 2 χρόνια- την ισόρροπη ανάπτυξη της Ηπείρου με τις άλλες Περιφέρειες της Ευρώπης και που χρειάζεται μεγαλύτερες ταχύτητες, μεγαλύτερες προσπάθειες, πιο έντονο ενδιαφέρον και αντίστοιχες πολιτικές.

Τούτο υπογραμμίζει επίσης και την ανάγκη συγκροτημένης πολιτικής που να μην περιορίζεται σε εξαγγελίες μόνο, αφορισμούς ή γενικόλογες αναφορές αλλά να προχωρά στην συνειδητή πραγμάτωση του στόχου αυτού εξασφαλίζοντας τις αναγκαίες προϋποθέσεις. Αυτές δεν είναι άλλες απ' τις απαραίτητες υποδομές, τα κατάλληλα διαρθρωτικά προγράμματα, τις αναγκαίες διαδικασίες και κίνητρα που θα διευκολύνουν την παραγωγική δραστηριότητα και που θα πρέπει να κινηθούν κάτω από μια αποφασιστική πολιτική βούληση.

Ετσι για παράδειγμα με την προηγούμενη ιεράρχηση δεν μπορεί να συζητάμε για ανάπτυξη ακόμα και επιβίωση ενός τόπου, ιδίως του ορεινού συγκροτήματος της νότιας Πίνδου, χωρίς την πραγμάτωση του δυτικού οδικού άξονα της χώρας, την σύνδεση Αρτας-Τρικάλων και Αρτας-Καρδίτσας και ασφαλώς θα συμφωνήσω με τον κ.Χατζηδάκη, ότι ένας δρόμος δεν μπορεί να είναι μονόδρομος της ανάπτυξης, δεν μπορεί να είναι αυτοσκοπός, είναι μέσον αλλά μέσον αποδοτικό και απαραίτητο όταν υπάρχουν οι αντίστοιχες υποδομές, οι αντίστοιχες προϋποθέσεις και αυτές υπάρχουν.

Αρα χωρίς δρόμο αυτές δεν είναι δυνατόν ποτέ να έλθουν στον αέρα, στην επιφάνεια, ποτέ να γίνουν αντικείμενο όχι εκμετάλλευσης αλλά αξιοποίησης. Αλλά οι εκδηλώσεις "Ορεινός Αύγουστος" όπως αποκαλέσθηκαν διαθέτουν και μια άλλης βαρύτητας, σημαίνουσα αξία. Μιας και τα δρώμενα γίνονται όχι μόνο με γνώση αλλά και με την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Ενωσης ανοίχτηκε δηλαδή ένα παράθυρο.

Αυτό εξ αντικειμένου δεν συμβάλλει μόνο στο να γνωστοποιηθεί η περιφερειακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ενωσης στους κατοίκους εδώ σε μας αλλά και να αντιληφθεί η ίδια η Ευρώπη τα ελλείμματα της Περιφέρειας αυτής και τις αναγκαίες αναπτυξιακές προσπάθειες τις οποίες οφείλει και αυτή να προσπαθήσει και να συμβάλλει.

Πρωτογενείς ύλες υπάρχουν και είναι αρκετές αλλά ας περιοριστούμε μόνο σ' αυτά τα στοιχεία τα αυτά και αυταπόδεικτα που υπάρχουν εδώ και που αυτές τις στιγμές έχουμε την τύχη να απολαμβάνουμε. Και αυτά δεν είναι άλλα από το έμψυχο δυναμικό που εναγωνίως αναζητά τρόπους δράσης για πρόοδο και ανάπτυξη όπως και η σύνθεση περιβάλλοντος πολιτισμού και ιστορίας.

Εχω επανειλημμένα επισημάνει ότι το περιβάλλον δεν αποτελεί μόνο βασικό στοιχείο, της ποιότητας ζωής μας αλλά και αξιόλογη παράμετρο ανάπτυξης. Ιδιαίτερα η περιοχή αυτή με την μεγάλη ποικιλία των μορφολογικών και κλιματολογικών χαρακτηριστικών της και την πλούσια χλωρίδα και πανίδα που διαθέτει, με τα πολυάριθμα οικοσυστήματα που συνδέονται αρμονικά με το φυσικό στοιχείο, αφήνει μεγάλα περιθώρια αξιοποίησης και ανάπτυξης σημαντικών δραστηριοτήτων.

Τομείς όπως η γεωργία, η δασοκομία, ο τουρισμός που καθορίζονται άλλωστε και από προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ενωσης μπορεί να συμβάλλουν στην αειφόρο ανάπτυξη και απασχόληση με την δημιουργία πολλών θέσεων εργασίας.

Ετσι για παράδειγμα η ανάπτυξη αγροτουρισμού, οικοτουρισμού, χειμερινού τουρισμού, τυποποιημένη παραγωγή τοπικών, χαρακτηριστικών προϊόντων και η αξιοποίηση φυσικών πόρων με σεβασμό στο οικοσύστημα και το περιβάλλον, καθώς και η ανάδειξη της πολιτιστικής δημιουργίας του ανθρώπου, που συνδέεται άρρηκτα με την φύση, αποτελούν σημαντικές προκλήσεις, πληθώρας σχετικών αναπτυξιακών δραστηριοτήτων.

Ετσι το στοιχείο αυτό, αν συνδυαστεί με την πλούσια και κυρίως παραδοσιακή χαρακτηριστική πολιτιστική κληρονομιά του τόπου, όπως και κάθε μορφής ιστορικών μνημείων και αναφοράς -παντού υπάρχουν αποτυπώματα αυτού του είδους- αυξάνουν σημαντικά τις πιθανότητες και τις ευκαιρίες για μια ελπιδοφόρα αναβάθμιση.

Η συνθετική αξιοποίηση του περιβάλλοντος, της διατήρησης της ισορροπίας της φύσης με τον πολιτισμό και την ιστορία αποτελούν κυρίαρχο συγκριτικό πλεονέκτημα της Περιφέρειας και έρχεται σε άμεση και ευθύγραμμη ζεύξη με την οικονομία, την ανάπτυξη και την απασχόληση. Ωστόσο το πέρασμα μιας τέτοιας πολιτικής δεν είναι εύκολο στο σύνολό της.

Θέλω να πιστεύω ότι η αναγκαιότητα της ισόρροπης ανάπτυξης της Περιφέρειας αυτής που βρίσκεται τόσο πίσω και που εκφράζεται και από αντίστοιχη πολιτική της Ευρωπαϊκής Ενωσης αλλά και με την συνδρομή της τοπικής αυτοδιοίκησης όπως και κάθε πολίτη, που έχει ευαισθησίες για τον τόπο αυτό, θα προκαλέσουν την απαιτούμενη τελικά πολιτική βούληση.

Καταλήγοντας θέλω να συγχαρώ για άλλη μια φορά όσους διοργάνωσαν τη σειρά αυτή των εκδηλώσεων που αρχίζουν σήμερα. Να ευχηθώ καλή επιτυχία όχι μόνο για σήμερα, που είναι δεδομένη, αλλά και για τις άλλες ημέρες και όπως συνεχιστούν και στο μέλλον τέτοιες προσπάθειες, δημιουργώντας μια θεσμική αρχή. Ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τον κ.Πρόεδρο της Πανηπειρωτικής Συνομοσπονδίας. Εκ μέρους των διοργανωτών θα θέλαμε να απευθύνουμε θερμές ευχαριστίες στην δημοσιογράφο κα Εμυ Κροκίδη που βρίσκεται αυτή την στιγμή κοντά μας.

Θα θέλαμε επίσης εκ μέρους των διοργανωτών να απευθύνουμε ευχαριστίες στους χορηγούς αυτής της εκδήλωσης και οπωσδήποτε στους κ.κ. Καλαντίδη για το δημιουργικό, Τάτση για τις κατασκευές και Παπαδόπουλο για τον ήχο και τον φωτισμό.

Είναι ενδεικτικό και της επιτυχίας της οργάνωσης αλλά και των μεγάλων και πολλών αναγκών που αντιμετωπίζει ο τόπος μας, το γεγονός ότι υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για τοποθετήσεις.

Ηδη αυτή την στιγμή υπάρχουν 15 άτομα που ζητούν να τοποθετηθούν και να παρέμβουν με προτάσεις τους σ' αυτή την εκδήλωση. Πέρα από τις 2-3 γραπτές ερωτήσεις που έχουν ήδη κατατεθεί.

Όπως καταλαβαίνετε εάν όλοι αυτοί οι καθ' όλα αξιόλογοι κύριοι και κυρίες που θα θέλουν να τοποθετηθούν, πάρουν τον λόγο δεν θα μπορέσουμε να τελειώσουμε την εκδήλωση αυτή μέσα σε ένα λογικό όριο. Συνεπώς θα μιλήσουν οι 5 πρώτοι εγγραφέντες στον κατάλογο σε ένα χρονικό όριο αυστηρά 3 λεπτών, οι δε υπόλοιποι παρακαλούνται να καταθέσουν τις απόψεις τους γραπτώς στην Γραμματεία ώστε να υπάρχει η άποψή τους και να κατατεθεί υπόψη των κυρίων Υπουργών και όλων των λοιπών ενδιαφερομένων.

Μ' αυτές τις προϋποθέσεις λοιπόν καλώ τον κ.Γιάννη Θεοδώρου Δημοτικό Σύμβουλο του Δήμου Αρτέων επικεφαλής της μείζονος μειοψηφίας.
Γ.ΘΕΟΔΩΡΟΥ: Σεβασμιότατε Περιστερίου, Σεβασμιότατε Αρτας, κύριοι Υπουργοί, κύριοι Βουλευτές του Ευρωπαϊκού και Εθνικού Κοινοβουλίου, κύριε Δήμαρχε, αγαπητοί συνάδελφοι του πρώτου και δευτέρου βαθμού, κυρίες και κύριοι. Αν ο πολιτικός και κοινωνικός διάλογος αποτελεί βασική προϋπόθεση στα πλαίσια της δημοκρατικής διακυβέρνησης μιας χώρας, τότε ο σημερινός διάλογος με αφορμή τις εκδηλώσεις "Ορεινός Αύγουστος" για την τοπική αυτοδιοίκηση, αποτελεί όρο και πρόκληση στο νέο οικονομικό περιβάλλον που αναπτύσσεται στην χώρα μας.

Αυτός ο πρωτόγνωρος για την περιοχή μας τρόπος γνωστοποίησης της περιφερειακής πολιτικής στους κατοίκους των ορεινών όγκων της πατρίδας μας, είναι για εμάς τους Ελληνες, η καταξίωση για τους αγώνες και την προσπάθεια που κάναμε, για την είσοδο της χώρας, στην Οικονομική και Νομισματική Ενωση της Ευρώπης.

Εμείς είμαστε οι πρωταγωνιστές του χθες αλλά και του σήμερα ώστε να εργαστούμε σκληρά και να πετύχουμε εκείνα τα χαρακτηριστικά της καθολικής σύγκλισης τηρουμένων των αναλογιών για τη κοινωνική προστασία και αλληλεγγύη.

Η ποιότητα της ζωής των πολιτών, η ποιότητα των παρεχομένων κοινωνικών αγαθών και η αναβάθμιση του περιβάλλοντος να εξυπηρετούνται μέσα από σύγχρονες και αποτελεσματικές υπηρεσίες. Το ανθρώπινο πρόσωπο θα πρέπει να διακρίνει τις πολιτικές μας επιλογές ώστε να διασφαλίζεται η κοινωνική συνοχή.

Μέσα απ' τους θεσμούς της τοπικής αυτοδιοίκησης πρέπει η κοινωνική οργάνωση και αντιπροσώπευση μέσα στους υπόλοιπους θεσμούς της κρατικής και περιφερειακής διοίκησης να είναι οι βασικοί μοχλοί παραγωγής και παροχής των κοινωνικών μας αγαθών.

Όλα τα παραπάνω προϋποθέτουν συνεχή διάλογο, σύνθεση απόψεων και αντιλήψεων και πολιτικές συναίνεσης ώστε όλοι μας να κάνουμε την υπέρβαση στο δρόμο της μεταρρύθμισης θεσμών και ρόλων.

Η σημερινή ημερίδα για την σημασία της υπαίθρου και τον ρόλο των περιφερειακών θεσμών στην Ευρώπη του 21ου αιώνα μας δίνει αυτόματα την πρωτοβουλία μέσα απ' τους αναπτυξιακούς μηχανισμούς να ενώσουμε τις δυνάμεις μας και να απευθύνουμε προσκλητήριο διαλόγου για ένα κράτος αποκεντρωμένο, για μια ισχυρή τοπική αυτοδιοίκηση.

Αυτή η αντίληψη αποτελεί πλέον το ισχυρό δίδυμο για να εκμεταλλευτούμε την πρόκληση που ανοίγεται μπροστά μας ώστε να αντιμετωπίσουμε τα νέα προβλήματα των Ελλήνων πολιτών.

Εμείς καλούμαστε σήμερα και είναι πλέον απαίτηση των καιρών, να κάνουμε ισχυρούς καποδιστριακούς δήμους και ικανά συμβούλια περιοχής, ώστε να αποτελέσουν δυναμικούς πολιτικούς μηχανισμούς ανάπτυξης και αυτοπροσδιορισμού των τοπικών κοινωνιών.

Μακρύς και επίπονος ο δρόμος αυτής της προσπάθειας, αγώνας με κατάθεση ψυχής για το όραμα ενός τόπου φιλόξενου για τον άνθρωπο που βιώνει την ομορφιά της φύσης και το διαρθρωτικό πρόβλημα της ανάπτυξης των ορεινών όγκων.

Μέλημά μας η προσπάθεια για ισόρροπο ανάπτυξη με εξασφάλιση της διασύνδεσης όλων των επιμέρους περιοχών για ένα ενιαίο σύνολο οικονομικής και κοινωνικής ευημερίας.

Η τοπική αυτοδιοίκηση πρέπει να κυριαρχείται από την αντίληψη του ανθρωποκεντρικού συστήματος ανάπτυξης της κοινωνικής αλληλεγγύης και της απασχόλησης των πολιτών της. Πρέπει να διακρίνεται από κύρια χαρακτηριστικά όπως η δομή, η σύγχρονη οργάνωση, οι πόροι, ο τρόπος κατανομής τους, η χρηστή διαχείριση, ο έλεγχος και τέλος η διαφάνεια στην λήψη των αποφάσεων.

Και ενώ η χώρα μας καλείται να στηρίξει το παρόν και το μέλλον της περιφερειακής ανάπτυξης, την ενίσχυση της υπαίθρου και της αγροτικής ανάπτυξης με παρεμβάσεις τέτοιες ώστε να γίνει μείωση της απομόνωσης, τόνωση του πληθυσμού για τον παραγωγικό εμπλουτισμό των ορεινών περιοχών, εμείς καλούμαστε να αξιοποιήσουμε το συγκριτικό μας πλεονέκτημα που είναι η αξιοποίηση του φυσικού πολιτιστικού αποθέματος του ορεινού χώρου.

Όλα τα παραπάνω για να επιτευχθούν θα πρέπει να εξασφαλίσουμε κατάλληλα εκπαιδευόμενο ανθρώπινο δυναμικό προσαρμοσμένο στις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται στην περιοχή μας.

Η σύγχρονη τεχνολογία και η απελευθέρωση των τηλεπικοινωνιών, μας έδωσε τη δυνατότητα πρόσβασης στα αναπτυσσόμενα δίκτυα για την πληροφόρηση πλέον με ίσους όρους.

Οι υδάτινοι πόροι που διαθέτουμε, το μεγαλείο της φύσης και η ποιότητα ζωής που μπορούμε να προσφέρουμε στον άνθρωπο είναι προϊόντα για επενδυτικές δραστηριότητες.

Σε μας εναπόκειται να μετατρέψουμε αυτό που χθες ήταν μειονέκτημα για τους ορεινούς όγκους, σε κινητήρια δύναμη ανάπτυξης των περιοχών μας.

Κλείνοντας σε όλους μας είναι γνωστό πως η Περιφέρεια της Ηπείρου συγκαταλέγεται ανάμεσα στις λιγότερο αναπτυγμένες περιφέρειες της Ευρώπης. Επίσης γνωρίζουμε πως αγώνες δεκαετιών του ελληνικού λαού για την δημιουργία θεσμών στην λειτουργία της κοινωνίας μας έγιναν πραγματικότητα.

Το ζητούμενο πλέον είναι το ανθρώπινο δυναμικό που θα κληθεί να υπηρετήσει τους θεσμούς με κύρια χαρακτηριστικά την γνώση, την αγάπη για τον τόπο και την θέληση για προσφορά.

Τελειώνοντας και κλέβοντας θα έλεγα το τέλος της ομιλίας του κ.Κατηφόρη με τον ποιητή Παπαντωνίου εγώ θα αναφέρω έναν Ηπειρώτη ποιητή τον Γιώργο Κουντζούλα. "Φτωχά χωράφια, δουλεμένα σε πεζούλια και γίδες που κρεμιούνται πάνω σε γκρεμούς, ετούτη είναι η πατρίδα μας. Μα η Πούλια δεν φέγγει πιο καθαρά σε άλλους ουρανούς." Ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Και εμείς ευχαριστούμε. Οι υπόλοιποι που θα κληθούν να μιλήσουν είναι οι κ.κ.Γιώργος Τάτσης, Σχολικός Σύμβουλος πρωτοβάθμιας, Κώστας Χόβολος Δημοτικός Σύμβουλος Αρτέων, Κλέαρχος Βλάχος υποψήφιος Δήμαρχος και Βασίλης Μυλωνάς Σύμβουλος της Σοσιαλιστικής Ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Ο κ.Τάτσης έχει τον λόγο.
Γ.ΤΑΤΣΗΣ: Νομίζω ότι το παιχνίδι της ζωντάνιας της υπαίθρου γενικώς και ειδικότερα εδώ στα δικά μας τα χωριά τα Ραδοβίζια και τα ηπειρώτικα χάθηκε τις δεκαετίες του '50 και του '60.

Τότε το μετεμφυλιοπολεμικό κράτος είχε άλλες προτεραιότητες. Στις επόμενες δεκαετίες του '70 και του '80 έγιναν τέτοιες υποδομές που δεν μπορούσε να τις ονειρευτεί ο πολίτης αυτού του τόπου τις δεκαετίες του '50 και του '60. Και δρόμοι έγιναν και κέντρα υγείας έγιναν και σχολεία φτιάξαμε και ηλεκτρικό ρεύμα ήλθε και επικοινωνίες και χρήματα πέφτουν σήμερα στα χωριά μας από τις γενναίες αυξήσεις των συντάξεων των αγροτών και των εν γένει συνταξιούχων αλλά το ανθρώπινο δυναμικό ήδη δεν υπάρχει και φοβούμαι ότι για να μην είμαι απόλυτος θα περάσουν πάρα πολλά χρόνια για να μπορέσει να ξαναζωντανέψει με ανθρώπινο δυναμικό που είναι σε παραγωγικές ηλικίες.

Τα χωριά αυτά αυτές τις δεκαετίες του '50 και του '60 και του '70 ακόμα έσφυζαν από ζωή. Κάποιοι το υπαινίχθηκαν. Τα σχολεία σε κάθε κοινότητα ήταν 3 και 4 με 200 και 250 παιδιά.

Σήμερα στον Δήμο Τετραφυλίας έχουμε ένα σχολείο τετραθέσιο δίπλα στον Μεσόπυργο με 35-40 μαθητές και έχουμε και κάποια άλλα σχολεία μονοθέσια με 6, 7, 8 μαθητές και κάνουμε τις προσπάθειες να τα κρατήσουμε με το ζόρι και διαθέτει το ελληνικό κράτος ένα δάσκαλο με όλο το κόστος για 5, 6, 7 και 8 μαθητές αλλά δεν υπάρχει δυστυχώς προοπτική.

Οι νέοι εκμαυλισμένοι ίσως και από τα μαζικά μέσα επικοινωνίας αναζητούν την καλύτερη ζωή, την φανταχτερή ζωή στην πόλη.

Μ' αυτές τις συνθήκες πως το κορίτσι του χωριού να δεχτεί να παντρευτεί με την προοπτική να μείνει στο χωριό, μακριά απ' όσα φαίνεται να προσφέρει το περιβάλλον της πόλης; Πως θα ζωντανέψει; Πως ο νέος θα ρισκάρει επιχειρηματικά για να αξιοποιήσει το πάρα πολύ πλούσιο περιβάλλον που διαθέτουν οι περιοχές μας οι ορεινοί όγκοι;

Εκεί υπάρχουν οι μεγάλες δυσκολίες και νομίζω ότι θα περάσουν πολλά χρόνια ίσως, όταν η ζωή στην πόλη, στις αστικές περιοχές θα γίνει αφόρητη να ξανακερδίσει στο νου του και να θελήσει ο άνθρωπος του αστικού περιβάλλοντος να γυρίσει και να εργαστεί και να ζήσει στην ύπαιθρο.

Αξίζουν όμως πολλά-πολλά συγχαρητήρια σ' αυτούς που είχαν την ιδέα κυρίως, και σ' αυτούς που έκαναν τις προσπάθειες, για να γίνει αυτή η σημερινή εκδήλωση και οι επόμενες που ακολουθούν. Σας ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε και εμείς. Ο κ.Κλέαρχος Βλάχος υποψήφιος Δήμαρχος παρακαλείται να λάβει τον λόγο.
Κ.ΒΛΑΧΟΣ: Υπό τύπο ερωτήσεως θα ήθελα να παρακαλέσω επειδή με άδεια χέρια ήλθατε αξιότιμοι κύριοι της εξουσίας στην περιοχή μας, ο σχεδιασμός ανάπτυξης του ορεινού όγκου Τζουμέρκων προβλέπεται να επεκταθεί και στην περιοχή μας στα Ραδοβίζια; Δεν είδα μέχρι στιγμής στις εφημερίδες και σε κάθε πρόγραμμα εδώ του νομού τέτοια κατάσταση.

Μια ανάπτυξη για να επιτευχθεί θα έπρεπε να μην πριονίζετε τον θεσμό της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης άσχετα αν αναβαθμίστηκε όλως τυχαία και κουτσά το καποδιστριακό σχέδιο που βεβαίως ελλείψει θεσμικού πλαισίου υποφέρει, και άρρωστο τραβά μάλλον την κατηφόρα.

Σε κάθε περίπτωση εκείνο που θα μας μείνει είναι το τυπικό πίσω σας κελάηδημα των άφθονων πουλιών της φωτογραφίας που θα μπορούσε αυτό το αφανές κάτω του Υπουργού Πολιτισμού ποσόν που διέθεσε σε εκείνη την μουσική εκδήλωση Αθηνών, σχεδόν άστοχα σύμφωνα με τις ανάγκες που έχουμε εμείς στην Περιφέρειά μας στην Ηπειρο. Αρα κάθε σπατάλη των τρις που χρωστάμε θα έπρεπε να γίνεται ορθολογική τοποθέτηση για την ανάπτυξη και να μην μένουμε στο θεωρητικό επίπεδο πυλώνων και σχεδιασμών. Ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Τελειώνουμε με τον κ.Βασίλη Μυλωνά, Σύμβουλο της Σοσιαλιστικής Ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Β.ΜΥΛΩΝΑΣ: Αγαπητοί φίλοι και φίλες εγώ ήλθα απ' την Ναύπακτο σήμερα εδώ πέρα κυρίως για να ενισχύσω ηθικά το φίλο μου κ. Κοσσυβάκη για την προσπάθεια που έκανε για να γίνει αυτή η εκδήλωση σήμερα και όλες οι εκδηλώσεις που έπονται.

Εδώ κυριάρχησε το ερώτημα αν υπάρχει ελπίδα γι' αυτό τον ορεινό όγκο να ανατραπεί η φθίνουσα πορεία και να αρχίσει μια ανοδική πορεία γι' αυτό τον τόπο.

Εγώ θα έλεγα με αυτά που άκουσα απ' τους εκλεκτούς εισηγητές και από την κυβέρνηση και από την αντιπολίτευση και από τα κόμματα, αυτά που ειπώθηκαν ήταν πραγματικά μια ελπίδα. Αυτός ο ορεινός όγκος που αρχίζει από την Κακαβιά ίσως και από άλλα μέρη και τελειώνει στην Ναύπακτο, είναι πράγματι ένας θησαυρός, ο οποίος έχει πάρα πολλές δυνατότητες να ανατρέψει αυτή την πορεία.

Και θα ήθελα για να ενισχύσω αυτή την ελπίδα σας που είναι και δική μου ελπίδα, γιατί και εγώ προέρχομαι από ορεινό όγκο, που τελειώνει αυτός ο ορεινός όγκος, μπορώ να σας πω, ότι σε μια περιοχή που είναι πραγματικά το ίδιο όμορφη, όπως είναι και αυτή η περιοχή, πριν από λίγα χρόνια, άρχισε μια προσπάθεια για τουριστική ανάπτυξη αυτής της περιοχής, με απαισιόδοξες για τους παρατηρητές προβλέψεις, και μπορώ να σας πω ότι έχουν κτιστεί ξενοδοχεία μικρά και μεγάλα και εκείνο το χωριό που είχαν μείνει μόνο τα σπίτια απ' τους μετανάστες προς όλες τις κατευθύνσεις αρχίζουν και παίρνουν ζωή, ανεβαίνει η απασχόληση και γι' αυτό πιστεύω ακράδαντα ότι αυτή η ελπίδα που απόψε εδώ έχει αναπτερωθεί, ότι πράγματι θα σταματήσει αυτή την φθίνουσα πορεία.

Και εδώ το εύχομαι ολόψυχα και νομίζω ότι μπαίνουμε πλέον σε μια ανοδική πορεία. Θα ήθελα επί τη ευκαιρία να συγχαρώ τον φίλο μου τον κ. Κοσσυβάκη και όλους όσους παρευρίσκονται εδώ αυτή την στιγμή από κυβέρνηση μέχρι αντιπολίτευση, γι' αυτή τη συζήτηση.

Και έχω πει στον κ. Κοσσυβάκη ότι αυτή η εκδήλωση θα μείνει στην ιστορία γιατί είναι η πρώτη φορά ίσως στην ιστορία της Ελλάδας που σε τόσο μικρό χωριό παρευρίσκονται τόσοι πολλοί άνθρωποι, τόσοι πολλοί πολίτες με ικανότητες και με θέληση να προχωρήσουν για τον τόπο. Ευχαριστώ πάρα πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε από την πλευρά μας. Εδώ κλείνει ο κατάλογος των παρεμβάσεων, των τοποθετήσεων. Είναι εμφανές ότι ο χρόνος δεν επιτρέπει περισσότερες.

Θα δώσω τον λόγο στους δυο Υπουργούς στον κ.Τσοχατζόπουλο και τον κ.Ανωμερίτη για να κλείσουν με την σειρά τους και να δώσουν κάποιες απαντήσεις σε ζητήματα που τέθηκαν από την πλευρά των ομιλητών.

Ο κ.Α.Τσοχατζόπουλος έχει τον λόγο.
Α.ΤΣΟΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ: Πολύ σύντομο μόνο επειδή τέθηκε το ερώτημα, το Κέντρο Εκπαίδευσης Υγειονομικού που βρίσκεται στην Αρτα στο στρατόπεδο Βερσή μαζί με το στρατολογικό γραφείο Αρτας πρόκειται να παραμείνουν κανονικά όπως είναι μέχρι σήμερα στην Αρτα και οι ανησυχίες που διατυπώθηκαν για πιθανή μετακίνηση δεν ευσταθούν. Ηθελα να το διαβεβαιώσω αυτό το πράγμα.

Οσο αφορά το δεύτερο στρατόπεδο, για το οποίο διεκδικείται από την τοπική αυτοδιοίκηση, τμήμα για κατασκευή διοικητηρίου, θα ήθελα να παραπέμψω στο γεγονός ότι χρησιμοποιείται συγχρόνως ως πεδίο βολής για την εκπαίδευση του υγειονομικού, με συνέπεια να είναι αναγκαία πραγματικά μεταφορά μεγάλου τμήματος των υφισταμένων λειτουργιών εκεί για να μπορέσει να προχωρήσει αυτή η διαδικασία.

Είναι ένα θέμα που θα εξεταστεί και εκείνο το οποίο μόνο μπορώ να πω είναι ότι τις επόμενες μέρες μετά τις διακοπές θα έλθει αντιπροσωπεία του σώματος στρατού για να μπορέσετε να επικοινωνήσετε και να δείτε τι δυνατότητες υπάρχουν προς αυτή την κατεύθυνση.

Τρίτον, θα ήθελα πράγματι να ανταποκριθώ με πολύ μεγάλη ευαισθησία στην πρόταση του συναδέλφου που μου ανέφερε για μια συγκεκριμένη περιοχή του νομού όπου υπάρχουν όπως πληροφορήθηκα δυναμικός αριθμός νέων παιδιών, οικογένειες όπου παράγουν, γεννούν πολλά παιδιά, νέους ή νέες δεν έχει σημασία.

Όπως ξέρετε οι Ενοπλες Δυνάμεις έχουν πολύ μεγάλη ευαισθησία ακριβώς για οικογένειες οι οποίες ξεπερνούν το κλασικό όριο του ενός ή των 2 παιδιών, οικογένειες πολυτέκνων για τον στρατό όπως ξέρετε αρχίζουν απ' τα 3 παιδιά. Υπάρχουν ειδικές ρυθμίσεις για την θητεία, για το πρώτο, για το δεύτερο παιδί κ.ο.κ. Επομένως είναι πολύ ενδιαφέρον να δώσουμε ένα παράδειγμα γενικότερο στην ελληνική κοινωνία εφ' όσον έχουμε εδώ στην ορεινή Αρτα τέτοιες δυναμικές οικογένειες, πρέπει πράγματι να ανταποκριθούμε και θα φροντίσουμε να επικοινωνήσουμε για να πάρουμε αυτή την πληροφορία.

Ισως σας φαίνεται ότι το ιδιαίτερο αυτό ενδιαφέρον είναι ασυνήθιστο. Μπορώ να σας βεβαιώσω όμως ότι η χώρα μας έχει έντονο δημογραφικό πρόβλημα. Κάθε δεκαετία πέραν αυτής την οποία διανύουμε που βρίσκεται μπροστά μας θα έχουμε περίπου μια μείωση κατά 15% του αριθμού των νέων που προσέρχονται για στράτευση. Καταλαβαίνετε ότι στα επόμενα 20 με 25 χρόνια θα έχουμε μια σημαντικότατη μείωση του αριθμού των Ενόπλων Δυνάμεων.

Είμαστε σε μια περιοχή της Ευρώπης έστω και αν είμαστε στην νοτιοανατολική Ευρώπη και τα Βαλκάνια όπως λέμε, δεν παύει να είναι μια περιοχή της Ευρώπης, όπου υπάρχει ρευστότητα, κρίση έντονη. Κανείς δεν είναι σίγουρος τι θα προκύψει τις επόμενες εβδομάδες και μήνες σε σχέση με τα προβλήματα τα οποία υπάρχουν στα Σκόπια, τα προβλήματα τα οποία υπάρχουν στο Κόσοβο.

Κανείς δεν ξέρει τι θα συμβεί μελλοντικά με τους όρους εξέλιξης της Ομοσπονδίας της Γιουγκοσλαβίας. Για όλους αυτούς τους λόγους νομίζω και επειδή σ' αυτή την περιοχή όπως άκουσα προηγουμένως πρέπει να υπάρχει μια ιδιαίτερη ευαισθησία και ένα πατριωτικό ενδιαφέρον συνολικά για την στάση της χώρας στην ευρύτερη περιοχή και απέναντι στα προβλήματα, καταλαβαίνετε ότι η σταθερή ενίσχυση της αποτρεπτικής δύναμης και της ικανότητας των Ενόπλων Δυνάμεων της χώρας μας εξασφαλίζεται και με την ενίσχυση των στελεχών, του ανθρώπινου δυναμικού.

Και το ανθρώπινο δυναμικό είναι μεν τα επαγγελματικά στελέχη αξιωματικοί και υπαξιωματικοί όπως επίσης οι επαγγελματίες οπλίτες οι οποίοι για πρώτη φορά τώρα τον Νοέμβριο θα αρχίσουν να προσλαμβάνονται, με σκοπό να εξασφαλίσουμε και την μείωση της θητείας των κανονικών κληρωτών, για τους οποίους ήδη από 1ης Ιανουαρίου 2001 μειώθηκε η θητεία κατά 2 μήνες, 2 μήνες θα μειωθεί η θητεία το 2002 και το 2003 θα έχουμε 12μηνη πλέον μόνο θητεία στους Ελληνες κληρωτούς.

Παραμένοντας όμως οι οπλίτες θητείας, η βασική δύναμη των Ενόπλων Δυνάμεων, αντίθετα με την εξέλιξη των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, που προχωρούν αποκλειστικά και μόνο σε επαγγελματικό στρατό, εμείς εδώ στην Ελλάδα, εμμένουμε μαζί με μια σειρά άλλων χωρών στην ανατολική Ευρώπη, να στηρίζουμε την αμυντική μας ικανότητα και επάρκεια, στον συνδυασμό επαγγελματικού τμήματος στρατού αλλά και κληρωτών, μονίμων οπλιτών θητείας, οι οποίοι θα αποτελέσουν ουσιαστικά την βάση των Ενόπλων Δυνάμεων.

Πέραν αυτών των παρατηρήσεων ειλικρινά θα ήθελα να κάνω μια μόνο επί όσων ειπώθηκαν παρατήρηση. Συνεχάρην τους διοργανωτές ξεκινώντας, τώρα θέλω να συγχαρώ όλους εκείνους οι οποίοι άντεξαν αυτή την μακρά διαδικασία και έμειναν αμετακίνητοι στις θέσεις τους. Είναι πράγματι εντυπωσιακό ένας τόσο μεγάλος αριθμός πολιτών σε μια διαδικασία η οποία δεν διακρίθηκε για την συντομία της, νομίζω είμαστε πάνω από 4 ώρες εδώ πέρα, είναι βέβαιο ίσως και παραπάνω, να μην μετακινούνται, να παραμένουν εδώ πέρα.

Τι καλύτερη απόδειξη ενδιαφέροντος θέλετε ότι αυτή η περιοχή όχι μόνο έχει ανάγκη να στρέψουμε το ενδιαφέρον για την ανάπτυξή της, αλλά εδώ πέρα διαθέτει συγκριτικό πλεονέκτημα ενδιαφέροντος και απ' αυτούς που ζουν εδώ αλλά και αυτούς που έρχονται.

Η συνεργασία αυτών που μένουν αλλού και έρχονται για καλοκαίρι για διακοπές και το ενδιαφέρον εκείνων που μένουν είτε μόνιμα, είτε ανεβοκατεβαίνουν μεταξύ πόλης και επαρχίας, είναι η μεγαλύτερη εγγύηση με τη συμμετοχή αυτή του ανθρώπου και του πολίτη, ότι η προσπάθεια μια και είναι πλέον με πιο ευνοϊκούς όρους κάθε χρόνο και καλύτερα, θα έχει αποτέλεσμα. Το εύχομαι από καρδιάς, καλή αντάμωση και ήταν μια μοναδική στιγμή και εμπειρία σ' αυτή την θαυμάσια ορεινή περιοχή της Ηπείρου να βρεθούμε και νομίζω ότι μπορεί να πει κανείς ότι φεύγουμε, με μεγαλύτερη αισιοδοξία για μια ευνοϊκότερη εξέλιξη ζωής. Ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ο λόγος στον Υπουργό κ.Γ.Ανωμερίτη.
Γ.ΑΝΩΜΕΡΙΤΗΣ: Θέλω να μείνω σε δυο σημεία και να κάνω τρία σχόλια για να κλείσουμε πραγματικά αυτή την τόσο ενδιαφέρουσα συνάντηση.

Πρώτον, έχουμε στρατηγική και μοντέλο ανάπτυξης; Φυσικά ναι. Το έχουμε υποβάλλει στα κοινοτικά όργανα, το έχουν εγκρίνει ομόφωνα και θα το εφαρμόσουμε.

Ποιο όμως είναι αυτό το μοντέλο ανάπτυξης; Είπα στην αρχή ότι δεν σκοπεύω να πω πολλά για την ανάπτυξη γιατί στην Ελλάδα σίγουρα με την οικονομική έννοια του όρου έχουμε μια πολύ μεγάλη μεγέθυνση ανάμεσα στο χθες και στο σήμερα έχουν περάσει εκατονταετίες προόδου και μεγέθυνσης των όποιων συνολικών οικονομικών μεγεθών.

Η ανάπτυξη όμως είναι ένα διαφορετικό πράγμα. Στην ανάπτυξη μπαίνει η ποιότητα της ζωής, μπαίνει το περιβάλλον, μπαίνουν οι κοινωνικοί δείκτες, μπαίνουν άλλου είδους υποδομές και αυτό είναι που μας κάνει τώρα να πάμε απ' την ανάπτυξη της γεωργίας στην ανάπτυξη της υπαίθρου.

Σίγουρα είμαστε σε μια περιοχή -και άκουσα πολλές φορές την λέξη- φτωχή. Εγώ μιλώντας πάλι προηγουμένως έκανα έναν υπαινιγμό. Τα Ιωάννινα είναι μια φτωχή περιοχή της Ευρώπης; Μια πόλη η οποία έχει πανεπιστημιακές σχολές και μάλιστα φημισμένες πλέον μετά από τόσα χρόνια, που έχει πανεπιστημιακό νοσοκομείο, που έχει βιολογικό καθαρισμό. Ολοι όσοι ερχόμαστε εδώ, βλέπουμε τώρα και τις ξενοδοχειακές υποδομές, που έχει γίνει κέντρο συνεδρίων, εγώ το βλέπω γιατί μια στις τρεις προσκλήσεις στα Ιωάννινα μου λένε να έλθω να μιλήσω. Δεν είναι έτσι.

Η ανισότητα είναι μέσα στην ίδια την Περιφέρεια. Ποιο όμως είναι το μοντέλο ανάπτυξης; Αυτό που ακολουθήθηκε στις άλλες χώρες και που έγινε εδώ σ' αυτό τον τόπο, έγινε αυτό διότι εκτός απ' την Αθήνα δημιουργήσαμε μεγάλες πόλεις-δορυφόρους σε όλους τους νομούς και μεγάλες πόλεις-κωμοπόλεις όπου εκεί θα πάνε τα παιδιά σχολείο, εκεί θα γίνουν οι κοινωνικές υποδομές και έτσι αυτό που λέμε συνολικά η ύπαιθρος χώρα. Μην νομίζετε ότι μέσα απ' το Γ', το Δ', το Ε' πακέτο θα μπορέσουμε να ξαναέλθουμε σε επίπεδο ανθρώπινης ζωής και ανθρώπινου δυναμικού στην δεκαετία του '50. Πολύ σωστά είπε κάποιος φίλος προηγουμένως, έκανε αυτό τον υπαινιγμό.

Η Ηπειρος όμως σε σχέση με τις άλλες περιοχές είναι πράγματι πιο φτωχή συγκριτικά. Γιατί; Γιατί η Ηπειρος είχε έναν τοίχο με μια δικτατορική χώρα που δεν μπορούσε να έχει κανέναν οικονομικό ή κοινωνικό ή άλλο δεσμό, ήταν σε μια γωνία και δεύτερον γιατί έχει έναν ορεινό όγκο. Γι' αυτό είμαστε εδώ. Αν είχαμε χρόνο θα μιλούσαμε για τις πολιτικές για τους ορεινούς όγκους με κάθε λεπτομέρεια όπως τις έχουμε καταγράψει και τις έχουμε συζητήσει πολλές φορές.

Από τα πράγματα δηλαδή και από την γεωγραφική και από την γεωφυσική της θέση, η Ηπειρος είχε μειονεκτήματα, εκτός απ' όλα αυτά που ακολούθησαν την δεκαετία του '40 και του '50.

Τι μπορούμε να κάνουμε. Σίγουρα με βάση τα σχέδια που έχουμε και τις πολιτικές, να στηρίξουμε αυτό που υπάρχει. Δηλαδή έχουμε τα προγράμματα για την αλλαγή της ηλικιακής σύνθεσης είτε αυτά είναι πρόωρη συνταξιοδότηση, είναι προγράμματα νέων αγροτών.

Το δεύτερο είναι να δούμε τους ορεινούς όγκους, αυτό που είπα προηγουμένως δεν έχουμε μια γεωργία και δεν πρέπει να χαράζουμε πολιτικές σαν να έχουμε σ' αυτόν τον τόπο μια γεωργία. Άλλο είναι τα νησιά, άλλο είναι οι ορεινοί όγκοι, άλλοι είναι οι ημιορεινοί όγκοι, άλλο είναι οι πεδινοί όγκοι.

Και πρέπει να αλλάξουμε τις λογικές και το έχω πει πολλές φορές θα δίνουμε μια δραχμή στα πεδινά και 4 στις μειονεκτικές περιοχές αν θέλουμε να συγκλίνουμε και να μειώσουμε τις ανισότητες. Διότι με τις επιδοτήσεις που δίνουμε τις οποίες καλά κάναμε και τις πήραμε ένα τρισεκατομμύριο ετησίως πηγαίνουν για επιδοτήσεις προϊόντων, αλλά αν το σκεφτεί κανείς καλά θα δει ότι 3 από τα προϊόντα -το βαμβάκι, ο καπνός, το λάδι- και να βάλω ένα ακόμα, εισπράττουν το 70% των επιδοτήσεων. Άρα και οι ίδιες οι επιδοτήσεις πηγαίνουν πάλι, σ' αυτές τις περιοχές, που ήδη είναι πιο εύφορες, πιο πλούσιες.

Το θέμα της ανισότητας ή της ανάπτυξης πρέπει να το δούμε μέσα απ' τα πραγματικά μεγέθη και να δούμε ότι εδώ έχουμε ένα τόπο που έχει αυτά τα χαρακτηριστικά. Να στηρίξουμε αυτά τα χαρακτηριστικά. Εχουμε αυτές τις δυσκολίες που έχουμε και γι' αυτό, εγώ αποφεύγω να συγκρίνω ανόμοια πράγματα.

Στο Βέλγιο παίρνεις 5 μπουλντόζες απ' την Αρτα και το βράδυ έχεις φτάσει στα Ιωάννινα, γιατί είναι χώμα και λάσπη, δεν έχει ένα λόφο και μια πέτρα. Πώς να κάνεις τα ίδια χιλιόμετρα κατασκευής σ' αυτόν τον τόπο; Και ούτε θέλουμε να γίνουν εδώ πέρα απ' τους βασικούς άξονες και τα δίκτυα να κάνουμε και να σπαταλήσουμε πόρους για να κάνουμε χιλιάδες δρόμους.

Αλήθεια ξέρει κανείς ότι μόνο το Υπουργείο Γεωργίας όλα αυτά τα τελευταία χρόνια, έχει κάνει 44.000 χιλιόμετρα δασικούς δρόμους; Δηλαδή τον γύρο της γης.

Και επειδή πάντα υπάρχει μια εικόνα ότι -εγώ δεν το πιστώνω και δεν θα το κάνω σε μια τέτοια εκδήλωση σε κόμματα ή σε πρόσωπα- αλλά έχουμε 154 κρατικά νοσοκομεία, έχουμε 49 αεροδρόμια. Δεν είμαστε μια χώρα τριτοκοσμική, είμαστε μια χώρα που φτιάξαμε, έχουμε, πρέπει να τα διαχειριστούμε καλύτερα και φυσικά να τα αναπτύξουμε.

Χωρίς να μπω σε άλλα θέματα γιατί φυσικά σε τέτοια θέματα πρέπει να έχουμε την οπτική μας μπροστά που στο τέλος της λέει εισόδημα.

Εγώ όταν λέω πολιτικές δράσεις, άξονες κοιτάζω στο τέλος το αγροτικό εισόδημα θα αυξηθεί; Και αν θα αυξηθεί, θα αυξηθεί και η ποιότητα ζωής, που πρέπει να έχει ο πολίτης της υπαίθρου; Διότι αυτό είναι το ζητούμενο. Κοινωνικά και οικονομικά, να συγκλίνουμε έτσι ώστε να θέλει να μείνει ο πολίτης της υπαίθρου.

Και επειδή πολλές φορές μου λένε ναι αλλά ο αγρότης κάνει την δυσκολότερη δουλειά και κάνει μια δουλειά υψηλού κινδύνου που δεν ξέρει τι θα πάρει την επόμενη ημέρα και αυτά πρέπει να τα καλύψουμε και σε επίπεδο εισοδήματος και τα καλύπτουμε και φυσικά να στηρίξουμε την δική του δουλειά.

Αλλά στο τέλος επειδή κάνει την πιο δύσκολη δουλειά αν δημιουργήσεις τις κοινωνικές εκείνες συνθήκες θα θέλει και εκείνος να μείνει σε έναν τόπο. Και όχι μόνο ο αγρότης πλήρους απασχόλησης.

Εμείς στηρίζουμε όλους τους κατοίκους της υπαίθρου και αυτούς που έχουν μερική απασχόληση με την γεωργία. Και αυτό θα το στηρίξουμε για να μείνει στην ύπαιθρο γιατί το πρόβλημά μας είναι να μείνουν πολίτες στην ύπαιθρο. Ετσι το μεγαλύτερο βάρος των πολιτικών μας θα στην ανάπτυξη της υπαίθρου και όχι στην ανάπτυξη της γεωργίας.

Θέλω να κλείσω με ένα ακόμα σχόλιο. Είπα προηγουμένως ποια είναι τα μέσα, που θα στηριχθούμε για να κάνουμε αυτές τις πολιτικές. Τα μέσα τα έχουμε φτιάξει. Όταν κάναμε τους θεσμούς της περιφερειακής διοίκησης και των δυο βαθμών της αυτοδιοίκησης δώσαμε τα μέσα για την ανάπτυξη των περιοχών.

Δεν το κάναμε για να διευρύνουμε τους δημοκρατικούς θεσμούς για να πάει η απόφαση πιο κοντά στον πολίτη. Το κάναμε για να μπορεί να λειτουργήσουν αναπτυξιακά αυτοί οι θεσμοί για να στηρίξουν πολιτικές και δράσεις στην δική τους Περιφέρεια.

Υπάρχουν οι θεσμοί. Και επομένως μέσα απ' αυτούς τους θεσμούς και όπως είπα και μέσα από σωστούς και δυνατούς συνεταιρισμούς θα μπορούμε πραγματικά να παίξουμε αυτό το σωστό ρόλο της ανάπτυξης και της σωστής εκμετάλλευσης των πόρων του Γ' ΚΠΣ.

Επομένως οι πολιτικές για την ανασυγκρότηση της υπαίθρου θα απορροφήσουν το μεγαλύτερο κομμάτι των πολιτικών και των πόρων και μέσα σ' αυτές οι ορεινοί όγκοι αλλά και κάθε ιδιαιτερότητα. Να σας πω χθες υπέγραψα την απόφαση, είναι κοινοτικό πρόγραμμα για τις αυτόχθονες φυλές ζώων, δηλαδή η επιδότηση σε 30 περιοχές της Ελλάδας, σε εκείνους, που θα στηρίξουν και θα αναπαράγουν φυλές που χάνονται, πρόβατα που χάνονται, ζώα μεγάλα-μικρά τα οποία τα είχαμε και τα χάνουμε.

Επομένως μέσα από ένα μεγάλο πακέτο μέτρων θα στηρίξουμε ειδικά με δράσεις, πόρους και πολιτικές εκείνη την γεωργία, εκείνες τις πολιτικές που είναι στο περιθώριο, ή αυτές που ονομάζει η Ευρωπαϊκή Ενωση μειονεκτικές περιοχές. Αλλά για όλα αυτά χρειάζεται να έχουμε τουλάχιστον ακριβή φωτογράφηση του τι γίνεται. Να μην κλείνουμε τα μάτια μας απέναντι σε προβλήματα που έχουμε στην ελληνική κοινωνία.

Κάναμε προκήρυξη για να προσλάβουμε 1.150 γεωπόνους. Ηλθαν 3.700 αιτήσεις, οι 3.200 δήλωσαν ότι θέλουν να τοποθετηθούν στην Αθήνα. Μάλιστα. Αυτό όμως δεν είναι θέμα του κράτους ή των κομμάτων. Αυτό είναι ένα θέμα το οποίο υπάρχει.

Κοιτάζουμε να δούμε τι κίνητρα θα δώσουμε, τι άλλο μπορούμε να κάνουμε για να πάει κοντά στον αγρότη, τον κτηνοτρόφο, τον ψαρά εκείνος ο οποίος -επειδή μιλώ για τα μέσα, γιατί και στα μέσα δεν είναι μόνο η αυτοδιοίκηση και οι συνεταιρισμοί, είναι και το ανθρώπινο δυναμικό που διαθέτουμε- και πραγματικά με κάθε τρόπο, θα στηρίξουμε αυτή την ανάπτυξη, κυρίως σ' αυτές τις ορεινές και τις ημιορεινές περιοχές, που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη στήριξης απ' όλους μας. Ευχαριστώ.
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε τους κ.κ Υπουργούς, ευχαριστούμε και όλους σας για την συμμετοχή, για τις παρεμβάσεις, για την ζωντάνια που δείξατε.

Σίγουρα φεύγουμε όλοι σοφότεροι από εδώ. Ελπίζω μόνο με την ίδια θέρμη και την ίδια μαζικότητα να στηρίξουμε και τις άλλες εκδηλώσεις του "Ορεινού Αύγουστου" Ευχαριστούμε.